tromboksan

Tromboksan to związek chemiczny należący do grupy eikozanoidów, produkowany głównie przez płytki krwi w procesie metabolizmu kwasu arachidonowego przy udziale cyklooksygenazy (COX). Najważniejszym przedstawicielem tej grupy jest tromboksan A2 (TXA2), który odgrywa kluczową rolę w procesach hemostazy i zakrzepicy.

Tromboksan A2 wykazuje silne działanie naczynioskurczowe oraz proagregacyjne na płytki krwi, co sprzyja tworzeniu się skrzepów. Jest antagonistą prostacykliny (PGI2), która działa naczyniorozszerzająco i przeciwagregacyjnie. Równowaga między tymi dwoma związkami ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania układu krążenia.

W praktyce klinicznej hamowanie syntezy tromboksanu stanowi mechanizm działania wielu leków przeciwpłytkowych, w tym kwasu acetylosalicylowego (aspiryny), który nieodwracalnie hamuje aktywność cyklooksygenazy płytkowej. Zaburzenia metabolizmu tromboksanu mogą przyczyniać się do rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, w tym miażdżycy, zakrzepicy i zawału mięśnia sercowego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl