Retrovir – Kapsułki twarde

Retrovir
Kapsułki twarde, 250 mg

Produkt leczniczy zawiera 250 mg zydowudyny w każdej kapsułce twardej. Stosowany jest w terapii zakażenia ludzkim wirusem upośledzenia odporności (HIV) u dorosłych, dzieci oraz kobiet ciężarnych po 14 tygodniu ciąży. Lek jest również podawany noworodkom urodzonym przez zakażone matki w celu zmniejszenia ryzyka przeniesienia wirusa. Zydowudyna jest stosowana w skojarzeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi.

Pobierz ChPL PDF Retrovir – Kapsułki twarde – 250 mg

Rozdziały

Wskazania

Substancja czynna

zydowudyna

Kategoria leku

leki przeciwretrowirusowe

Rozdziały

Dawkowanie i sposób podawania
Retrovir (zydowudyna) w dawce 250 mg w kapsułkach twardych wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania w zależności od masy ciała pacjenta oraz sytuacji klinicznej. U dorosłych i młodzieży o masie ciała ≥30 kg zalecana dawka to 250-300 mg dwa razy na dobę w terapii skojarzonej. Dzieci <30 kg stosują kapsułki 100 mg lub, w przypadku masy 28-30 kg, 250 mg dwa razy na dobę (łącznie 500 mg/dobę). U pacjentów z trudnościami w połykaniu zaleca się roztwór doustny 50 mg/5 ml. W profilaktyce transmisji wertykalnej HIV stosuje się schemat: u kobiet ciężarnych po 14. tygodniu ciąży 500 mg/dobę (100 mg 5x/dobę), podczas porodu dożylna infuzja 2 mg/kg mc. jednorazowo, następnie 1 mg/kg mc./h do przecięcia pępowiny, a u noworodków 2 mg/kg mc. doustnie co 6 godzin przez 6 tygodni. W przypadku niemożności podania doustnego noworodkom, zydowudynę podaje się dożylnie 1,5 mg/kg mc. co 6 godzin. Dawkowanie wymaga precyzyjnego pomiaru objętości (np. strzykawki z podziałką 0,1 ml).

W przypadku istotnej hematotoksyczności (spadek hemoglobiny do 7,5-9,0 g/100 ml lub granulocytów do 0,75-1,0 × 10^9/l) konieczne jest zmniejszenie dawki lub przerwanie terapii. U pacjentów powyżej 65. roku życia brak danych farmakokinetycznych, dlatego zaleca się monitorowanie czynności nerek i parametrów hematologicznych. W ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny ≤10 ml/min) dawka wynosi 100 mg co 6-8 godzin (300-400 mg/dobę), z możliwością dalszej modyfikacji w zależności od stanu klinicznego. U pacjentów z marskością wątroby istnieje ryzyko kumulacji leku, co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawki przy monitorowaniu objawów toksyczności. Kapsułki należy połykać w całości, a w przypadku trudności można otworzyć i podać zawartość z niewielką ilością półpłynnego pokarmu lub płynu bezpośrednio po przygotowaniu.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Dawkowanie i sposób podawania – Retrovir 250 mg

cięcie cesarskie, dializa otrzewnowa, dysfagia, granulocyt obojętnochłonny, hemodializa, infuzja dożylna, kapsułka twarda, klirens kreatyniny, kwas glukuronowy, lek przeciwretrowirusowy, leukopenia, marskość wątroby, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, objaw hematologiczny niepożądany, roztwór doustny, stężenie hemoglobiny, transmisja przezłożyskowa, transmisja wertykalna HIV, zakażenie HIV, zydowudyna
Działania niepożądane
Profil działań niepożądanych zydowudyny (substancji czynnej leku Retrovir) jest podobny u pacjentów dorosłych i pediatrycznych, z dominującymi zaburzeniami hematologicznymi, takimi jak niedokrwistość (wymagająca czasem transfuzji krwi), neutropenia i leukopenia, szczególnie u chorych w zaawansowanym stadium zakażenia HIV oraz przy dawkach 1200-1500 mg/dobę. Inne istotne działania niepożądane obejmują kwasicę mleczanową (często związana z ciężką hepatomegalią i stłuszczeniem wątroby), lipoatrofię, zaburzenia neurologiczne (ból głowy bardzo często, zawroty głowy często, parestezje rzadko), oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności bardzo często, wymioty często). Występują również rzadkie, ale poważne powikłania, takie jak aplazja szpiku, kardiomiopatia, zapalenie trzustki i zaburzenia autoimmunologiczne w kontekście zespołu rekonstrukcji immunologicznej. Monitorowanie parametrów hematologicznych, biochemicznych (enzymy wątrobowe, lipidy, glukoza) oraz objawów klinicznych jest niezbędne podczas terapii.

U kobiet ciężarnych stosowanie zydowudyny wiąże się z łagodną do umiarkowanej niedokrwistością przed porodem, a u noworodków obserwuje się nieznacznie obniżone stężenie hemoglobiny, które ustępuje w ciągu 6 tygodni po zakończeniu leczenia. Długoterminowe skutki ekspozycji in utero i w okresie niemowlęcym nie są znane. Zydowudyna może powodować utratę tkanki tłuszczowej (lipoatrofię), co wymaga regularnej oceny klinicznej i rozważenia przerwania terapii w przypadku jej rozwoju. Ponadto, u pacjentów z ciężkimi niedoborami immunologicznymi może wystąpić zespół rekonstrukcji immunologicznej, manifestujący się reakcjami zapalnymi na oportunistyczne patogeny oraz zaburzeniami autoimmunologicznymi. Zgłaszanie działań niepożądanych do odpowiednich instytucji jest kluczowe dla ciągłego monitorowania bezpieczeństwa stosowania leku Retrovir.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Działania niepożądane – Retrovir 250 mg

aplazja czerwonokrwinkowa, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, duszność, dyspepsja, ginekomastia, hepatomegalia, hipoplazja szpiku kostnego, jadłowstręt, kardiomiopatia, kwasica mleczanowa, leukopenia, lipoatrofia, martwica kości, miopatia, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, otępienie, parestezja, reakcja zapalna, terapia przeciwretrowirusowa, trombocytopenia, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie wątroby, zapalenie trzustki, zapalenie wielomięśniowe, zespół Guillaina-Barrégo, zespół rekonstrukcji immunologicznej, zydowudyna
Interakcje leku
Zydowudyna, składnik aktywny Retroviru, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jej skuteczność i bezpieczeństwo stosowania. Ryfampicyna obniża AUC zydowudyny średnio o 48% ± 34%, co może prowadzić do utraty efektu terapeutycznego, dlatego ich jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane. Probenecyd zwiększa AUC zydowudyny o 106% (100-170%), co wymaga ścisłego monitorowania parametrów hematologicznych z uwagi na ryzyko mielosupresji. Klarytromycyna zmniejsza wchłanianie zydowudyny, dlatego zaleca się zachowanie co najmniej 2-godzinnej przerwy między podaniem tych leków. Atowakwon zwiększa AUC zydowudyny o 33%, a długotrwałe stosowanie wymaga szczególnej obserwacji pacjentów. Leki takie jak kwas walproinowy, flukonazol i metadon również zwiększają AUC i zmniejszają klirens zydowudyny, co wymaga ścisłej kontroli pod kątem toksyczności. Antagonizm farmakodynamiczny z stawudyną wyklucza ich jednoczesne stosowanie ze względu na zmniejszenie skuteczności terapii.

Ważne jest także monitorowanie stężenia fenytoiny podczas jednoczesnego stosowania z zydowudyną z powodu zmiennych efektów na jej poziom. Leki o działaniu mielosupresyjnym (np. pentamidyna, dapson, pirymetamina, ko-trymoksazol, gancyklowir, interferon, cytostatyki) oraz nefrotoksycznym (amfoterycyna B, pentamidyna) mogą nasilać toksyczność zydowudyny, co wymaga regularnej kontroli funkcji nerek i parametrów hematologicznych oraz ewentualnej korekty dawek. NLPZ i inne leki hamujące glukuronidację mogą zwiększać stężenie zydowudyny, zwłaszcza przy długotrwałej terapii. Spożycie alkoholu podczas leczenia zydowudyną jest niewskazane ze względu na potencjalne zwiększenie hepatotoksyczności i nasilenie działań niepożądanych ze strony OUN oraz ryzyko obniżenia adherencji do terapii. Poziom istotności klinicznej interakcji oceniono jako wysoki, umiarkowany lub niski, co powinno być uwzględniane w codziennej praktyce klinicznej przy planowaniu terapii skojarzonej z Retrovirem.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Interakcje leku – Retrovir 250 mg

acyklowir, amfoterycyna B, antagonizm lekowy, atowakwon, AUC, dapson, doksorubicyna, efekt addytywny, farmakokinetyka, fenytoina, flucytozyna, flukonazol, gancyklowir, glukuronidacja, hamowanie enzymatyczne, hepatotoksyczność, indukcja enzymatyczna, interakcja lekowa, interferon, klarytromycyna, ko-trymoksazol, kwas acetylosalicylowy, kwas walproinowy, lamiwudyna, lek przeciwnowotworowy, metabolizm leku, metadon, mielosupresja, mikrosomy wątrobowe, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, parametr hematologiczny, pentamidyna, pirymetamina, pneumocystozowe zapalenie płuc, probenecyd, ryfampicyna, stawudyna, szpik kostny, terapia antyretrowirusowa, toksyczność leku, układ krwiotwórczy, winblastyna, winkrystyna, zaburzenie hematologiczne, zakażenie HBV, zakażenie HCV, zakażenie oportunistyczne
Profil bezpieczeństwa leku
W przypadku stosowania leku u specyficznych grup pacjentów zaleca się zachowanie ostrożności. Kobiety zakażone HIV powinny unikać karmienia piersią ze względu na przenikanie zydowudyny do mleka kobiecego i ryzyko transmisji wirusa. U seniorów powyżej 65 lat brak jest badań klinicznych, dlatego konieczne są regularne kontrole funkcji nerek oraz parametrów hematologicznych. Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek lub poddawani dializom wymagają indywidualnej modyfikacji dawki, podobnie jak osoby z marskością wątroby, gdzie konieczne jest ścisłe monitorowanie. W lekkiej niewydolności wątroby nie ma potrzeby zmiany dawkowania, natomiast w umiarkowanej i ciężkiej niewydolności stosowanie leku jest przeciwwskazane.

Brak jest danych wskazujących na bezpośrednie interakcje leku z alkoholem czy wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów, jednak zaleca się ostrożność ze względu na potencjalne działania niepożądane oraz ogólny stan pacjenta. Spożywanie alkoholu może zwiększać ryzyko toksyczności, zwłaszcza u osób z chorobami wątroby. W związku z powyższym, decyzje terapeutyczne powinny uwzględniać indywidualne ryzyko i korzyści, a także lokalne wytyczne dotyczące szczególnych sytuacji klinicznych, takich jak karmienie piersią u kobiet zakażonych HIV.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Profil bezpieczeństwa leku – Retrovir 250 mg
Przeciwwskazania
Retrovir w postaci kapsułek twardych 250 mg, zawierający zydowudynę, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze. Bezwzględnym przeciwwskazaniem są ciężkie zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia z liczbą granulocytów obojętnochłonnych poniżej 0,75 × 10⁹/l oraz anemia z hemoglobiną poniżej 7,5 g/100 ml (4,65 mmol/l). U noworodków stosowanie leku jest przeciwwskazane przy hiperbilirubinemii wymagającej leczenia innego niż fototerapia oraz przy aktywności aminotransferaz przekraczającej 5-krotnie górną granicę normy, co wskazuje na ryzyko nasilenia uszkodzenia wątroby.

W trakcie terapii Retrovirem konieczne jest regularne monitorowanie parametrów hematologicznych ze względu na potencjalne działanie mielosupresyjne zydowudyny. U pacjentów z wartościami granicznymi tych parametrów należy rozważyć ryzyko pogorszenia i prowadzić ścisły nadzór. Ponadto, u osób z historią reakcji nadwrażliwości na inne nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy oraz u pacjentów z dysfunkcją wątroby, zwłaszcza z podwyższoną aktywnością enzymów wątrobowych, stosowanie leku powinno być ostrożnie rozważone lub odradzane, jeśli dostępne są alternatywne terapie. Decyzja o zastosowaniu zydowudyny powinna opierać się na kompleksowej ocenie klinicznej i laboratoryjnej pacjenta.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przeciwwskazania – Retrovir 250 mg

aminotransferazy, anemia, bilirubina, dysfunkcja wątroby, enzymy wątrobowe, farmakoterapia, fototerapia, granulocyty obojętnochłonne, hemoglobina, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, kapsułki twarde, mielosupresja, nadwrażliwość na substancję czynną, neutropenia, niedokrwistość, nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, parametry hematologiczne, reakcja nadwrażliwości, reakcje krzyżowe, Retrovir, uszkodzenie wątroby, zaburzenia hematologiczne, zydowudyna
Przedawkowanie
Przedawkowanie zydowudyny (Retrovir) nie powoduje specyficznych objawów odróżniających się od typowych działań niepożądanych leku, jednak ich nasilenie może być znacznie większe. W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczna jest staranna obserwacja pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem monitorowania parametrów życiowych oraz funkcji narządowych potencjalnie dotkniętych toksycznością. Diagnostyka opiera się głównie na wywiadzie i obserwacji klinicznej, gdyż brak jest charakterystycznych symptomów specyficznych dla przedawkowania zydowudyny.

Leczenie przedawkowania zydowudyny polega na wdrożeniu terapii podtrzymującej dostosowanej do stanu klinicznego pacjenta. Metody pozaustrojowego oczyszczania krwi, takie jak hemodializa i dializa otrzewnowa, wykazują ograniczoną skuteczność w eliminacji zydowudyny, choć mogą zwiększać eliminację jej metabolitu glukuronidowego. W związku z tym, głównym postępowaniem jest monitorowanie i leczenie objawowe, bez możliwości skutecznego usunięcia substancji czynnej z organizmu za pomocą dializ.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedawkowanie – Retrovir 250 mg

dializa otrzewnowa, działanie niepożądane, eliminacja leku, hemodializa, leczenie podtrzymujące, metabolit glukuronidowy, obserwacja kliniczna, parametry życiowe, pozaustrojowe oczyszczanie krwi, przedawkowanie zydowudyny, Retrovir, stan kliniczny, substancja czynna, toksyczność, toksyczność leku, zatrucie, zydowudyna
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa zydowudyny, substancji czynnej leku Retrovir (250 mg, kapsułki twarde), wykazały zróżnicowany profil mutagenności i genotoksyczności. Test Amesa nie potwierdził działania mutagennego, natomiast badania na komórkach chłoniaka myszy wykazały słabe działanie mutagenne, a test transformacji komórek in vitro dał wyniki pozytywne. W badaniach na limfocytach ludzkich in vitro oraz w testach jąderkowych u myszy i szczurów in vivo stwierdzono uszkodzenia chromosomów, choć badania cytogenetyczne u szczurów nie potwierdziły tych uszkodzeń. U pacjentów z AIDS leczonych Retrovirem zaobserwowano zwiększoną częstość pęknięć chromosomów. Ponadto wykazano włączanie zydowudyny do DNA leukocytów u dorosłych pacjentów, kobiet ciężarnych oraz noworodków, co potwierdza ekspozycję przezłożyskową. Badania na małpach wykazały, że terapia skojarzona zydowudyny i lamiwudyny powoduje większą liczbę skróceń telomerów w narządach płodu niż sama zydowudyna, choć kliniczne znaczenie tych wyników pozostaje nieznane.

Badania rakotwórczości wykazały, że doustne podawanie zydowudyny szczurom i myszom prowadzi do późnego występowania nowotworów nabłonkowych pochwy, co jest prawdopodobnie wynikiem długotrwałej ekspozycji nabłonka na niezmetabolizowaną zydowudynę w moczu. Przezłożyskowe badania karcinogenności u myszy wykazały, że podawanie zydowudyny w dawce maksymalnej tolerowanej (420 mg/kg mc.) w okresie od 12. do 18. dnia ciąży zwiększa ryzyko nowotworów płuc, wątroby i żeńskiego układu rozrodczego u potomstwa. W drugim badaniu, przy dawkach do 40 mg/kg mc. przez 24 miesiące od 10. dnia ciąży, stwierdzono podobną częstość i czas wystąpienia nowotworów nabłonkowych pochwy, potwierdzając działanie przezłożyskowe karcinogenne zydowudyny. Pomimo tych wyników, korzyści kliniczne wynikające ze zmniejszenia ryzyka wertykalnej transmisji HIV u dzieci zakażonych matek przeważają nad potencjalnym ryzykiem karcinogenności.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Retrovir 250 mg

badanie cytogenetyczne, chłoniak myszy, dawkowanie w ciąży, DNA leukocytów, działanie karcinogenne przezłożyskowe, genotoksyczność przezłożyskowa, karcinogen przezłożyskowy, lamiwudyna, limfocyty krwi obwodowej, limfocyty ludzkie, mutagenność, nowotwór nabłonkowy pochwy, pęknięcie chromosomu, potencjał rakotwórczy, skrócenie telomerów, test Amesa, test jąderkowy, transmisja wertykalna wirusa, układ rozrodczy żeński, zakażenie HIV u dzieci, zakażenie HIV-1, zydowudyna
Skład i postać leku
Produkt leczniczy Retrovir 250 mg występuje w formie twardych kapsułek zawierających 250 mg zydowudyny (Zidovudinum), leku przeciwretrowirusowego stosowanego w terapii zakażeń wirusem HIV. Kapsułki są żelatynowe, nieprzezroczyste, z niebieskim wieczkiem i białym korpusem, oznaczone nadrukiem „GSJV2”. Substancje pomocnicze obejmują skrobię kukurydzianą, celulozę mikrokrystaliczną, karboksymetyloskrobię sodową (typ A) oraz stearynian magnezu, które poprawiają właściwości mechaniczne, rozpuszczalność i proces produkcji leku. Produkt jest dostępny w opakowaniach po 40 kapsułek, pakowanych w blistry PVC/Aluminium (4 blistry po 10 kapsułek).

Retrovir 250 mg należy przechowywać w temperaturze nieprzekraczającej 30ºC, w suchym i zacienionym miejscu, aby zachować stabilność farmakologiczną. Okres ważności leku wynosi 5 lat od daty produkcji, po którym stosowanie jest niewskazane ze względu na potencjalne obniżenie skuteczności i bezpieczeństwa. Nie stwierdzono istotnych niezgodności farmaceutycznych wpływających na działanie lub bezpieczeństwo stosowania produktu. Niewykorzystane resztki leku powinny być usuwane zgodnie z lokalnymi przepisami dotyczącymi utylizacji produktów leczniczych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Skład i postać leku – Retrovir 250 mg

blister PVC/Aluminium, celuloza mikrokrystaliczna, kapsułka twarda, karboksymetyloskrobia sodowa, lek przeciwretrowirusowy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, skrobia kukurydziana, stearynian magnezu, substancja poślizgowa, substancja rozsadzająca, substancja wypełniająca, zydowudyna
Specjalne ostrzeżenia
Retrovir (zydowudyna) jest lekiem przeciwretrowirusowym stosowanym w terapii zakażenia HIV, jednak nie prowadzi do całkowitego wyleczenia. W trakcie leczenia należy unikać jednoczesnego stosowania ryfampicyny i stawudyny ze względu na interakcje farmakokinetyczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko poważnych zaburzeń hematologicznych, takich jak niedokrwistość (zwykle po 6 tygodniach), neutropenia (po co najmniej 4 tygodniach) oraz leukopenia, które występują częściej przy dawkach 1200-1500 mg/dobę i u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV. Monitorowanie parametrów hematologicznych jest kluczowe: u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, następnie co najmniej raz w miesiącu, a u pozostałych co 1-3 miesiące. W przypadku hemoglobiny 7,5-9 g/dl (4,65-5,59 mmol/l) lub granulocytów 0,75-1,0 × 10⁹/l zaleca się zmniejszenie dawki lub przerwę w leczeniu, a w ciężkiej niedokrwistości może być konieczne przetoczenie krwi.

Istotnym zagrożeniem jest rozwój kwasicy mleczanowej, często związanej z hepatomegalią i stłuszczeniem wątroby, objawiającej się m.in. nudnościami, osłabieniem, szybkim oddechem i objawami neurologicznymi. Leczenie należy przerwać przy podejrzeniu kwasicy mleczanowej lub progresji zmian w wątrobie. Pacjenci z czynnikami ryzyka chorób wątroby, w tym współistniejącym zakażeniem HBV/HCV, wymagają szczególnej obserwacji. Zydowudyna może powodować lipoatrofię, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu, oraz zaburzenia mitochondrialne u niemowląt narażonych w okresie okołoporodowym. U pacjentów z ciężkimi niedoborami immunologicznymi możliwe są reakcje zapalne na oportunistyczne patogeny oraz wystąpienie chorób autoimmunologicznych. Dodatkowo, u pacjentów z chorobami wątroby o punktacji Child-Pough 7-15 stosowanie zydowudyny nie jest zalecane. Skojarzone stosowanie zydowudyny z rybawiryną może nasilać niedokrwistość i powinno być unikane.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Specjalne ostrzeżenia – Retrovir

analog nukleozydu, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba autoimmunologiczna, choroba Gravesa-Basedowa, choroba wątroby, hepatomegalia, immunosupresja, interakcja lekowa, interferon alfa, kwasica mleczanowa, leukopenia, lipoatrofia, marskość wątroby, martwica kości, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odnowa szpiku kostnego, parametr hematologiczny, Pneumocystis carinii, rybawiryna, ryfampicyna, stawudyna, stłuszczenie wątroby, terapia przeciwretrowirusowa, tkanka tłuszczowa podskórna, wirus cytomegalii, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie metaboliczne, zaburzenie mitochondrialne, zakażenie HIV, zakażenie oportunistyczne, zakażenie prątkami, zapalenie płuc, zapalenie siatkówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie wielomięśniowe, zespół Guillaina-Barrégo, zespół reaktywacji immunologicznej, zydowudyna
Właściwości farmakodynamiczne
Retrovir (zydowudyna) jest nukleozydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy (ATC: J05AF01) wykazującym silne działanie przeciwwirusowe przeciwko HIV poprzez fosforylację do trifosforanu, który hamuje replikację wirusa przez wbudowanie się do DNA prowirusowego. Zydowudyna ma około 100-krotnie większe powinowactwo do odwrotnej transkryptazy HIV niż do polimerazy alfa-DNA, co zapewnia jej selektywność. Monoterapia zydowudyną jest ograniczona przez rozwój oporności, związanej z mutacjami w kodonach 41, 67, 70, 210, 215 i 219 enzymu odwrotnej transkryptazy. Terapie skojarzone, zwłaszcza z lamiwudyną oraz inhibitorami proteazy, znacząco zmniejszają progresję choroby i śmiertelność, a także opóźniają powstawanie szczepów opornych. Brak antagonistycznych interakcji z innymi lekami przeciwretrowirusowymi umożliwia stosowanie terapii kombinowanych.

Badanie ACTG076 wykazało, że stosowanie zydowudyny u kobiet ciężarnych (100 mg 5x/d od 14. do 34. tygodnia ciąży) oraz u noworodków (2 mg/kg co 6 godzin do 6. tygodnia życia) zmniejszało częstość przenoszenia HIV-1 z matki na dziecko z 23% do 8%. Krótsze leczenie (300 mg 2x/d od 36. tygodnia ciąży) również obniżało transmisję (z 19% do 9%), jednak dłuższa terapia była skuteczniejsza. Dane z rejestru Antiretroviral Pregnancy Registry (ponad 13 000 ekspozycji) nie wykazały istotnego wzrostu ryzyka wad rozwojowych (3,2% w I trymestrze, 2,8% w II/III trymestrze) w porównaniu z populacją ogólną. Zydowudyna pozostaje istotnym elementem terapii antyretrowirusowej, zwłaszcza w profilaktyce pionowego przenoszenia HIV.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Właściwości farmakodynamiczne – Retrovir 250 mg

abakawir, dydanozyna, fosforylacja, HIV, inhibitor odwrotnej transkryptazy, inhibitor proteazy, kinaza tymidylanowa, kinaza tymidynowa, lamiwudyna, lek przeciwretrowirusowy, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, odwrotna transkryptaza, oporność fenotypowa, oporność wielolekowa, pochodna monofosforanowa, prowirusowe DNA, Retrovir, terapia skojarzona, trifosforan zydowudyny, wada rozwojowa, wada wrodzona, zakażenie HIV, zalcytabina, zydowudyna
Właściwości farmakokinetyczne
Zydowudyna, substancja czynna Retroviru, charakteryzuje się biodostępnością doustną na poziomie 60-70% u dorosłych oraz 60-74% (średnio 65%) u dzieci powyżej 5-6 miesiąca życia. Po podaniu doustnym dawki 300 mg u dorosłych, średnie maksymalne stężenie w osoczu (CSSmax) wynosi 8,57 µM (2,29 µg/ml), a stężenie minimalne (CSSmin) 0,08 µM (0,02 µg/ml), z AUCss 8,39 h·µM (2,24 h·µg/ml). Po podaniu dożylnym okres półtrwania wynosi około 1,1 godziny, klirens całkowity 27,1 ml/min/kg, a objętość dystrybucji 1,6 l/kg. Zydowudyna przenika przez barierę krew-mózg (stosunek stężenia w PMR do osocza ~0,5) oraz przez łożysko, a także jest obecna w nasieniu i mleku kobiecym. Wiązanie z białkami osocza jest stosunkowo niskie (34-38%), co ogranicza ryzyko interakcji lekowych. Głównym metabolitem jest 5′-glukuronid, stanowiący 50-80% wydalanej dawki, a klirens nerkowy przewyższa klirens kreatyniny, wskazując na istotne wydzielanie kanalikowe.

U dzieci powyżej 5-6 miesiąca życia farmakokinetyka jest zbliżona do dorosłych, z CSSmax dla dawki 120 mg/m² wynoszącym 4,45 µM (1,19 µg/ml) i dla 180 mg/m² 7,7 µM (2,06 µg/ml). Dawkowanie 180 mg/m² cztery razy na dobę u dzieci daje podobne AUC (40,0 h·µM; 10,7 h·µg/ml) jak 200 mg/m² sześć razy na dobę u dorosłych (40,7 h·µM; 10,9 h·µg/ml). U noworodków poniżej 14. dnia życia obserwuje się zwiększoną biodostępność, wydłużony okres półtrwania oraz zmniejszony klirens, co wiąże się z niedojrzałością sprzęgania zydowudyny z kwasem glukuronowym. W ciąży farmakokinetyka nie ulega istotnym zmianom, a stężenia u noworodków są zbliżone do stężeń matczynych. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek klirens zydowudyny jest zmniejszony o około 50%, a dializy nie wpływają na eliminację leku, lecz zwiększają usuwanie metabolitu glukuronidu. Dane dotyczące wpływu niewydolności wątroby oraz osób w podeszłym wieku są niepełne.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Właściwości farmakokinetyczne – Retrovir 250 mg

bariera krew-mózg, biodostępność, biodostępność leku, dializa otrzewnowa, dysfagia, eliminacja leku, glukuronid, hemodializa, infuzja dożylna, klirens, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens ustrojowy, łożysko, metabolit zydowudyny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn mózgowo-rdzeniowy, pole pod krzywą stężenia, profil farmakokinetyczny, przewód pokarmowy, sprzęganie z kwasem glukuronowym, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie kanalikowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zydowudyna
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Stosowanie zydowudyny (Retrovir 250 mg) u kobiet w ciąży, planujących ciążę lub karmiących piersią wymaga starannej oceny korzyści i ryzyka przez lekarza prowadzącego. Chociaż brak jest w pełni kontrolowanych badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania zydowudyny w ciąży pod kątem wad wrodzonych, dane z rejestru Antiretroviral Pregnancy Registry (APR) obejmującego ponad 13 000 przypadków nie wskazują na zwiększone ryzyko ciężkich wad wrodzonych. Leczenie zydowudyną po 14. tygodniu ciąży u kobiet zakażonych HIV oraz u noworodków znacząco redukuje ryzyko wertykalnego przeniesienia wirusa o około 70%, przy dawkach stosowanych w badaniu (CD4 od 200 do 1818/mm³, mediana 560/mm³). Należy jednak poinformować pacjentkę o możliwości przeniesienia wirusa mimo terapii oraz o braku danych dotyczących skuteczności u kobiet uprzednio leczonych zydowudyną lub z opornością na lek. Badania toksykologiczne na zwierzętach wykazały brak teratogenności przy dawkach do 450 mg/kg mc./dobę, jednak przy bardzo wysokich dawkach (3000 mg/kg mc./dobę) stwierdzono toksyczność i wzrost wad płodowych.

W kontekście laktacji zaleca się, aby kobiety zakażone HIV nie karmiły piersią, aby zapobiec transmisji wirusa, z wyjątkiem sytuacji wyjątkowych i zgodnie z lokalnymi wytycznymi. Zydowudyna przenika do mleka matki w stężeniach porównywalnych do stężeń w surowicy (stosunek 0,4–3,2), a stężenia w osoczu niemowląt wynosiły średnio 24 ng/ml w dniu porodu, spadając poniżej 30 ng/ml w kolejnych tygodniach. Brak jest danych dotyczących wewnątrzkomórkowego stężenia aktywnego metabolitu trifosforanu zydowudyny u niemowląt karmionych piersią. Wpływ zydowudyny na płodność u kobiet nie jest znany, natomiast badania na zwierzętach nie wykazały negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 450 mg/kg mc./dobę, a u mężczyzn nie stwierdzono wpływu na parametry nasienia. Podczas konsultacji należy szczegółowo omówić z pacjentką korzyści i ograniczenia terapii, ryzyko przeniesienia HIV, brak danych o długoterminowych skutkach ekspozycji oraz konieczność unikania karmienia piersią u kobiet zakażonych HIV.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Retrovir 250 mg

badanie kancerogenności, badanie mutagenności, działanie teratogenne, komórki CD4, lek przeciwretrowirusowy, metabolit zydowudyny, narażenie organizmu, organogeneza, profilaktyka transmisji wertykalnej, resorpcja płodu, Retrovir, ruchliwość plemników, stężenie zydowudyny, terapia przeciwretrowirusowa, toksyczność ciążowa, transmisja wertykalna HIV, trifosforan zydowudyny, wada wrodzona, zakażenie HIV, zydowudyna
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Produkt leczniczy Retrovir zawiera zydowudynę w dawce 250 mg na kapsułkę i jest stosowany w terapii zakażeń HIV. Nie przeprowadzono dedykowanych badań klinicznych oceniających wpływ zydowudyny na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, co oznacza brak jednoznacznych danych w tym zakresie. Farmakologiczne właściwości zydowudyny nie wskazują na bezpośrednie ryzyko upośledzenia tych funkcji, jednak możliwe jest wystąpienie działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, bóle głowy, senność, zmęczenie, osłabienie, zaburzenia widzenia i koncentracji, które mogą negatywnie wpływać na koordynację psychoruchową i czas reakcji. Lekarz powinien uwzględnić stan kliniczny pacjenta, stopień zaawansowania HIV, choroby współistniejące oraz potencjalne interakcje lekowe przy ocenie zdolności do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.

Ocena zdolności pacjenta do prowadzenia pojazdów powinna być przeprowadzana przed rozpoczęciem terapii Retrovirem, podczas wizyt kontrolnych, przy zmianie dawkowania oraz w przypadku pojawienia się nowych objawów. Lekarz powinien poinformować pacjenta o braku jednoznacznych danych klinicznych dotyczących wpływu zydowudyny na prowadzenie pojazdów oraz o potencjalnych działaniach niepożądanych mogących zaburzać tę zdolność. Zaleca się ostrożność, szczególnie na początku leczenia, oraz natychmiastowe zgłaszanie objawów mogących wpływać na bezpieczeństwo prowadzenia pojazdów. Wszystkie informacje i zalecenia powinny być odpowiednio udokumentowane w dokumentacji medycznej, w tym indywidualna ocena lekarza i reakcja pacjenta, co jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjenta i innych uczestników ruchu drogowego.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Retrovir 250 mg

badanie kliniczne, choroba współistniejąca, dawkowanie, dokumentacja medyczna, działanie niepożądane, efekt niepożądany, interakcja lekowa, koordynacja psychoruchowa, lek przeciwretrowirusowy, objaw neurologiczny, Retrovir, senność, substancja czynna, właściwość farmakologiczna, zaburzenie koncentracji, zaburzenie widzenia, zakażenie HIV, zawrót głowy, zydowudyna
Wskazania do stosowania
Retrovir (zydowudyna) w dawce 250 mg w kapsułkach twardych jest lekiem przeciwretrowirusowym stosowanym wyłącznie w terapii skojarzonej zakażenia HIV u dorosłych i dzieci, zgodnie z aktualnymi wytycznymi. Monoterapia zydowudyną jest niewskazana ze względu na ryzyko rozwoju oporności wirusa. Przed włączeniem leku konieczna jest ocena stanu klinicznego pacjenta, w tym oznaczenie wiremii HIV RNA oraz liczby limfocytów CD4+. Retrovir jest również wskazany w profilaktyce wertykalnej transmisji HIV – u kobiet ciężarnych zakażonych HIV, rozpoczynających terapię po 14. tygodniu ciąży, oraz u noworodków urodzonych przez matki zakażone, gdzie podanie leku powinno nastąpić możliwie szybko po porodzie pod nadzorem specjalisty neonatologii lub pediatrii.

Stosowanie Retroviru wymaga uwzględnienia indywidualnych cech pacjenta oraz potencjalnych działań niepożądanych charakterystycznych dla zydowudyny. Kapsułki o charakterystycznym wyglądzie (żelatynowe, nieprzezroczyste, z niebieskim wieczkiem i białym korpusem z nadrukiem GSJV2) powinny być przepisywane przez lekarzy doświadczonych w leczeniu HIV, w ramach skojarzonej terapii antyretrowirusowej. W przypadku kobiet ciężarnych kontynuacja leczenia po porodzie powinna być dostosowana indywidualnie. Całość terapii powinna być prowadzona zgodnie z aktualnymi standardami, aby zapewnić maksymalną skuteczność i minimalizować ryzyko transmisji oraz rozwoju oporności wirusa.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wskazania do stosowania – Retrovir 250 mg

leczenie HIV, lek przeciwretrowirusowy, limfocyty CD4, profilaktyka HIV, przeniesienie zakażenia HIV, Retrovir, skojarzone leczenie przeciwretrowirusowe, terapia antyretrowirusowa, terapia przeciwretrowirusowa, transmisja wertykalna, transmisja wertykalna HIV, wiremia HIV RNA, zakażenie HIV, zakażenie HIV w ciąży, zakażenie retrowirusowe, zydowudyna

Retrovir Kapsułki twarde, 250 mg

Retrovir
Kapsułki twarde, 250 mg