opryszczka pospolita
Opryszczka pospolita (Herpes simplex) to powszechna choroba wirusowa wywoływana przez wirus opryszczki pospolitej (HSV), występujący w dwóch typach: HSV-1 i HSV-2. HSV-1 zazwyczaj powoduje zmiany w górnej części ciała, zwłaszcza w okolicy ust, podczas gdy HSV-2 jest głównie odpowiedzialny za opryszczkę narządów płciowych.
Zakażenie objawia się charakterystycznymi pęcherzykami wypełnionymi płynem, które po pęknięciu tworzą bolesne, sączące się ranki pokrywające się strupem. Typowym objawom towarzyszyć może świąd, pieczenie, bolesność oraz objawy prodromalne w postaci mrowienia czy napięcia skóry w miejscu przyszłej zmiany.
Po pierwotnym zakażeniu wirus pozostaje w organizmie w stanie latentnym w zwojach nerwowych. Czynniki spustowe, takie jak stres, ekspozycja na promienie UV, gorączka, miesiączka czy osłabienie odporności, mogą prowadzić do reaktywacji wirusa i nawrotu objawów klinicznych. Leczenie obejmuje stosowanie leków przeciwwirusowych (acyklowir, walacyklowir), które najskuteczniejsze są we wczesnej fazie infekcji.
Opryszczka pospolita szerzy się przez bezpośredni kontakt z wydzieliną z pęcherzyków lub przez kontakt z błonami śluzowymi osoby zakażonej. Profilaktyka obejmuje unikanie bliskiego kontaktu w okresie aktywnej infekcji, niedzielenie się przedmiotami osobistymi oraz stosowanie odpowiedniej higieny rąk.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Cyprofloksacyna – Przeciwwskazania stosowania
Cyprofloksacyna, fluorochinolonowy antybiotyk o szerokim spektrum działania, jest dostępna w postaciach doustnych, parenteralnych, okulistycznych i usznych. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do jej stosowania są nadwrażliwość na cyprofloksacynę lub inne chinolony oraz na substancje pomocnicze zawarte w preparatach. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję z tyzanidyną, gdyż hamowanie metabolizmu tego leku przez cyprofloksacynę (blokada CYP1A2) może prowadzić do znacznego wzrostu stężenia tyzanidyny, skutkując ciężką hipotonią, sedacją, a nawet śpiączką; przeciwwskazanie dotyczy postaci doustnych i parenteralnych. Preparaty złożone, takie jak Cetraxal Plus i Ciprotic (zawierające fluocynolonu acetonid), mają dodatkowe przeciwwskazania, w tym wirusowe (ospa wietrzna, opryszczka pospolita) i grzybicze zakażenia przewodu słuchowego zewnętrznego, ze względu na ryzyko zaostrzenia infekcji i pogorszenia stanu klinicznego.
anafilaksja, antybiotyk fluorochinolonowy, chlorek benzalkoniowy, ciśnienie tętnicze krwi, dysfagia, działanie przeciwbakteryjne, fluocynolonu acetonid, izoenzym CYP1A2, karmienie piersią, kortykosteroid, krople do oczu, lek chinolonowy, lek zwiotczający mięśnie, maść oczna, miastenia, nadwrażliwość krzyżowa, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, obrzęk naczynioruchowy, oporność bakteryjna, opryszczka pospolita, ospa wietrzna, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, preparat okulistyczny, reakcja alergiczna, roztwór do infuzji, substancja pomocnicza, tyzanidyna, wchłanianie ogólnoustrojowe, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie grzybicze ucha - Leksykon chorób i schorzeń
Półpasiec – Diagnostyka i diagnoza
Półpasiec (herpes zoster) jest wynikiem reaktywacji wirusa varicella-zoster (VZV) i charakteryzuje się jednostronną, pasmowatą wysypką ograniczoną do jednego dermatomu, z pęcherzykami w różnych stadiach rozwoju oraz towarzyszącym bólem, pieczeniem lub mrowieniem. Diagnoza opiera się głównie na obrazie klinicznym, jednak w przypadkach atypowych, u pacjentów z obniżoną odpornością lub przy podejrzeniu powikłań, zaleca się potwierdzenie PCR wykrywającym DNA VZV w próbkach z pęcherzyków, co cechuje się wysoką czułością i specyficznością. Testy serologiczne (IgM i IgG) są pomocne, zwłaszcza gdy wysypka jest już zagojona lub nie można wykonać PCR. Diagnostyka różnicowa obejmuje m.in. opryszczkę pospolitą, liszajec zakaźny oraz reakcje alergiczne.
acyklowir, bezpośrednie badanie immunofluorescencyjne, ból neuropatyczny, dermatom, DNA wirusa, famcyklowir, herpes zoster ophthalmicus, hodowla wirusa, kandydoza, konsultacja okulistyczna, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid, leczenie przeciwwirusowe, liszajec zakaźny, neuralgia popółpaścowa, objawy grypopodobne, opryszczka pospolita, owrzodzenie rogówki, pęcherzyk wypełniony płynem, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, przeciwciała przeciwwirusowe, reakcja łańcuchowa polimerazy, szczepionka przeciwko półpaścowi, terapia przeciwwirusowa, test Tzancka, walacyklowir, wielojądrowa komórka olbrzymia, wirus varicella zoster, zapalenie skóry, zespół Ramsaya Hunta, zoster sine herpete - Leksykon leków
Działania niepożądane – Axia Plus 3 mg + 0,02 mg
Axia Plus, zawierający 0,02 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, który może powodować różnorodne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najpoważniejsze powikłania obejmują zaburzenia zakrzepowo-zatorowe żył (VTE) i tętnic (ATE), takie jak zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał serca i udar mózgu, występujące rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Ponadto obserwuje się nadciśnienie tętnicze oraz nowotwory wątroby. Zaburzenia cyklu miesiączkowego, takie jak brak miesiączki, krwotok maciczny i menorrhagia, są częstymi działaniami niepożądanymi. Wśród objawów skórnych najczęściej występuje trądzik (≥1/100 do <1/10), a rzadziej poważniejsze reakcje, jak rumień guzowaty i rumień wielopostaciowy. U kobiet z dziedziczną skłonnością do egzogennego obrzęku naczynioruchowego estrogeny mogą nasilać objawy tej choroby.
astma, biegunka, ból brzucha, ból głowy, choroba Leśniowskiego-Crohna, częstoskurcz, depresja, drospirenon, egzema, etynyloestradiol, kandydoza, kandydoza pochwy, kurcz mięśniowy, łojotok, łysienie, menorrhagia, mięśniak macicy, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, opryszczka pospolita, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, świąd, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trądzik, udar mózgu, uderzenia gorąca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zapalenie pęcherza, zapalenie pochwy, zapalenie żołądka, zaparcie, zatorowość płucna, zawał serca, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylaki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Eloprine 500 mg
Eloprine, zawierający 500 mg inozyny pranobeksu w tabletce, jest lekiem o działaniu immunostymulującym i przeciwwirusowym, stosowanym głównie u pacjentów z obniżoną odpornością oraz w terapii opryszczki wargowej i skórnej wywołanej przez wirus Herpes simplex. Preparat wspomaga naturalne mechanizmy obronne organizmu, co jest szczególnie istotne u osób z nawracającymi infekcjami górnych dróg oddechowych (≥3-4 epizody rocznie), przedłużonym czasem rekonwalescencji, współistniejącymi chorobami oraz potwierdzoną obniżoną odpornością. W leczeniu opryszczki Eloprine skraca czas trwania infekcji i łagodzi objawy, wskazany jest zarówno w pierwszych epizodach, jak i w profilaktyce nawrotów (≥6 epizodów rocznie), zwłaszcza u pacjentów z immunosupresją.
faza prodromalna, HSV, infekcje górnych dróg oddechowych, inozyna pranobeks, kompleks inozyny, kwas 4-acetamidobenzoesowy, nawracające infekcje, obniżona odporność, opryszczka, opryszczka pospolita, opryszczka wargowa, profilaktyka opryszczki, stan immunologiczny, substancja pomocnicza, właściwości immunostymulujące, zakażenia górnych dróg oddechowych - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hascovir 400 mg/5 ml
Hascovir w postaci zawiesiny doustnej zawiera 400 mg acyklowiru w 5 ml (80 mg/ml) i jest wskazany w leczeniu zakażeń wywołanych przez HSV oraz VZV. W leczeniu opryszczki pospolitej u dorosłych i dzieci powyżej 2 lat zaleca się dawkę 200 mg (2,5 ml) pięć razy na dobę (1000 mg/dobę) przez 5 dni, z możliwością wydłużenia w ciężkich zakażeniach pierwotnych. U pacjentów z obniżoną odpornością dawkę można zwiększyć do 400 mg (5 ml) pięć razy na dobę lub rozważyć podanie dożylne. Profilaktyka nawrotów u pacjentów immunokompetentnych obejmuje dawkę 200 mg cztery razy na dobę (800 mg/dobę) lub 400 mg dwa razy na dobę, z możliwością stopniowego zmniejszania dawki. W leczeniu ospy wietrznej i półpaśca stosuje się 800 mg (10 ml) pięć razy na dobę (4000 mg/dobę) przez 7 dni, z koniecznością szybkiego rozpoczęcia terapii, najlepiej w ciągu 24 godzin od pojawienia się wysypki.
acyklowir, ciężkie zakażenie, klirens kreatyniny, leczenie profilaktyczne, obniżona odporność, okres prodromalny, opryszczka pospolita, ospa wietrzna i półpasiec, pacjent immunokompetentny, podanie dożylne, podeszły wiek, profilaktyka nawrotów opryszczki, przeszczepienie szpiku, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej i półpaśca, wysypka skórna, zaburzenia wchłaniania, zaburzenie czynności nerek, zakażenie HSV, zakażenie pierwotne, zawiesina doustna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Zovirax Active 200 mg
Zovirax Active (acyklowir) stosowany jest doustnie w dawce 200 mg pięć razy na dobę, z około 4-godzinnymi odstępami i przerwą nocną, przez standardowy okres 5 dni u dorosłych pacjentów. Terapia powinna być rozpoczęta jak najwcześniej, najlepiej w okresie prodromalnym lub bezpośrednio po pojawieniu się pierwszych zmian skórnych. Lek jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia. U pacjentów geriatrycznych oraz osób z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawkowania, uwzględniając klirens kreatyniny oraz stan nawodnienia pacjenta, które należy monitorować podczas całej terapii.
acyklowir, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dawkowanie standardowe, funkcja nerek, klirens kreatyniny, kumulacja acyklowiru, nawodnienie organizmu, okres prodromalny, opryszczka pospolita, pacjent geriatryczny, tabletka, terapia przeciwwirusowa, wczesne leczenie, wywiad medyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie funkcji nerek, zakażenie nawracające - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hascovir 200 mg
Lek Hascovir (acyklowir) w dawkach 200 mg i 400 mg wymaga indywidualizacji dawkowania w zależności od rodzaju zakażenia, wieku pacjenta oraz stanu klinicznego. W leczeniu opryszczki pospolitej u dorosłych zaleca się 200 mg 5 razy na dobę co 4 godziny (z przerwą nocną) przez 5 dni, z możliwością wydłużenia terapii w ciężkich przypadkach. Profilaktyka nawrotów u osób z prawidłową odpornością obejmuje 200 mg 4 razy na dobę lub 400 mg 2 razy na dobę, z okresowym przerywaniem co 6-12 miesięcy. U pacjentów immunokomprymowanych dawka wynosi 200 mg 4 razy na dobę, z możliwością zwiększenia do 400 mg. W leczeniu ospy wietrznej i półpaśca stosuje się 500 mg 5 razy na dobę przez 7 dni. Dawkowanie u dzieci jest dostosowane do wieku i masy ciała, np. 20 mg/kg mc. (maksymalnie 800 mg) 4 razy na dobę przez 5 dni. U pacjentów z niewydolnością nerek konieczne są modyfikacje dawkowania, np. redukcja do 200 mg 2 razy na dobę przy klirensie kreatyniny <10 ml/min, a u osób starszych zaleca się rozpoczęcie terapii od mniejszych dawek z uwzględnieniem odpowiedniego nawodnienia.
acyklowir, ciężka niewydolność nerek, dysfunkcja nerek, immunosupresja, klirens kreatyniny, nawrót opryszczki, okres prodromalny, opryszczka pospolita, pacjent immunokompromitowany, pacjent z obniżoną odpornością, umiarkowana niewydolność nerek, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej, wirus ospy wietrznej i półpaśca, zaburzenie czynności nerek, zakażenie herpetyczne, zakażenie opryszczkowe, zakażenie skóry i błon śluzowych, zakażenie wirusowe