cytochrom P450c17
Cytochrom P450c17, znany również jako CYP17A1, jest kluczowym enzymem w biosyntezie steroidów, zlokalizowanym głównie w nadnerczach i gonadach. Białko to posiada aktywność 17α-hydroksylazy oraz 17,20-liazy, dzięki czemu uczestniczy w przemianach pregnenolonu i progesteronu do prekursorów androgenów.
Enzym ten odgrywa istotną rolę w procesie steroidogenezy, umożliwiając syntezę hormonów płciowych, takich jak testosteron i estrogeny. Mutacje w genie CYP17A1 prowadzą do wrodzonego przerostu nadnerczy z niedoborem 17α-hydroksylazy/17,20-liazy, co objawia się zaburzeniami rozwoju płciowego, nadciśnieniem i hipokaliemią.
Aktywność cytochromu P450c17 jest regulowana przez hormony przysadki, głównie ACTH i LH, co zapewnia odpowiednią produkcję steroidów w zależności od potrzeb organizmu. W ostatnich latach inhibitory tego enzymu, takie jak abirateron, znalazły zastosowanie w leczeniu nowotworów zależnych od androgenów, w tym raka prostaty opornego na kastrację.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zespół policystycznych jajników – Etiologia i przyczyny
Zespół policystycznych jajników (PCOS) to złożone zaburzenie endokrynologiczne i metaboliczne dotykające 5-10% kobiet w wieku rozrodczym, charakteryzujące się hiperandrogenizmem, zaburzeniami owulacji, insulinoopornością (obecną u 70-85% pacjentek) oraz obecnością torbieli jajnikowych. Patogeneza PCOS obejmuje podwyższony poziom androgenów (zwłaszcza testosteronu), nieprawidłowy stosunek LH do FSH, obniżone stężenie SHBG oraz podwyższony poziom prolaktyny u części pacjentek. Insulinooporność prowadzi do hiperinsulinemii, która stymuluje produkcję androgenów i zmniejsza produkcję SHBG, nasilając objawy. Istotną rolę odgrywa także przewlekły stan zapalny o niskim nasileniu, nasilany przez otyłość, który dodatkowo pogarsza insulinooporność i produkcję androgenów. Genetyczne podłoże PCOS jest silne (do 70% patogenezy), z udziałem genów związanych z insulinoopornością, steroidogenezą i regulacją gonadotropin, a także epigenetycznych modyfikacji wpływających na ekspresję genów i metabolizm hormonów.
17-hydroksylaza, białko C-reaktywne, biosynteza hormonów steroidowych, brak owulacji, cytochrom P450c17, czynnik epigenetyczny, dysbioza jelitowa, globulina wiążąca hormony płciowe, gonadoliberyna, hiperandrogenizm, hiperinsulinemia, hipermetylacja DNA, hiperprolaktynemia, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, insulinooporność, mikroRNA, nadmiar androgenów, niepłodność, nieregularna owulacja, oś podwzgórze-przysadka-jajniki, pęcherzyk jajnikowy, podwyższony poziom androgenów, przepuszczalność jelitowa, przewlekły stan zapalny, reduktaza kortyzonu nadnerczy, steroidogeneza jajnikowa, szlak PI3K/AKT, torbiel jajnika, wolny testosteron, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie hormonalne, zaburzenie owulacji, zespół policystycznych jajników