blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia
Blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia (AV I°) to zaburzenie przewodnictwa elektrycznego w sercu, charakteryzujące się wydłużeniem czasu przewodzenia impulsów z przedsionków do komór. W zapisie EKG manifestuje się wydłużeniem odstępu PQ powyżej 200 ms, przy zachowaniu prawidłowej sekwencji pobudzeń (każde pobudzenie przedsionkowe jest przewodzone do komór).
Blok AV I° najczęściej powstaje wskutek opóźnienia przewodzenia w węźle przedsionkowo-komorowym, rzadziej w pęczku Hisa lub odnogach. Może być spowodowany chorobą niedokrwienną serca, zapaleniem mięśnia sercowego, kardiomiopatią, zaburzeniami elektrolitowymi lub działaniem leków (np. beta-adrenolityków, antagonistów wapnia, digoksyny). Często występuje także u osób zdrowych, szczególnie u sportowców wskutek wzmożonego napięcia nerwu błędnego.
W większości przypadków blok AV I° nie powoduje objawów klinicznych i nie wymaga leczenia. Postępowanie obejmuje identyfikację i eliminację potencjalnych przyczyn oraz monitorowanie pacjenta pod kątem progresji do wyższych stopni bloku przedsionkowo-komorowego. W przypadku znacznego wydłużenia odstępu PQ (>300 ms) może dojść do tzw. efektu pseudobradykardii przedsionkowej, kiedy załamek P nakłada się na poprzedzającą falę T.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Epilantin 200 mg
Profil bezpieczeństwa lakozamidu, substancji czynnej leku Epilantin, został szczegółowo oceniony na podstawie danych z kontrolowanych badań klinicznych placebo u 1308 pacjentów z napadami częściowymi. Działania niepożądane wystąpiły u 61,9% pacjentów leczonych lakozamidem w porównaniu do 35,2% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, zwykle o łagodnym do umiarkowanego nasileniu. Występowały one w sposób zależny od dawki i często ustępowały po jej zmniejszeniu. Lakozamid powoduje wydłużenie odstępu PR, co może skutkować blokiem przedsionkowo-komorowym, omdleniami i bradykardią; blok P-K I stopnia występował u 0,7% pacjentów przy dawce 200 mg, 0,5% przy 600 mg, a po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano także bloki II i III stopnia. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% w grupie lakozamidu i 1,6% w grupie placebo, najczęściej z powodu zawrotów głowy.
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, ból głowy, bradykardia, częściowy napad padaczkowy, dyskineza, dyzartria, hipestezja, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, letarg, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, napad miokloniczny, nietypowe zachowanie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omdlenie, osłabienie apetytu, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, podwójne widzenie, senność, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie poznawcze, zapalenie gardła, zapalenie nosogardła, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Epilantin 100 mg
Lakozamid (Epilantin) wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, potwierdzony w badaniach klinicznych i obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu. W badaniach wspomagających leczenie napadów częściowych, 61,9% pacjentów leczonych lakozamidem zgłaszało co najmniej jedno działanie niepożądane, w porównaniu do 35,2% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Działania te wykazują zależność od dawki i często ustępują po jej zmniejszeniu. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% w grupie lakozamidu, najczęściej z powodu zawrotów głowy. W monoterapii porównującej lakozamid z karbamazepiną CR, częstość przerwania leczenia była niższa dla lakozamidu (10,6% vs 15,6%). U pacjentów z uogólnioną padaczką idiopatyczną z napadami toniczno-klonicznymi pierwotnie uogólnionymi (PGTCS) profil bezpieczeństwa był podobny, z dodatkowymi działaniami niepożądanymi, takimi jak padaczka miokloniczna (2,5% vs 0%) i ataksja (3,3% vs 0%).
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, blok przedsionkowo-komorowy wyższego stopnia, bradykardia, dawka nasycająca, dyskineza, dyzartria, hipestezja, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad miokloniczny, napad toniczno-kloniczny, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka idiopatyczna, padaczka miokloniczna, parestezja, podwójne widzenie, szumy uszne, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wydłużenie odstępu PR, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenia poznawcze, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Apropol
Apropol (opipramolu dichlorowodorek) wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z rozrostem gruczołu krokowego bez zalegania moczu, chorobami wątroby i nerek, zwiększoną tendencją do drgawek, niewydolnością naczyń mózgowych oraz zaburzeniami przewodzenia serca, w tym blokiem przedsionkowo-komorowym pierwszego stopnia, który wymaga monitorowania EKG. Lek nie jest zalecany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności oraz potencjalne ryzyko nasilenia zachowań samobójczych, samouszkodzeń i wrogości. W trakcie terapii konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi z uwagi na ryzyko neutropenii i agranulocytozy, a także kontrola czynności wątroby przy długotrwałym stosowaniu. Apropol zawiera 1,90 mg laktozy jednowodnej na tabletkę, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.
agranulocytoza, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, brak laktazy, choroba wątroby i nerek, drgawki, działanie proarytmiczne, laktoza jednowodna, leki tarczycowe, monitorowanie EKG, morfologia krwi, nadczynność tarczycy, neutropenia, nietolerancja galaktozy, niewydolność naczyń mózgowych, opipramol, opipramolu dichlorowodorek, padaczka, remisja, rozrost gruczołu krokowego, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, uszkodzenie serca, zaburzenia depresyjne, zaburzenia przewodzenia, zachowania samobójcze, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pregabalin Reddy 300 mg
Pregabalin Reddy, stosowany w terapii bólu neuropatycznego oraz padaczki, charakteryzuje się dobrze poznanym profilem działań niepożądanych na podstawie badań klinicznych obejmujących ponad 8900 pacjentów, z czego ponad 5600 w badaniach kontrolowanych placebo. Najczęstsze działania niepożądane to zawroty głowy i senność, które występują bardzo często (≥1/10) i mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów oraz obsługi maszyn. Odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 12% w grupie leczonej pregabaliną, w porównaniu do 5% w grupie placebo. W leczeniu bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego obserwuje się zwiększoną częstość działań niepożądanych ze strony OUN, zwłaszcza senności. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, z najczęstszymi zdarzeniami niepożądanymi takimi jak senność, gorączka i zakażenia górnych dróg oddechowych.
anoreksja, arytmia zatokowa, ataksja, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, ból głowy, ból neuropatyczny ośrodkowy, bradykardia zatokowa, depersonalizacja, depresja, depresja oddechowa, dezorientacja, drgawki, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, drżenie zamiarowe, dyskineza, hipoglikemia, lęk, letarg, myśli samobójcze, nadmierna potliwość, napad paniki, napady padaczkowe częściowe wtórnie uogólnione, nastrój depresyjny, nastrój euforyczny, nerwowość, neutropenia, niedoczulica, niepamięć, niepokój ruchowy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omamy, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pregabalina, przeczulica, rabdomioliza, reakcja alergiczna, senność, splątanie, stupor, tachykardia, tachykardia zatokowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, ułożeniowe zawroty głowy, uraz rdzenia kręgowego, utrata przytomności, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia koordynacji, zaburzenia mowy, zaburzenia pamięci, zaburzenia poznawcze, zaburzenia równowagi, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszone libido - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nedal 5 mg
Lek Nedal zawierający nebiwolol w dawce 5 mg wykazuje profil bezpieczeństwa zależny od wskazania terapeutycznego. W leczeniu nadciśnienia tętniczego działania niepożądane mają głównie charakter łagodny do umiarkowanego i obejmują m.in. bradykardię, zawroty głowy, niedociśnienie tętnicze, duszność, zaparcia, wysypki skórne oraz impotencję. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest według układów narządowych i wynosi od bardzo rzadkich (<1/10000) do częstych (≥1/100 do <1/10). Nebiwolol, jako selektywny beta-adrenolityk, może powodować również specyficzne objawy, takie jak blok przedsionkowo-komorowy, skurcz oskrzeli czy objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (np. koszmary senne, depresja). Warto podkreślić konieczność monitorowania i zgłaszania działań niepożądanych do odpowiednich instytucji, co pozwala na bieżącą ocenę stosunku korzyści do ryzyka terapii.
beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, ból głowy, bradykardia, chromanie przestankowe, działanie niepożądane, koszmary senne, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, Nedal, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, objaw Raynauda, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezje, przewlekła niewydolność serca, receptor beta-2 adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, selektywny beta-adrenolityk, skurcz oskrzeli, wysypka rumieniowa, zawroty głowy, zespół oczno-śluzówkowo-skórny - Leksykon substancji czynnych
Werapamil – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Werapamil, jako lek wpływający na układ sercowo-naczyniowy, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego, zwłaszcza przy współistniejącej bradykardii, znacznym niedociśnieniu tętniczym oraz zaburzeniach czynności lewej komory. Lek wydłuża czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego, co może prowadzić do bloków AV II° i III°, stanowiących przeciwwskazanie do jego stosowania. Ryzyko wystąpienia bloków przewodzenia, rzadkoskurczu czy asystolii jest wyższe u osób z zespołem chorego węzła zatokowego, szczególnie w podeszłym wieku. Werapamil należy stosować ostrożnie u pacjentów z blokiem AV I°, bradykardią (<50 uderzeń/min), tachykardią komorową (QRS ≥0,12 s) oraz niedociśnieniem (ciśnienie skurczowe <90 mmHg). W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie rytmu serca i ciśnienia tętniczego, a w przypadku wystąpienia bloków wyższego stopnia lub asystolii – natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiednich działań.
asystolia, beta-adrenolityk, blok pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, choroba węzła zatokowo-przedsionkowego, digoksyna, dystrofia mięśniowa Duchenne’a, frakcja wyrzutowa, hemodializa, inhibitor reduktazy HMG-CoA, lek przeciwarytmiczny, miastenia, niedobór laktazy, niedociśnienie, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, rytm węzłowy, schyłkowa niewydolność nerek, statyna, tachykardia komorowa, tymolol, węzeł przedsionkowo-komorowy, węzeł zatokowo-przedsionkowy, zaburzenia czynności lewej komory, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia przewodzenia, zaburzenia przewodzenia nerwowo-mięśniowego, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Lamberta-Eatona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fingolimod Solinea 0,5 mg
Fingolimod Solinea w dawce 0,5 mg, stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najczęstsze to infekcje (np. grypa, zapalenie zatok – bardzo często), limfopenia i leukopenia (często), a także zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak bradykardia i blok przedsionkowo-komorowy (często). Obrzęk plamki żółtej występuje u około 0,5% pacjentów, głównie w pierwszych 3-4 miesiącach terapii, a jego ryzyko wzrasta u pacjentów z wcześniejszym zapaleniem błony naczyniowej oka. Fingolimod może powodować wzrost ciśnienia tętniczego o około 3 mmHg skurczowego i 1 mmHg rozkurczowego, a także podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (ALT, GGT, AST) – 8% pacjentów doświadczyło wzrostu ALT ≥3x ULN. Wśród rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych odnotowano zakażenia oportunistyczne (np. PML, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych), nowotwory skóry (czerniak, rak podstawnokomórkowy), chłoniaki oraz incydenty neurologiczne, takie jak drgawki i zespół PRES.
asystolia, autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy drugiego stopnia, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, chłoniak, chłoniak skórny z komórek T, czerniak złośliwy, enzymy wątrobowe, herpeswirusy, limfopenia, łupież pstry, mięsak Kaposiego, nadciśnienie tętnicze, natężona objętość wydechowa, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk plamki żółtej, ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, rak z komórek Merkla, stan padaczkowy, stwardnienie rozsiane, trombocytopenia, udar niedokrwienny, wirus brodawczaka ludzkiego, wirus Johna Cunninghama, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej i półpaśca, zakażenie kryptokokowe, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zarostowa choroba tętnic obwodowych, zdolność dyfuzyjna płuc dla tlenku węgla, zespół hemofagocytarny, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, ziarniniak grzybiasty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Teva 50 mg
Lacosamide Teva, dostępny w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się ponad 60% częstością występowania działań niepożądanych u pacjentów, w porównaniu do 35% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Występuje zależność dawka-odpowiedź, co umożliwia modyfikację dawkowania w celu zmniejszenia objawów. W terapii obserwuje się wydłużenie odstępu PR w EKG, co może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, bradykardii i omdleń; częstość bloku I stopnia wynosiła do 0,7% przy dawce 200 mg. W badaniach klinicznych 12,2% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, głównie zawrotów głowy. Dodatkowo, rzadko zgłaszano poważne reakcje, takie jak zespół DRESS, agranulocytoza czy zespół Stevensa-Johnsona.
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, dawka nasycająca, dyskineza, dyzartria, hipestezja, karbamazepina CR, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, napad miokloniczny, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, odstęp PR, parestezja, podwójne widzenie, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wysypka polekowa z eozynofilią, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie stężenia ALT - Leksykon leków
Działania niepożądane – Acecor 400 mg
Acebutolol, beta-adrenolityk stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwiennej serca oraz zaburzeń rytmu serca, wykazuje profil działań niepożądanych głównie związany z blokadą receptorów beta-adrenergicznych. W badaniach klinicznych obejmujących 1002 pacjentów najczęściej obserwowano zmęczenie oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym nudności i biegunkę. Istotne klinicznie działania niepożądane obejmują niewydolność serca, blok przedsionkowo-komorowy I stopnia, bradykardię oraz skurcz oskrzeli. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zespołu odstawiennego i zaostrzenia dławicy piersiowej po nagłym przerwaniu leczenia, zwłaszcza u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca. W badaniach z udziałem 1440 pacjentów odnotowano bardzo częste występowanie dodatniego miana przeciwciał przeciwjądrowych oraz niezbyt często zespół o typie tocznia, co wskazuje na możliwą odpowiedź immunologiczną na lek.
acebutolol, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, chromanie przestankowe, dławica piersiowa, duszność, naciek płucny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niewydolność serca, parestezja, przeciwciało przeciwjądrowe, receptor beta-adrenergiczny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenie przewodzenia, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie płuc, zespół odstawienny, zespół Raynauda, zespół suchego oka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Isoptin SR-E 240 240 mg
Lek Isoptin SR-E 240 zawiera 240 mg werapamilu chlorowodorku w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu i posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy ściśle przestrzegać w praktyce klinicznej. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na werapamil lub składniki pomocnicze (w tym żółcień chinolinową i 37,1 mg sodu na tabletkę), wstrząs kardiogenny, blok przedsionkowo-komorowy II°/III° bez stymulatora serca, zespół chorego węzła zatokowego bez stymulatora, niewydolność serca z frakcją wyrzutową <35% i/lub ciśnieniem zaklinowania w tętnicy płucnej >20 mmHg (z wyjątkiem przypadków wtórnych do częstoskurczu nadkomorowego), a także migotanie/trzepotanie przedsionków z obecnością dodatkowej drogi przewodzenia (zespoły WPW i LGL). Ponadto, stosowanie werapamilu jest bezwzględnie przeciwwskazane w skojarzeniu z iwabradyną ze względu na ryzyko poważnych interakcji farmakodynamicznych.
amiodaron, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, charakterystyka produktu leczniczego, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, częstoskurcz nadkomorowy, dieta niskosodowa, dodatkowa droga przewodzenia, działanie chronotropowe, działanie dromotropowo-ujemne, frakcja wyrzutowa, hipotensja, iwabradyna, kardiomiopatia przerostowa, migotanie komór, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność serca, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachyarytmia komorowa, werapamilu chlorowodorek, wstrząs kardiogenny, zaburzenie przewodzenia, zespół chorego węzła zatokowego, zespół Lowna-Ganonga-Levine’a, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a, żółcień chinolinowa