sirolimus

Sirolimus (rapamycyna) to lek immunosupresyjny stosowany głównie w zapobieganiu odrzucaniu przeszczepów narządów, szczególnie nerek. Jego mechanizm działania polega na hamowaniu szlaku mTOR (mammalian target of rapamycin), co prowadzi do blokady proliferacji limfocytów T i B, hamując w ten sposób odpowiedź immunologiczną.

W przeciwieństwie do inhibitorów kalcyneuryny (cyklosporyna, takrolimus), sirolimus nie wykazuje istotnej nefrotoksyczności, co czyni go cennym lekiem w schematach oszczędzających funkcję nerek. Znajduje zastosowanie w profilaktyce odrzucania przeszczepów u pacjentów z niewydolnością nerek, a także w leczeniu niektórych schorzeń autoimmunologicznych.

Sirolimus jest również wykorzystywany w stentach uwalniających lek (DES), gdzie zapobiega restenozie naczyń wieńcowych po angioplastyce. Wykazuje działanie antyproliferacyjne wobec komórek mięśni gładkich naczyń. W ostatnich latach badane są jego potencjalne właściwości przeciwnowotworowe poprzez hamowanie szlaku mTOR, który jest często nadaktywny w komórkach nowotworowych.

Do najczęstszych działań niepożądanych sirolimusa należą: hiperlipidemia, małopłytkowość, leukopenia, zaburzenia gojenia ran, obrzęki obwodowe oraz zapalenie jamy ustnej. Lek wymaga monitorowania stężenia we krwi ze względu na wąskie okno terapeutyczne i znaczną zmienność farmakokinetyczną między pacjentami.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl