substrat CYP2B6
Substrat CYP2B6 to związek chemiczny metabolizowany przez izoenzym cytochromu P450 2B6 (CYP2B6), który jest ważnym enzymem wątrobowym uczestniczącym w biotransformacji wielu substancji leczniczych. CYP2B6 odgrywa kluczową rolę w metabolizmie około 8-10% wszystkich leków stosowanych klinicznie.
Do najważniejszych substratów CYP2B6 należą: bupropion, efawirenz, cyklofosfamid, ifosfamid, metadon, newirapina, propofol oraz ketamina. Metabolizm tych związków może podlegać znacznej zmienności międzyosobniczej, co jest związane z polimorfizmami genetycznymi genu CYP2B6 oraz interakcjami z innymi lekami (inhibitorami lub induktorami).
Znajomość profilu substratów CYP2B6 ma istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza przy planowaniu terapii wielolekowej, gdyż równoczesne stosowanie kilku substratów tego izoenzymu lub substratów z inhibitorami może prowadzić do interakcji farmakodynamicznych, zmian stężeń terapeutycznych leków, a w konsekwencji do nasilenia działań niepożądanych lub zmniejszenia skuteczności terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Ranozek 375 mg
Ranolazyna jest metabolizowana głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6 oraz transportowana przez glikoproteinę P (P-gp), co powoduje liczne interakcje farmakokinetyczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (200 mg dwa razy na dobę), zwiększają AUC ranolazyny 3,0-3,9-krotnie, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. diltiazem 180-360 mg/dobę) podnoszą stężenie ranolazyny 1,5-2,4-krotnie, wymagając ostrożnego doboru dawki. Inhibitory P-gp, takie jak werapamil (120 mg trzy razy na dobę), powodują 2,2-krotny wzrost stężenia ranolazyny. Induktory CYP3A4, np. ryfampicyna (600 mg/dobę), obniżają stężenie ranolazyny o około 95%, co wymaga unikania ich jednoczesnego stosowania. Silny inhibitor CYP2D6, paroksetyna (20 mg/dobę), zwiększa stężenie ranolazyny o 1,2-krotnie przy dawce 1000 mg dwa razy na dobę, jednak modyfikacja dawki nie jest zwykle konieczna.
atorwastatyna, bupropion, chinidyna, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, digoksyna, diltiazem, efawirenz, erytromycyna, ewerolimus, flekainid, glikoproteina p, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, ketokonazol, komorowe zaburzenia rytmu serca, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, metformina, metoprolol, odstęp QTc, paroksetyna, rabdomioliza, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, stężenie osoczowe, substrat CYP2B6, substrat CYP3A4, substrat OCT2, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, werapamil, zakres terapeutyczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Ralik 375 mg
Ranolazyna, będąca składnikiem aktywnym leku Ralik, jest metabolizowana głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP2D6 oraz jest substratem glikoproteiny P (P-gp). Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (200 mg dwa razy na dobę), powodują 3,0-3,9-krotne zwiększenie AUC ranolazyny, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. diltiazem 180-360 mg/dobę) zwiększają stężenie ranolazyny 1,5-2,4-krotnie, wymagając ostrożnego dostosowania dawki. Inhibitory P-gp, takie jak werapamil (120 mg trzy razy na dobę), podnoszą stężenie ranolazyny 2,2-krotnie. Induktory CYP3A4, np. ryfampicyna (600 mg/dobę), obniżają stężenie ranolazyny nawet o 95%, co może prowadzić do utraty skuteczności terapeutycznej. Inhibitory CYP2D6, jak paroksetyna (20 mg/dobę), zwiększają stężenie ranolazyny o 1,2-1,6 razy, jednak zwykle nie wymagają modyfikacji dawki.
antybiotyk makrolidowy, azole przeciwgrzybicze, CYP2D6, CYP3A4, efekt hemodynamiczny, glikoproteina p, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, lek beta-adrenolityczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, OCT2, odstęp QT, rabdomioliza, substrat CYP2B6, substrat CYP2D6, substrat CYP3A4, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Interakcje leku – Ranozek 500 mg
Ranolazyna, będąca substratem CYP3A4 i P-glikoproteiny (P-gp), wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (200 mg 2x/dobę), itrakonazol, klarytromycyna czy sok grejpfrutowy, powodują 3,0-3,9-krotny wzrost AUC ranolazyny, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. diltiazem 180-360 mg/dobę) zwiększają stężenie ranolazyny 1,5-2,4-krotnie, co wymaga ostrożnego doboru dawki. Inhibitory P-gp, takie jak werapamil (120 mg 3x/dobę), podnoszą stężenie ranolazyny 2,2-krotnie. Silne induktory CYP3A4, np. ryfampicyna (600 mg/dobę), obniżają stężenie ranolazyny o około 95%, co wymaga unikania ich jednoczesnego stosowania. Ranolazyna jest także substratem CYP2D6, a inhibitory tego enzymu, jak paroksetyna (20 mg/dobę), mogą zwiększać jej stężenie do 1,2-krotnie lub nawet o 62% przy niższych dawkach ranolazyny (500 mg 2x/dobę).
antybiotyk makrolidowy, azol przeciwgrzybiczny, choroba wieńcowa, dehydrogenaza alkoholowa, działanie wazodylatacyjne, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor P-glikoproteiny, inhibitor proteazy HIV, komorowe zaburzenie rytmu serca, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, P-glikoproteina, przenośnik kationów organicznych-2, rabdomioliza, sok grejpfrutowy, substrat CYP2B6, substrat CYP2D6, substrat CYP3A4, substrat OCT2, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, umiarkowany inhibitor CYP3A4, wąski zakres terapeutyczny, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Interakcje leku – Wellbutrin XR 150 mg
Bupropion, składnik preparatu Wellbutrin XR, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie z inhibitorami MAO ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego i innych działań niepożądanych. Bupropion silnie hamuje izoenzym CYP2D6, co prowadzi do 2-5-krotnego wzrostu stężeń leków metabolizowanych przez ten enzym (np. dezypramina, rysperydon, metoprolol, propafenon, flekainid), zwiększając ryzyko toksyczności. Hamowanie CYP2D6 utrzymuje się do 7 dni po odstawieniu bupropionu. Ponadto, bupropion może zmniejszać skuteczność tamoksyfenu (proleku aktywowanego przez CYP2D6) oraz zwiększać stężenia cytalopramu o 30-40%, co może nasilać działania niepożądane. Interakcje z digoksyną prowadzą do obniżenia jej stężenia (zmniejszenie AUC0-24h i wzrost klirensu nerkowego), co wymaga monitorowania po odstawieniu bupropionu ze względu na ryzyko toksyczności.
amantadyna, beta-adrenolityk, bupropion, CYP2D6, cytalopram, cytochrom P450 CYP2B6, dezypramina, digoksyna, działanie niepożądane, efawirenz, hydroksybupropion, inhibitor CYP2B6, inhibitor enzymów, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, klirens nerkowy, lek indukujący enzymy, lek przeciwarytmiczny klasy 1C, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwwirusowy, lewodopa, modyfikacja dawkowania, nadciśnienie tętnicze, nikotynowy przezskórny system terapeutyczny, plaster nikotynowy, rytonawir, substrat CYP2B6, tamoksyfen, wąski indeks terapeutyczny, Wellbutrin XR, zatrucie digoksyną, zespół serotoninowy, ziele dziurawca