Dawkowanie i sposób podawania
Methylprednisolone Sopharma 40 mg
Methylprednisolone Sopharma dostępny jest w dawkach 40 mg i 250 mg w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, stosowanym głównie w postaci soli sodowej bursztynianu. Podawanie odbywa się dożylnie (bolus lub wlew), domięśniowo lub dożylnie w zależności od wskazań klinicznych. W stanach zagrożenia życia zalecana dawka to 30 mg/kg m.c. dożylnie przez minimum 30 minut, powtarzana co 4-6 godzin do 48 godzin. W ciężkich zaostrzeniach reumatoidalnego zapalenia stawów stosuje się 1 g/dobę dożylnie przez 1-4 dni lub 1 g/miesiąc przez 6 miesięcy, z koniecznością monitorowania EKG i dostępem do defibrylatora. W toczniu rumieniowatym układowym i stwardnieniu rozsianym dawka wynosi 1 g/dobę przez 3-5 dni podawana w bolusie dożylnym trwającym co najmniej 30 minut, z możliwością powtórzenia po tygodniu w razie braku poprawy. W ostrych urazach rdzenia kręgowego stosuje się początkowo 30 mg/kg m.c. bolusem dożylnym (≥15 min), następnie wlew ciągły 5,4 mg/kg/h przez 23 godziny, rozpoczynając terapię w ciągu 8 godzin od urazu.
- alergiczne brzeżne owrzodzenia rogówki
- alergiczne zapalenie spojówek
- alergiczny nieżyt nosa
- astma oskrzelowa
- atopowe zapalenie skóry
- beryloza
- białaczka
- chłoniak
- choroba Leśniowskiego-Crohna
- choroba posurowicza
- ciężka odmiana rumienia wielopostaciowego
- ciężka postać łojotokowego zapalenia skóry
- ciężka postać łuszczycy
- gruźlica płuc
- gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych z blokiem podpajęczynówkowym
- guzkowe zapalenie tętnic
- hiperkalcemia w przebiegu choroby nowotworowej
- idiopatyczna plamica małopłytkowa
- łuszczycowe zapalenie stawów
- młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów
- nabyta niedokrwistość hemolityczna
- niedobór erytroblastów w szpiku
- nieropne zapalenie tarczycy
- nowotwór w stadium terminalnym
- nudności i wymioty związane z chemioterapią nowotworu
- obrzęk mózgu
- ostra białaczka
- ostra niedoczynność kory nadnerczy
- ostre dnawe zapalenie stawów
- ostre nieswoiste zapalenie pochewki ścięgna
- ostre reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego
- ostre zapalenie kaletki maziowej
- ostry niezapalny obrzęk krtani
- ostry uraz rdzenia kręgowego
- pęcherzowe opryszczkowate zapalenie skóry
- pęcherzyca
- pierwotna niedoczynność kory nadnerczy
- podostre zapalenie kaletki maziowej
- półpasiec oczny
- pourazowa choroba zwyrodnieniowa stawów
- przeszczepianie narządów
- reakcja nadwrażliwości na leki
- reakcje pokrzywkowe po transfuzji
- reumatoidalne zapalenie stawów
- rozlane zapalenie błony naczyniowej tylnego odcinka oka
- sarkoidoza
- stwardnienie rozsiane
- toczeń rumieniowaty układowy
- układowe zapalenie wielomięśniowe
- włośnica z zajęciem mięśnia sercowego
- włośnica z zajęciem układu nerwowego
- wrodzona niedokrwistość hipoplastyczna
- wrodzony przerost nadnerczy
- wrzodziejące zapalenie jelita grubego
- współczulne zapalenie błony naczyniowej
- wstrząs nieodpowiadający na konwencjonalne leczenie
- wstrząs wywołany niewydolnością kory nadnerczy
- wtórna małopłytkowość
- wtórna niedoczynność kory nadnerczy
- wyprysk kontaktowy
- zachłystowe zapalenie płuc
- zapalenie błony maziowej w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów
- zapalenie naczyniówki
- zapalenie naczyniówki i siatkówki
- zapalenie nadkłykcia
- zapalenie nerek w przebiegu tocznia
- zapalenie nerwu wzrokowego
- zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis carinii
- zapalenie rogówki
- zapalenie skórno-mięśniowe
- zapalenie tęczówki
- zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego
- zapalenie w obrębie przedniego odcinka oka
- zespół Goodpasture’a
- zespół Loefflera
- zespół nerczycowy bez mocznicy
- zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
- ziarniniak grzybiasty
- złuszczające zapalenie skóry
Dawkowanie i sposób podawania metyloprednizolonu
Methylprednisolone Sopharma, dostępny w dawkach 40 mg oraz 250 mg w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, wymaga szczegółowego omówienia sposobu dawkowania i dróg podania ze względu na szerokie spektrum wskazań terapeutycznych.1
Drogi podania leku
Roztwór metyloprednizolonu w postaci soli sodowej bursztynianu może być podawany następującymi drogami:2
- Wstrzyknięcie dożylne (i.v.)
- Wstrzyknięcie domięśniowe (i.m.)
- Wlew dożylny
W stanach nagłych preferowaną drogą podania jest wstrzyknięcie dożylne, co zapewnia szybkie osiągnięcie stężenia terapeutycznego leku.3
Dawkowanie w populacjach szczególnych
U dzieci i niemowląt dawkowanie należy modyfikować nie tyle na podstawie wieku czy masy ciała, ile w zależności od stanu klinicznego pacjenta i odpowiedzi na leczenie. Należy jednak pamiętać, że dawka dobowa nie powinna być mniejsza niż 0,5 mg/kg masy ciała/24h.4
Szczegółowe dawkowanie w poszczególnych wskazaniach
| Wskazanie | Dawkowanie | Sposób podania | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Stany zagrożenia życia | 30 mg/kg m.c. | Dożylnie przez co najmniej 30 minut | Można ponawiać co 4-6 godzin przez 48 godzin w zależności od potrzeby klinicznej |
| Reumatoidalne zapalenie stawów (terapia przerywana w ciężkich zaostrzeniach) | 1 g na dobę przez 1-4 dni lub 1 g na miesiąc przez 6 miesięcy | Dożylnie przez co najmniej 30 minut | Leczenie prowadzone wyłącznie w szpitalach wyposażonych w elektrokardiograf i defibrylator; w razie braku poprawy można powtórzyć w ciągu tygodnia |
| Toczeń rumieniowaty układowy (w okresach zaostrzenia) | 1 g na dobę przez 3 doby | Bezpośrednie wstrzyknięcie dożylne (bolus) trwające co najmniej 30 minut | Przy braku poprawy po tygodniu lub jeśli stan pacjenta tego wymaga – powtórzyć leczenie |
| Stwardnienie rozsiane (zaostrzenie) | 1 g na dobę przez 3 lub 5 dni | Bezpośrednie wstrzyknięcie dożylne (bolus) trwające co najmniej 30 minut | Przy braku poprawy po tygodniu lub jeśli stan pacjenta tego wymaga – powtórzyć leczenie |
| Choroby z obrzękami (kłębuszkowe zapalenie nerek, toczniowe zapalenie nerek) | 30 mg/kg m.c. co drugi dzień przez 4 dni lub 1 g na dobę przez 3, 5 lub 7 dni | Bezpośrednie wstrzyknięcie dożylne (bolus) trwające co najmniej 30 minut | Przy braku poprawy po tygodniu lub jeśli stan pacjenta tego wymaga – powtórzyć leczenie |
| Nowotwory w stadium terminalnym (poprawa jakości życia) | 125 mg na dobę | Dożylnie | Przez okres do 8 tygodni |
| Zapobieganie nudnościom i wymiotom przy chemioterapii (łagodne/umiarkowane) | Dawka nie określona w źródle | Dożylnie przez minimum 5 minut | Podawać: godzinę przed chemioterapią, w momencie jej rozpoczęcia i po zakończeniu; można łączyć z chlorowaną fenotiazyna |
| Zapobieganie nudnościom i wymiotom przy chemioterapii (ciężkie) | Dawka nie określona w źródle | Dożylnie przez minimum 5 minut | W połączeniu z metoklopramidem lub butyrofenonem; podawać godzinę przed, na początku i po zakończeniu chemioterapii |
| Ostre urazy rdzenia kręgowego | Początkowo 30 mg/kg m.c., następnie 5,4 mg/kg m.c./h przez 23 godziny | Początkowo bolus dożylny (≥15 min), następnie wlew ciągły | Rozpocząć w ciągu 8h od urazu; bolus podawać pod ciągłym monitorowaniem EKG; po bolusie 45-minutowa przerwa przed wlewem |
| Zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis carinii u pacjentów z AIDS | 40 mg co 6-12 godzin | Dożylnie | Rozpocząć w ciągu 72h od wstępnego leczenia przeciwko Pneumocystis; stopniowe zmniejszanie dawki przez maksymalnie 21 dni |
| Inne wskazania | 10-500 mg | Dawki do 250 mg dożylnie przez min. 5 minut; dawki >250 mg przez min. 30 minut | Kolejne dawki dożylnie lub domięśniowo w zależności od odpowiedzi i stanu klinicznego |
Szczegółowe zalecenia dotyczące sposobu podania
Dawkowanie w stanach zagrożenia życia
W stanach zagrożenia życia zaleca się podawanie 30 mg/kg masy ciała dożylnie przez co najmniej 30 minut. Dawkę można powtarzać co 4-6 godzin przez 48 godzin, w zależności od potrzeby klinicznej i stanu pacjenta.5
Terapia przerywana w chorobach reumatycznych
W przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów, gdy standardowa terapia nie przynosi efektów, stosuje się 1 g na dobę dożylnie przez 1-4 dni, lub 1 g na miesiąc dożylnie przez 6 miesięcy. Ze względu na potencjalne działanie arytmogenne dużych dawek kortykosteroidów, leczenie należy prowadzić wyłącznie w ośrodkach wyposażonych w elektrokardiograf i defibrylator.6
Lek należy podawać dożylnie przez co najmniej 30 minut. W przypadku braku poprawy można powtórzyć dawkę w ciągu jednego tygodnia lub zgodnie ze wskazaniami wynikającymi ze stanu klinicznego pacjenta.7
Dawkowanie w toczniu rumieniowatym układowym
W przypadku tocznia rumieniowatego układowego przy braku reakcji na standardowe leczenie lub w okresach zaostrzenia stosuje się 1 g na dobę przez 3 doby w formie bezpośredniego wstrzyknięcia dożylnego (bolus) trwającego przynajmniej 30 minut.8 Jeżeli w ciągu tygodnia po leczeniu nie wystąpi poprawa, bądź jeżeli stan pacjenta tego wymaga, należy powtórzyć leczenie.9
Dawkowanie w stwardnieniu rozsianym
W stwardnieniu rozsianym przy braku reakcji na standardowe leczenie lub w okresach zaostrzenia zaleca się 1 g na dobę przez 3 lub 5 dni podawane w bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym (bolus), trwającym przynajmniej 30 minut.10 Podobnie jak w przypadku tocznia, jeżeli w ciągu tygodnia po leczeniu nie wystąpi poprawa, bądź stan pacjenta tego wymaga, należy powtórzyć leczenie.11
Dawkowanie w chorobach z obrzękami
W chorobach związanych z obrzękami, takich jak kłębuszkowe zapalenie nerek czy toczniowe zapalenie nerek, przy braku reakcji na standardowe leczenie, stosuje się jeden z dwóch schematów:12
- 30 mg/kg masy ciała, co drugi dzień przez 4 dni
- 1 g na dobę przez 3, 5 lub 7 dni
Lek podaje się w bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym (bolus), trwającym przynajmniej 30 minut. Jeżeli w ciągu tygodnia po leczeniu nie wystąpi poprawa, lub jeżeli stan pacjenta tego wymaga, należy powtórzyć leczenie.13
Dawkowanie w terminalnym stadium nowotworów
W terminalnym stadium nowotworów, w celu poprawy jakości życia, stosuje się 125 mg na dobę dożylnie przez okres do 8 tygodni.14
Zapobieganie nudnościom i wymiotom związanym z chemioterapią
W zapobieganiu nudnościom i wymiotom związanym z chemioterapią przeciwnowotworową stosuje się różne schematy w zależności od nasilenia objawów:15
- Chemioterapia wywołująca łagodne lub umiarkowane wymioty:
- Podawanie dożylnie przez minimum 5 minut
- Czas podania: godzinę przed chemioterapią, w momencie rozpoczęcia podawania chemioterapii i po zakończeniu chemioterapii
- Wraz z pierwszą dawką leku można podać chlorowaną fenotiazynę dla zwiększenia efektu przeciwwymiotnego16
- Chemioterapia wywołująca ciężkie wymioty:
- Podawanie dożylnie przez minimum 5 minut w połączeniu z odpowiednimi dawkami metoklopramidu lub butyrofenonu
- Czas podania: godzinę przed chemioterapią, następnie w momencie rozpoczęcia stosowania terapii i po zakończeniu chemioterapii17
Dawkowanie w ostrych urazach rdzenia kręgowego
W ostrych urazach rdzenia kręgowego leczenie należy rozpocząć w ciągu ośmiu godzin od urazu. Schemat dawkowania jest następujący:18
- Początkowo: 30 mg/kg masy ciała podawane w bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) trwającym przynajmniej 15 minut pod ciągłą obserwacją medyczną
- Po 45-minutowej przerwie: wlew ciągły 5,4 mg/kg masy ciała na godzinę przez 23 godziny19
Ważne uwagi dotyczące bezpieczeństwa:
- Produkt można podać w bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) wyłącznie pod warunkiem jednoczesnego monitorowania EKG i dostępności defibrylatora20
- Podawanie dużych dawek metyloprednizolonu dożylnie w bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym (dawek przekraczających 500 mg w czasie krótszym niż 10 minut) może wywołać zaburzenia rytmu, zapaść naczyniową lub zatrzymanie czynności serca21
- Do podłączenia pompy infuzyjnej należy wybierać inny punkt dostępu żylnego niż do bezpośredniego wstrzyknięcia dożylnego22
Dawkowanie w zapaleniu płuc wywołanym przez Pneumocystis carinii u pacjentów z AIDS
W przypadku zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis carinii u pacjentów z AIDS, leczenie metyloprednizolonem należy rozpocząć w ciągu 72 godzin od wstępnego leczenia skierowanego przeciwko Pneumocystis.23
Zalecany schemat to podawanie 40 mg dożylnie co 6 do 12 godzin ze stopniowym zmniejszaniem dawki przez maksymalnie 21 dni lub do zakończenia leczenia skierowanego przeciwko Pneumocystis.24
Ze względu na zwiększoną częstość reaktywacji gruźlicy u pacjentów z AIDS, należy rozważyć zastosowanie leczenia przeciwprątkowego u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka. Pacjenta należy także obserwować w kierunku uaktywnienia innych utajonych zakażeń.25
Dawkowanie w innych wskazaniach
W pozostałych wskazaniach początkowa dawka waha się od 10 do 500 mg, w zależności od stanu klinicznego pacjenta.26 W przypadku krótkoterminowego leczenia ciężkich, ostrych stanów, takich jak astma oskrzelowa, choroba surowicza, reakcje pokrzywkowe po transfuzji i ostre pogorszenie w przebiegu stwardnienia rozsianego, mogą być wymagane większe dawki.27
Zasady podawania zależą od dawki:28
- Dawki do 250 mg włącznie: podawać dożylnie przez co najmniej 5 minut
- Dawki przekraczające 250 mg: podawać przez co najmniej 30 minut
Kolejne dawki mogą być podawane dożylnie lub domięśniowo w zależności od odpowiedzi pacjenta i jego stanu klinicznego.29
Należy pamiętać, że terapia steroidowa jest uzupełnieniem, a nie zastąpieniem terapii konwencjonalnej.30
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania