nadciśnienie ortostatyczne

Nadciśnienie ortostatyczne (hipertonia ortostatyczna) to stan charakteryzujący się wzrostem ciśnienia tętniczego podczas przyjmowania pozycji pionowej. Jest to zjawisko przeciwne do częściej spotykanej hipotensji ortostatycznej, gdzie ciśnienie spada po pionizacji.

Fizjologicznie, u zdrowych osób po przyjęciu pozycji stojącej dochodzi do redystrybucji krwi do dolnych części ciała, co prowadzi do niewielkiego spadku ciśnienia tętniczego. W nadciśnieniu ortostatycznym obserwuje się jednak paradoksalny wzrost ciśnienia skurczowego o co najmniej 20 mmHg lub rozkurczowego o 10 mmHg w ciągu 3 minut od pionizacji.

Etiologia tego zjawiska obejmuje zaburzenia autonomicznego układu nerwowego, choroby neurodegeneracyjne (szczególnie zanik wieloukładowy), nadmierną aktywację układu współczulnego oraz zaburzenia baroreceptorów. Nadciśnienie ortostatyczne może też występować u pacjentów z nadciśnieniem pierwotnym, szczególnie u osób starszych i pacjentów z cukrzycą.

Diagnostyka wymaga wykonania próby ortostatycznej z pomiarem ciśnienia w pozycji leżącej, a następnie po 1, 3 i 5 minutach od pionizacji. W leczeniu stosuje się modyfikację terapii hipotensyjnej, rehabilitację, odpowiednie nawodnienie oraz leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne w wybranych przypadkach.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl