Leki zawierające w składzie
zydowudyna

Kliknij tutaj aby przewinąć do listy leków zawierających zydowudyna.
Skrócony opis

Zydowudyna (AZT) to nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy (NRTI), który został pierwotnie opracowany jako lek przeciwnowotworowy, ale zyskał znaczenie jako jeden z pierwszych leków stosowanych w terapii zakażeń wirusem HIV. Zydowudyna działa poprzez hamowanie enzymu odwrotnej transkryptazy wirusa HIV, co uniemożliwia replikację wirusa i jego namnażanie się w organizmie pacjenta.

W Polsce zydowudyna dostępna jest pod nazwami handlowymi Retrovir oraz jako składnik leków złożonych, takich jak Combivir (zydowudyna + lamiwudyna) i Trizivir (zydowudyna + lamiwudyna + abakawir). Leki te są stosowane w ramach skojarzonej terapii antyretrowirusowej (cART), która znacząco poprawia rokowanie u pacjentów zakażonych HIV.

Główną zaletą stosowania zydowudyny jest jej skuteczność w redukcji wiremii HIV oraz zmniejszeniu ryzyka transmisji wirusa z matki na dziecko podczas ciąży i porodu. Profilaktyczne zastosowanie zydowudyny u ciężarnych zakażonych HIV zmniejsza ryzyko zakażenia noworodka o ponad 65%. Ponadto, zydowudyna ma dobrze poznany profil bezpieczeństwa dzięki wieloletniemu stosowaniu w praktyce klinicznej.

Niestety, zydowudyna wiąże się również z istotnymi działaniami niepożądanymi. Najpoważniejsze z nich to supresja szpiku kostnego prowadząca do niedokrwistości i neutropenii, co często wymaga modyfikacji dawki lub przerwania leczenia. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do miopatii, lipoatrofii (zaniku tkanki tłuszczowej) oraz kwasicy mleczanowej wskutek toksycznego wpływu na mitochondria. Z czasem może też rozwinąć się oporność wirusa na lek, co ogranicza jego skuteczność.

Lista leków z tym składnikiem

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl