Działania niepożądane
Methylprednisolone Sopharma 250 mg

Methylprednisolone Sopharma, zawierający metyloprednizolon w postaci sodu bursztynianu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych wynikających z jego działania jako glikokortykosteroidu. Do najpoważniejszych powikłań, szczególnie przy podaniu dooponowym lub nadtwardówkowym, należą zapalenie pajęczynówki, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, niedowład poprzeczny, drgawki oraz zaburzenia czucia i funkcji przewodu pokarmowego i pęcherza moczowego. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia endokrynologiczne (zespół Cushinga, niedoczynność przysadki, zespół odstawienia), metaboliczne (retencja sodu, zasadowica hipokaliemiczna, dyslipidemia, hiperglikemia), immunologiczne (zwiększona podatność na infekcje oportunistyczne), psychiczne (zaburzenia afektywne, psychotyczne, myśli samobójcze), neurologiczne (wzrost ciśnienia śródczaszkowego, drgawki), a także poważne powikłania ze strony układu kostno-mięśniowego (osteoporoza, miopatia, złamania patologiczne). Częstość występowania większości działań niepożądanych jest nieznana, co podkreśla konieczność ścisłego monitorowania pacjentów.

Wskazania
  1. alergiczne brzeżne owrzodzenia rogówki
  2. alergiczne zapalenie spojówek
  3. alergiczny nieżyt nosa
  4. astma oskrzelowa
  5. atopowe zapalenie skóry
  6. beryloza
  7. białaczka
  8. chłoniak
  9. choroba Leśniowskiego-Crohna
  10. choroba posurowicza
  11. ciężka odmiana rumienia wielopostaciowego
  12. ciężka postać łojotokowego zapalenia skóry
  13. ciężka postać łuszczycy
  14. gruźlica płuc
  15. gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych z blokiem podpajęczynówkowym
  16. guzkowe zapalenie tętnic
  17. hiperkalcemia w przebiegu choroby nowotworowej
  18. idiopatyczna plamica małopłytkowa
  19. łuszczycowe zapalenie stawów
  20. młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów
  21. nabyta niedokrwistość hemolityczna
  22. niedobór erytroblastów w szpiku
  23. nieropne zapalenie tarczycy
  24. nowotwór w stadium terminalnym
  25. nudności i wymioty związane z chemioterapią nowotworu
  26. obrzęk mózgu
  27. ostra białaczka
  28. ostra niedoczynność kory nadnerczy
  29. ostre dnawe zapalenie stawów
  30. ostre nieswoiste zapalenie pochewki ścięgna
  31. ostre reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego
  32. ostre zapalenie kaletki maziowej
  33. ostry niezapalny obrzęk krtani
  34. ostry uraz rdzenia kręgowego
  35. pęcherzowe opryszczkowate zapalenie skóry
  36. pęcherzyca
  37. pierwotna niedoczynność kory nadnerczy
  38. podostre zapalenie kaletki maziowej
  39. półpasiec oczny
  40. pourazowa choroba zwyrodnieniowa stawów
  41. przeszczepianie narządów
  42. reakcja nadwrażliwości na leki
  43. reakcje pokrzywkowe po transfuzji
  44. reumatoidalne zapalenie stawów
  45. rozlane zapalenie błony naczyniowej tylnego odcinka oka
  46. sarkoidoza
  47. stwardnienie rozsiane
  48. toczeń rumieniowaty układowy
  49. układowe zapalenie wielomięśniowe
  50. włośnica z zajęciem mięśnia sercowego
  51. włośnica z zajęciem układu nerwowego
  52. wrodzona niedokrwistość hipoplastyczna
  53. wrodzony przerost nadnerczy
  54. wrzodziejące zapalenie jelita grubego
  55. współczulne zapalenie błony naczyniowej
  56. wstrząs nieodpowiadający na konwencjonalne leczenie
  57. wstrząs wywołany niewydolnością kory nadnerczy
  58. wtórna małopłytkowość
  59. wtórna niedoczynność kory nadnerczy
  60. wyprysk kontaktowy
  61. zachłystowe zapalenie płuc
  62. zapalenie błony maziowej w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów
  63. zapalenie naczyniówki
  64. zapalenie naczyniówki i siatkówki
  65. zapalenie nadkłykcia
  66. zapalenie nerek w przebiegu tocznia
  67. zapalenie nerwu wzrokowego
  68. zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis carinii
  69. zapalenie rogówki
  70. zapalenie skórno-mięśniowe
  71. zapalenie tęczówki
  72. zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego
  73. zapalenie w obrębie przedniego odcinka oka
  74. zespół Goodpasture’a
  75. zespół Loefflera
  76. zespół nerczycowy bez mocznicy
  77. zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
  78. ziarniniak grzybiasty
  79. złuszczające zapalenie skóry
Substancja czynna

Działania niepożądane leku Methylprednisolone Sopharma

Methylprednisolone Sopharma (metyloprednizolon w postaci sodu bursztynianu) może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które wymagają szczególnej uwagi personelu medycznego. Ich znajomość jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku i odpowiedniego monitorowania pacjentów. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego produktu leczniczego.1

Działania niepożądane związane z przeciwwskazanymi drogami podania

Należy podkreślić, że przy podawaniu metyloprednizolonu drogami przeciwwskazanymi (dooponowo lub nadtwardówkowo) odnotowano szereg poważnych powikłań, takich jak:

  • Zapalenie pajęczynówki – stan zapalny jednej z opon mózgowych
  • Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych – poważny stan zapalny obejmujący opony mózgowe
  • Niedowład poprzeczny lub porażenie poprzeczne – zaburzenia neurologiczne prowadzące do osłabienia lub utraty funkcji ruchowych
  • Drgawki – niekontrolowane wyładowania elektryczne w mózgu
  • Zaburzenia czucia – nieprawidłowości w odbieraniu bodźców dotykowych i czuciowych
  • Zaburzenia czynności żołądka i jelit lub pęcherza moczowego – dysfunkcje układów trawiennego i moczowego
  • Ból głowy – dolegliwość bólowa o różnym nasileniu

Częstość występowania powyższych powikłań nie jest dokładnie określona.2

Klasyfikacja działań niepożądanych według układów i narządów

Działania niepożądane klasyfikowane są zgodnie z terminologią MedDRA, przy czym dla większości z nich częstość występowania jest nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).3

Klasyfikacja według układów i narządów Działania niepożądane Częstość występowania Charakterystyka kliniczna
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia oportunistyczne, zakażenia Nieznana Zwiększona podatność na infekcje wynikająca z immunosupresyjnego działania glikokortykosteroidów
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości (obejmujące reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne) Nieznana Mogą wystąpić jako nagłe, zagrażające życiu reakcje alergiczne
Zaburzenia układu endokrynologicznego Zespół Cushinga, niedoczynność przysadki mózgowej, „zespół odstawienia” steroidów Nieznana Zaburzenia hormonalne związane z wpływem na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Lipomatoza nadtwardówkowa, retencja sodu, zatrzymanie płynów, zasadowica hipokaliemiczna, dyslipidemia, zaburzenia tolerancji glukozy, zwiększenie zapotrzebowania na insulinę lub leki przeciwcukrzycowe, ujemny bilans azotowy, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zwiększenie łaknienia Nieznana Znaczące zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej i metabolicznej
Zaburzenia psychiczne Zaburzenia afektywne (nastrój depresyjny, euforyczny, niestabilność emocjonalna, uzależnienie od leku, myśli samobójcze), zaburzenia psychotyczne, zaburzenia umysłowe, zmiany osobowości, stan splątania, lęk, zmiany nastroju, nieprawidłowe zachowania, bezsenność, drażliwość Nieznana Szeroki zakres zaburzeń psychicznych od łagodnych zmian nastroju po poważne stany psychotyczne
Zaburzenia układu nerwowego Zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego (z obrzękiem tarcz nerwów wzrokowych), drgawki, niepamięć, zaburzenia funkcji poznawczych, zawroty głowy, bóle głowy Nieznana Zaburzenia dotyczące ośrodkowego układu nerwowego, w tym poważne stany jak łagodne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe
Zaburzenia oka Centralna retinopatia surowicza, zaćma, jaskra, wytrzeszcz Nieznana Zaburzenia dotyczące narządu wzroku mogące prowadzić do pogorszenia widzenia
Zaburzenia ucha i błędnika Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego Nieznana Zaburzenia równowagi związane z działaniem na błędnik
Zaburzenia serca Zastoinowa niewydolność serca (u pacjentów o zwiększonym ryzyku), arytmia Nieznana Zaburzenia funkcjonowania układu sercowo-naczyniowego, szczególnie niebezpieczne u pacjentów z preegzystującymi problemami kardiologicznymi
Zaburzenia naczyniowe Zdarzenia zakrzepowe, nadciśnienie tętnicze, zdarzenia niedociśnienia tętniczego Nieznana Zaburzenia dotyczące naczyń krwionośnych, mogące prowadzić do poważnych powikłań zakrzepowo-zatorowych
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Leukocytoza Nieznana Zwiększenie liczby białych krwinek we krwi obwodowej
Zaburzenia układu oddechowego Czkawka Nieznana Mimowolne skurcze przepony powodujące charakterystyczne dźwięki
Zaburzenia żołądka i jelit Wrzody trawienne (z możliwością perforacji i krwawienia), perforacja jelita, krwawienie z żołądka, zapalenie trzustki, zapalenie otrzewnej, wrzodziejące zapalenie przełyku, zapalenie przełyku, wzdęcia, ból brzucha, biegunka, niestrawność, nudności Nieznana Szeroki zakres powikłań ze strony przewodu pokarmowego, w tym stany zagrażające życiu jak perforacja i krwotoki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zapalenie wątroby, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych Nieznana Powikłania hepatologiczne mogące wpływać na funkcję wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, nadmierne owłosienie, wybroczyny, wylewy krwawe podskórne lub dotkankowe, zanik skóry, rumień, nadmierne pocenie się, rozstępy skórne, wysypka, świąd, pokrzywka, trądzik, odbarwienia skóry Nieznana Szerokie spektrum zmian skórnych o różnym nasileniu i mechanizmie powstawania
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Osłabienie mięśni, bóle mięśniowe, miopatia, zanik mięśni, osteoporoza, martwica kości, złamania patologiczne, neuropatyczne zwyrodnienie stawów, bóle stawowe, zahamowanie wzrostu Nieznana Zmiany dotyczące układu ruchu, włączając poważne konsekwencje dla tkanki kostnej i mięśniowej
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Nieregularne miesiączki Nieznana Wpływ na funkcje hormonalne związane z cyklem menstruacyjnym
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zaburzone gojenie się ran, uczucie zmęczenia, złe samopoczucie, reakcje w miejscu wstrzyknięcia Nieznana Problemy ogólnoustrojowe oraz lokalne reakcje w miejscu podania leku
Badania diagnostyczne Zwiększenie stężenia wapnia w moczu, zmniejszenie stężenia potasu we krwi, zmniejszenie tolerancji węglowodanów, zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych, zahamowanie odpowiedzi na testy skórne Nieznana Nieprawidłowości w parametrach laboratoryjnych wymagające monitorowania
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Złamania kompresyjne kręgosłupa, zerwanie ścięgna Nieznana Poważne konsekwencje osłabienia struktury kostnej i tkanki łącznej

Mechanizmy powstawania działań niepożądanych

Działania niepożądane metyloprednizolonu są związane z jego mechanizmem działania jako glikokortykosteroid. Lek ten wywiera wpływ na wiele układów i narządów organizmu, co tłumaczy szeroki profil możliwych działań niepożądanych.4

Szczególną uwagę należy zwrócić na:

  • Zaburzenia endokrynologiczne – ingerencja w oś podwzgórze-przysadka-nadnercza może prowadzić do zespołu Cushinga, supresji nadnerczy i zespołu odstawienia przy nagłym przerwaniu terapii
  • Zaburzenia metaboliczne – wpływ na gospodarkę węglowodanową, lipidową i białkową może prowadzić do hiperglikemii, dyslipidemii i katabolizmu białek
  • Zaburzenia immunologiczne – hamowanie odpowiedzi immunologicznej zwiększa ryzyko zakażeń oportunistycznych
  • Działanie na układ kostno-mięśniowy – długotrwałe stosowanie może prowadzić do osteoporozy, miopatii i zwiększonego ryzyka złamań

5

Znaczenie kliniczne działań niepożądanych

Niektóre działania niepożądane metyloprednizolonu mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta. Do najpoważniejszych należą:

  1. Reakcje anafilaktyczne – nagłe, uogólnione reakcje alergiczne wymagające natychmiastowej interwencji
  2. Perforacja przewodu pokarmowego – powikłanie wymagające pilnej interwencji chirurgicznej
  3. Powikłania zakrzepowo-zatorowe – mogące prowadzić do zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu lub zatorowości płucnej
  4. Ciężkie zakażenia – w tym zakażenia oportunistyczne, mogące prowadzić do sepsy
  5. Zaburzenia psychotyczne – mogące zagrażać bezpieczeństwu pacjenta i otoczenia

6

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Ze względu na szeroki profil działań niepożądanych, pacjenci otrzymujący metyloprednizolon wymagają regularnego i dokładnego monitorowania. Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.7

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa (tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: [email protected]) lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.8

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl