stężenie fosforanu

Stężenie fosforanu we krwi, określane jako fosfatemia, stanowi ważny parametr diagnostyczny odzwierciedlający gospodarkę fosforanową organizmu. Prawidłowe wartości fosforanów nieorganicznych u osób dorosłych mieszczą się w zakresie 2,5-4,5 mg/dl (0,81-1,45 mmol/l), przy czym u dzieci i młodzieży w okresie wzrostu wartości te są fizjologicznie wyższe.

Fosforany pełnią kluczową rolę w wielu procesach metabolicznych, w tym w gospodarce energetycznej komórek (ATP), mineralizacji kości, transdukcji sygnałów wewnątrzkomórkowych oraz regulacji aktywności enzymów. Gospodarka fosforanowa pozostaje w ścisłym związku z gospodarką wapniową i jest regulowana głównie przez parathormon (PTH), witaminę D oraz czynnik wzrostu fibroblastów 23 (FGF-23).

Hiperfosfatemia (podwyższone stężenie fosforanów) występuje najczęściej w przewlekłej chorobie nerek, niedoczynności przytarczyc, przedawkowaniu witaminy D, zespole rozpadu guza oraz w stanach ostrej kwasicy metabolicznej. Hipofosfatemia (obniżone stężenie fosforanów) może towarzyszyć niedożywieniu, alkoholizmowi, nadczynności przytarczyc, zespołowi głodnego kośćca oraz przewlekłemu przyjmowaniu środków wiążących fosforany.

Monitorowanie stężenia fosforanów jest szczególnie istotne u pacjentów z chorobami nerek, zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej, chorobami kości oraz w czasie intensywnego żywienia pozajelitowego. Interpretacja wyników powinna uwzględniać współistniejące stężenie wapnia, funkcję nerek oraz stan kliniczny pacjenta.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl