xerosis
Xerosis to medyczny termin oznaczający abnormalną suchość skóry, błon śluzowych lub spojówek. Jest to powszechny problem dermatologiczny, który może dotyczyć pacjentów w każdym wieku, choć częściej występuje u osób starszych z powodu fizjologicznych zmian zachodzących w skórze wraz z wiekiem.
Etiologia xerosis obejmuje czynniki środowiskowe (niska wilgotność, ekspozycja na zimno, nadmierne mycie), zaburzenia metaboliczne (niedoczynność tarczycy, cukrzyca), niedobory żywieniowe (zwłaszcza witamin A i D oraz kwasów tłuszczowych omega-3), a także choroby skóry jak atopowe zapalenie skóry czy łuszczyca. Głównym mechanizmem patofizjologicznym jest zaburzenie funkcji barierowej naskórka oraz zmniejszona produkcja sebum i naturalnych czynników nawilżających.
Diagnostyka xerosis opiera się głównie na badaniu klinicznym – charakterystyczne objawy to łuszczenie się skóry, uczucie napięcia, świąd, szorstkość oraz obecność drobnych pęknięć naskórka. W ciężkich przypadkach może dochodzić do powstawania bolesnych szczelin, które stanowią wrota dla infekcji.
Leczenie polega przede wszystkim na odpowiednim nawilżaniu skóry poprzez stosowanie emolientów bogatych w substancje okluzyjne, humektanty i lipidy. W terapii istotna jest również modyfikacja codziennych nawyków – ograniczenie gorących kąpieli, używanie łagodnych środków myjących o neutralnym pH oraz zwiększenie wilgotności powietrza w pomieszczeniach. W przypadkach wtórnej xerosis kluczowe jest leczenie choroby podstawowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Świąd skóry (pruritus) – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Świąd skóry (pruritus) to powszechny objaw dermatologiczny, który może mieć etiologię miejscową (np. xerosis, atopowe zapalenie skóry, łuszczyca) lub ogólnoustrojową (choroby wątroby, przewlekła niewydolność nerek, choroby hematologiczne, tarczycy, cukrzyca). Przewlekły świąd definiowany jest jako utrzymujący się powyżej 6 tygodni i może znacząco obniżać jakość życia, powodując zaburzenia snu, lęki i depresję. Diagnostyka wymaga szczegółowego wywiadu obejmującego czas trwania, lokalizację, nasilenie, czynniki zaostrzające, współistniejące objawy skórne oraz badania laboratoryjne (morfologia, parametry wątroby i nerek, hormony tarczycy). W diagnostyce różnicowej uwzględnia się także badania dermatologiczne, zeskrobiny, biopsję i wymazy w celu wykluczenia infekcji i zmian nowotworowych.
antagonista receptora opioidowego, atopowe zapalenie skóry, biopsja skóry, cholestaza, cholestaza ciężarnych, choroby hematologiczne, choroby tarczycy, cukrzyca, diagnostyka różnicowa, edukacja pacjenta, emolient, fototerapia, grzybica skóry, inhibitor kalcyneuryny, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwświądowy, lichenifikacja, łuszczyca, morfologia krwi, niewydolność nerek, pokrzywka, polipragmazja, promieniowanie UVB, pruritus, przewlekły świąd, radioterapia, reakcja alergiczna, sucha skóra, świąd cholestatyczny, świąd mocznicowy, świąd neuropatyczny, świąd skóry, świerzb, technika relaksacyjna, terapia PUVA, ukąszenie owada, wysypka, xerosis, zeskrobiny skórne - Leksykon chorób i schorzeń
Atopowe zapalenie skóry – Diagnostyka i diagnoza
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to przewlekła, nawracająca choroba zapalna skóry, dotykająca 10-20% dzieci i 3-5% dorosłych, charakteryzująca się świądem, suchością skóry oraz zmianami wypryskopodobnymi. Diagnostyka opiera się głównie na obrazie klinicznym i wywiadzie, z wykorzystaniem kryteriów Hanifina i Rajki, UK Working Party oraz Amerykańskiej Akademii Dermatologii (AAD). Kluczowe cechy diagnostyczne według AAD to obecność świądu, typowych zmian wypryskowych oraz przewlekły lub nawracający przebieg choroby. Dodatkowo uwzględnia się wczesny wiek zachorowania, atopową predyspozycję, podwyższoną reaktywność IgE oraz suchość skóry. Lokalizacja zmian różni się wiekowo: u niemowląt dominują policzki i skóra owłosiona głowy, u starszych dzieci i dorosłych – zgięcia kończyn. Do oceny nasilenia stosuje się skale SCORAD, EASI oraz IGA.
alergia pokarmowa, alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, chłoniak T-komórkowy skóry, cienie alergiczne, EASI, fałd Dennie-Morgana, genodermatoza, grzybica skóry, IgA, kontaktowe zapalenie skóry, kryteria Hanifina i Rajki, kryteria UK Working Party, lichenifikacja, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, nadkażenie bakteryjne, pruritus, reaktywność IgE, rogowacenie przymieszkowe, rybia łuska, SCORAD, Staphylococcus aureus, świąd skóry, świerzb, świerzbiączka guzkowa, testy płatkowe, testy punktowe, wyprysk, xerosis, zaburzenia psychiczne, zaburzenia snu, zmiany wypryskopodobne