Właściwości farmakokinetyczne
Methylprednisolone Sopharma 250 mg

Właściwości farmakokinetyczne metyloprednizolonu

Methylprednisolone Sopharma, dostępny w dawkach 40 mg oraz 250 mg jako proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, wykazuje liniowy profil farmakokinetyczny, który nie zależy od drogi podania. Preparat zawiera metyloprednizolon w postaci metyloprednizolonu sodu bursztynianu, który in vivo ulega szybkiej hydrolizie przez cholinesterazy do biologicznie aktywnej formy wolnego metyloprednizolonu.¹

Wchłanianie metyloprednizolonu

Profil wchłaniania metyloprednizolonu różni się w zależności od drogi podania, wpływając na osiągane stężenia maksymalne w osoczu i ich czas wystąpienia. Wlewy dożylne w wysokich dawkach (30 mg/kg mc.), podawane przez 20 minut, lub 1 g podawany przez 30-60 minut, skutkują osiągnięciem po około 15 minutach szczytowego stężenia w osoczu na poziomie niemal 20 mg/ml. Przy podaniu dożylnym w bolusie 40 mg, stężenie szczytowe wynoszące 42-47 mg/100 ml pojawia się już po około 25 minutach.²

W przypadku iniekcji domięśniowych 40 mg leku, szczytowe stężenie metyloprednizolonu w osoczu osiąga poziom 34 mg/100 ml po około 120 minutach. Warto zauważyć, że podanie domięśniowe skutkuje osiągnięciem niższych stężeń maksymalnych niż wstrzyknięcie dożylne, jednak stężenie w osoczu utrzymuje się przez dłuższy okres. Całkowita biodostępność leku jest porównywalna przy obu drogach podania. Z perspektywy klinicznej, niewielkie różnice w farmakokinetyce nie mają istotnego znaczenia dla skuteczności terapeutycznej, biorąc pod uwagę mechanizm działania glikokortykoidów.³

Odpowiedź kliniczna na podanie metyloprednizolonu jest zazwyczaj obserwowana po 4-6 godzinach. W szczególnych przypadkach, jak leczenie astmy, pierwsze korzystne efekty terapeutyczne mogą wystąpić już po 1-2 godzinach od podania. Okres półtrwania soli sodowej metyloprednizolonu w osoczu mieści się w zakresie od 2,3 do 4 godzin i wydaje się być niezależny od drogi podania.⁴

Metyloprednizolon klasyfikowany jest jako glikokortykosteroid o średnim okresie aktywności biologicznej, wynoszącej od 12 do 36 godzin. Należy podkreślić istotną różnicę między okresem półtrwania w osoczu a farmakologicznym okresem półtrwania, wynikającą z wewnątrzkomórkowej aktywności glikokortykosteroidów. Aktywność farmakologiczna utrzymuje się nawet po spadku stężenia leku w osoczu do wartości nieoznaczalnych. Czas trwania działania przeciwzapalnego koreluje w przybliżeniu z czasem supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA).⁵

Dystrybucja metyloprednizolonu

Metyloprednizolon charakteryzuje się znaczną dystrybucją w tkankach organizmu. Lek przenika przez barierę krew-mózg, zapewniając dostęp do ośrodkowego układu nerwowego, oraz przedostaje się do mleka kobiet karmiących piersią. Objętość dystrybucji wynosi około 1,4 l/kg, co wskazuje na rozległe rozprzestrzenianie się substancji w organizmie. W osoczu krwi człowieka lek w około 77% wiąże się z białkami osocza, pozostała frakcja pozostaje w postaci wolnej, farmakologicznie aktywnej.⁶

Metabolizm metyloprednizolonu

Metabolizm metyloprednizolonu u człowieka odbywa się głównie w wątrobie, gdzie lek ulega przekształceniu do nieaktywnych metabolitów. Dominującymi metabolitami są 20α-hydroksymetyloprednizolon oraz 20β-hydroksymetyloprednizolon. Procesy metaboliczne zachodzą przede wszystkim przy udziale enzymu CYP3A4 z rodziny cytochromu P450.⁷

Metyloprednizolon, podobnie jak wiele innych substratów CYP3A4, może być także substratem dla glikoproteiny P (należącej do białek transportowych ABC zawierających domenę wiążącą ATP). Ta właściwość może mieć wpływ na dystrybucję tkankową leku oraz na interakcje z innymi produktami leczniczymi.⁸

Metabolity metyloprednizolonu są wydzielane głównie z moczem w postaci glukuronidów, siarczanów oraz wolnych związków. Badania z użyciem metyloprednizolonu znakowanego izotopem C14 wykazały, że w ciągu 96 godzin około 75% całkowitej radioaktywności zostało wydalone z moczem. Dodatkowo 9% radioaktywności wykryto w kale po 5 dniach, a 20% w żółci, co wskazuje na znaczący udział wydzielania wątrobowo-żółciowego w eliminacji leku i jego metabolitów.⁹

Eliminacja metyloprednizolonu

Średni okres półtrwania w fazie eliminacji całkowitego metyloprednizolonu mieści się w zakresie od 1,8 do 5,2 godzin. Całkowity klirens leku wynosi około 5 do 6 ml/min/kg, co odzwierciedla szybkość, z jaką lek jest usuwany z organizmu.¹⁰

Porównanie parametrów farmakokinetycznych metyloprednizolonu w zależności od drogi podania