Leki w grupie
„leki witaminowe”
Leki witaminowe to preparaty farmaceutyczne zawierające witaminy, czyli organiczne związki chemiczne niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Organizm ludzki nie potrafi syntezować większości witamin lub produkuje je w niewystarczających ilościach, dlatego muszą być dostarczane z zewnątrz – głównie z pożywieniem lub w postaci suplementów.
Mechanizm działania leków witaminowych opiera się na uzupełnianiu niedoborów witamin w organizmie. Każda witamina pełni specyficzne funkcje biologiczne, działając jako kofaktory enzymów, antyoksydanty lub regulatory ekspresji genów. Leki witaminowe stosuje się zarówno w profilaktyce, jak i w leczeniu stanów niedoborowych.
Do głównych grup leków witaminowych należą preparaty zawierające witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D, E, K) oraz witaminy rozpuszczalne w wodzie (witaminy z grupy B oraz witamina C). Na rynku dostępne są zarówno preparaty jednoskładnikowe, jak i kompleksy multiwitaminowe.
Wśród najpopularniejszych leków witaminowych w Polsce wymienić można: Vitaminum A (retinol), Vitaminum D3 (cholekalcyferol), Vitaminum B12 (cyjanokobalamina), Acifolik (kwas foliowy), Vit. C Teva (kwas askorbinowy), Vigantol (cholekalcyferol), Tokovit (tokoferol), Polpharma Witamina B Complex, Centrum, Falvit, Vitrum czy Supradyn.
Największą zaletą stosowania leków witaminowych jest możliwość szybkiego uzupełnienia niedoborów, które mogą prowadzić do poważnych zaburzeń zdrowotnych. Są szczególnie istotne w przypadkach zwiększonego zapotrzebowania (ciąża, okres wzrostu, intensywny wysiłek fizyczny), zaburzeń wchłaniania, jednostronnej diety czy specyficznych chorób zwiększających zużycie witamin.
Należy jednak pamiętać o niebezpieczeństwach związanych z nadmiernym przyjmowaniem leków witaminowych. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D, E, K) mogą się kumulować w organizmie, prowadząc do hiperwitaminozy objawiającej się różnorodnymi zaburzeniami. Przedawkowanie witaminy A może prowadzić do uszkodzenia wątroby, a witaminy D do hiperkalcemii. Nawet witaminy rozpuszczalne w wodzie przyjmowane w nadmiarze mogą powodować działania niepożądane.
Leki witaminowe można podzielić na kilka podgrup: preparaty jednoskładnikowe (zawierające jedną witaminę), preparaty wieloskładnikowe (zawierające kompleks witamin), preparaty witaminowo-mineralne (łączące witaminy z mikroelementami), oraz preparaty specjalistyczne (dedykowane konkretnym grupom, np. kobietom w ciąży, sportowcom, seniorom). Dodatkowo wyróżnia się suplementy diety zawierające witaminy oraz leki witaminowe wydawane na receptę, stosowane w leczeniu konkretnych schorzeń.
Lista leków w tej grupie
-
Vitaminum B1 Richter – Tabletki – 25 mg
Preparat zawiera 25 mg tiaminy chlorowodorku oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Stosowany jest w stanach niedoboru witaminy B1, takich jak choroba beri-beri, oraz w celu zapobiegania niedoborom w dietach eliminacyjnych. Wskazany jest także przy zaburzeniach układu nerwowego, mięśnia sercowego i mięśni szkieletowych wynikających z braku witaminy B1. Może być również stosowany wspomagająco w leczeniu alkoholizmu i schorzeń sercowo-naczyniowych powiązanych z niedoborem tej witaminy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Vitaminum B12-SF – Tabletki powlekane – 1000 mcg
Produkt zawiera 1000 mikrogramów cyjanokobalaminy, czyli witaminy B12, w formie tabletki powlekanej. Stosowany jest w leczeniu niedoboru witaminy B12 spowodowanego niedożywieniem lub problemami z jej wchłanianiem. Może być również używany w terapii niedokrwistości złośliwej i niedoboru witaminy B12 z objawami neurologicznymi. Preparat służy do długotrwałego uzupełniania witaminy po początkowej terapii pozajelitowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Vitaminum B12-SF – Roztwór do wstrzykiwań – 1000 mcg/ml
Preparat zawiera 1000 mikrogramów cyjanokobalaminy, czyli witaminy B12, w postaci roztworu do wstrzykiwań. Stosuje się go w leczeniu niedoborów witaminy B12, których nie można uzupełnić dietą, w tym w przypadku niedokrwistości Addisona-Biermera oraz innych niedokrwistości megaloblastycznych. Wskazaniem do podania są również stany związane z brakiem czynnika wewnętrznego, problemy z wchłanianiem witaminy oraz niektóre choroby przewodu pokarmowego. Lek pomaga w uzupełnieniu deficytów wynikających m.in. z wegetarianizmu, resekcji żołądka czy chorób jelit.
Wskazania do stosowania- brak czynnika Castle’a na skutek resekcji żołądka
- celiakia
- choroba Leśniowskiego-Crohna
- niedobór witaminy B12
- niedokrwistość megaloblastyczna z niedoboru witaminy B12
- niedokrwistość złośliwa Addisona-Biermera
- przewlekłe atroficzne zapalenie błony śluzowej żołądka
- resekcja jelita krętego
- ścisły wegetarianizm
- sprue tropikalna
- zahamowanie wydzielania czynnika Castle’a
- zarażenie bruzdogłowcem szerokim
- zespół ślepej pętli
- zespół złego wchłaniania
Substancja czynnaKategoria leku -
Maść z witaminą A LGO – Maść – 400 IU/g
Produkt leczniczy w postaci jasnożółtej maści zawiera 400 IU retynolu palmitynianu oraz lanolinę, która pomaga w pielęgnacji skóry. Stosuje się go miejscowo na skórę, szczególnie po niewielkich oparzeniach, w tym słonecznych, a także po odmrożeniach. Maść wspiera regenerację skóry oraz łagodzi nadmierne rogowacenie naskórka. Dzięki swoim składnikom przyspiesza proces gojenia i poprawia kondycję zniszczonej skóry.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Tiavella – Tabletki powlekane – 50 mg
Produkt zawiera benfotiaminę, czyli witaminę B1, w dawce 50 mg w każdej tabletce powlekanej. Substancje pomocnicze obejmują m.in. niewielką ilość sodu. Lek stosuje się w leczeniu niedoborów witaminy B1, które nie dają się wyrównać przez odpowiednią dietę. Jest przeznaczony dla pacjentów dorosłych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Benfogamma – Tabletki drażowane – 50 mg
Produkt leczniczy zawiera 50 mg benfotiaminy, pochodnej witaminy B1, w postaci tabletek drażowanych. Stosuje się go w leczeniu i zapobieganiu niedoborom witaminy B1, które mogą powstać na skutek nieprawidłowego żywienia, intensywnych diet odchudzających, karmienia pozajelitowego, hemodializy oraz przewlekłego alkoholizmu. Skład uzupełniają substancje pomocnicze, takie jak sacharoza i syrop glukozowy. Preparat jest wskazany szczególnie u osób narażonych na zmniejszone wchłanianie lub zwiększone zapotrzebowanie na tę witaminę.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Calfos – Kapsułki miękkie – 0,266 mg
Produkt zawiera 0,266 mg kalcyfediolu jednowodnego w każdej kapsułce miękkiej oraz substancje pomocnicze, takie jak etanol, sorbitol i żółcień pomarańczowa. Stosowany jest w leczeniu niedoboru witaminy D u dorosłych, kiedy stężenie 25(OH)D jest poniżej 25 nmol/l. Wskazany jest również do zapobiegania niedoborowi witaminy D u osób z ryzykiem, w tym z zespołem złego wchłaniania czy przewlekłą chorobą nerek. Może być stosowany wspomagająco w terapii osteoporozy u pacjentów z niedoborem witaminy D lub ryzykiem jego wystąpienia.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Devisol-25 – Krople doustne, roztwór – 150 mcg/ml
Preparat zawiera kalcyfediol w postaci kropli doustnych, z dawką 150 mikrogramów na mililitr. Stosuje się go w zapobieganiu i leczeniu hipokalcemii, krzywicy oraz osteomalacji, które mogą towarzyszyć przewlekłym chorobom wątroby lub być efektem długotrwałego leczenia przeciwpadaczkowego i kortykoterapii. Lek jest także stosowany w leczeniu osteodystrofii mocznicowej, niedoczynności przytarczyc oraz rodzinnej krzywicy hipofosfatemicznej. Dzięki swojemu składowi wspomaga uzupełnianie niedoborów witaminy D3 w organizmie.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Scaldex – Maść – –
Maść zawiera nalewkę z kwiatów nagietka, wyciąg z propolisu, bacytracynę oraz witaminę A w formie koncentratu olejowego z lanoliną jako substancją pomocniczą. Preparat wykazuje właściwości antybakteryjne, przeciwzapalne i wspomaga gojenie się ran. Stosuje się go w leczeniu oparzeń termicznych i odmrożeń I oraz II stopnia, trudno gojących się płytkich ran, odleżyn oraz zropienia drobnych ran. Produkt przeznaczony jest do stosowania na niewielkich powierzchniach skóry u osób dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Milgamma 100 – Drażetki – 100 mg + 100 mg
Produkt leczniczy zawiera 100 mg benfotiaminy (witamina B1) oraz 100 mg pirydoksyny chlorowodorku (witamina B6) w jednej drażetce. Substancja ta jest stosowana w przypadku chorób układu nerwowego wywołanych udokumentowanym niedoborem witamin B1 i B6. Lek ma postać łatwych do przyjęcia drażetek, które wspierają funkcjonowanie układu nerwowego. Pomaga uzupełnić niedobory witamin i wspomaga regenerację nerwów.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Vitaminum A + E Medana – Kapsułki elastyczne – 2500 j.m. + 200 mg
Produkt zawiera retinol palmitynian (witamina A) oraz all-rac-α-tokoferylu octan (witamina E) w formie kapsułek elastycznych. Stosowany jest w leczeniu niedoborów witamin A i E, które manifestują się m.in. niedowidzeniem zmierzchowym, zaburzeniami wzrostu oraz problemami z odpornością. Preparat jest również wspomagający w chorobach układu krążenia, miażdżycy, retinopatii miażdżycowej i nadciśnieniowej oraz innych schorzeniach związanych z uszkodzeniami oksydacyjnymi i wolnymi rodnikami. Może być stosowany profilaktycznie u osób narażonych na stres, palaczy i osób przebywających w skażonym środowisku.
Wskazania do stosowania- choroba niedokrwienna serca
- choroba układu krążenia
- cukrzyca
- kolagenoza
- miażdżyca
- nadciśnienie tętnicze
- niedobór witaminy A
- niedobór witaminy E
- niedokrwistość hemolityczna
- niedowidzenie zmierzchowe
- nieprawidłowe odżywianie
- nowotwór
- retinopatia miażdżycowa
- retinopatia nadciśnieniowa
- zaburzenie w przemianie materii
- zaburzenie wzrostu
- zakrzepowe zapalenie żył
- zmiana chorobowa błony śluzowej
- zmiana chorobowa nabłonka
- zmniejszenie odporności organizmu na zakażenia
Substancja czynnaKategoria leku -
Benfogamma Forte – Tabletki powlekane – 300 mg
Lek zawiera 300 mg benfotiaminy, która jest pochodną witaminy B1. Jest stosowany w leczeniu i zapobieganiu niedoborom witaminy B1, szczególnie u osób z grup ryzyka, takich jak diabeticy, osoby z niedożywieniem, przewlekłym alkoholizmem lub w stanach zwiększonego zapotrzebowania na witaminę. Preparat pomaga również w leczeniu neuropatii i zaburzeń sercowo-naczyniowych wywołanych niedoborem tej witaminy. Tabletki są powlekane i można je dzielić na równe dawki.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Neiraxin® B – Roztwór do wstrzykiwań – –
Preparat zawiera witaminy B1, B6, B12 oraz lidokainę chlorowodorku. Jest dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań. Stosuje się go u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat w leczeniu objawów hematologicznych i neurologicznych spowodowanych przewlekłym niedoborem tych witamin. Specjalnie dobrany skład wspomaga uzupełnienie niedoborów witamin z grupy B.
Wskazania do stosowania- hematologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B1
- hematologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B12
- hematologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B6
- neurologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B1
- neurologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B12
- neurologiczne objawy wynikające z przewlekłego niedoboru witaminy B6
Substancja czynna -
Soligamma – Tabletki powlekane – 20 000 IU
Produkt leczniczy zawiera cholekalcyferol, czyli witaminę D3, w różnych dawkach: 5 000 IU, 10 000 IU oraz 20 000 IU. Tabletki powlekane zawierają także sacharozę jako substancję pomocniczą. Stosuje się go w celu wstępnego leczenia objawów klinicznych niedoboru witaminy D u dorosłych. Produkt jest przeznaczony dla osób, u których stwierdzono niskie stężenie witaminy D w surowicy krwi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Vitaminum A + D3 Medana – Płyn doustny – (10000 j.m. + 20000 j.m.)/ml
Jest to płyn doustny zawierający wysokie dawki witaminy A (Retinoli palmitas) oraz witaminy D3 (Cholecalciferolum). Preparat stosuje się w stanach niedoboru tych witamin oraz jako leczenie wspomagające w zaburzeniach skóry i błon śluzowych, takich jak łuszczyca czy dermatozy. Zawiera także substancje pomocnicze, takie jak alkohol benzylowy, glikol propylenowy i etanol. Produkt ma przyjemny anyżowy zapach i jest przeznaczony do stosowania doustnego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Soligamma – Tabletki powlekane – 10 000 IU
Produkt zawiera cholekalcyferol (witaminę D3) w dawkach 5 000, 10 000 lub 20 000 IU w formie tabletek powlekanych. W składzie obecna jest także sacharoza jako substancja pomocnicza. Lek stosuje się wstępnie w leczeniu objawów klinicznych niedoboru witaminy D u osób dorosłych, gdy stężenie witaminy D w surowicy jest niższe niż 25 nmol/L (10 ng/mL). Produkt wspomaga uzupełnianie niedoboru witaminy D w organizmie.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Vitaminum C Teva – Roztwór do wstrzykiwań – 100 mg/ml
Preparat zawiera kwas askorbowy oraz pirosiarczyn sodu jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań stosowanego dożylnie lub domięśniowo. Przeznaczony jest do leczenia stanów niedoboru witaminy C, takich jak szkorbut. Używa się go szczególnie w przypadkach ciężkich lub gdy podanie doustne jest niemożliwe lub utrudnione.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rutinoscorbin Witamina C Forte – Kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde – 500 mg
Produkt zawiera 500 mg kwasu askorbinowego w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu oraz sacharozę jako substancję pomocniczą. Jest stosowany w zapobieganiu i leczeniu niedoboru witaminy C, który może wystąpić w różnych grupach ryzyka, takich jak kobiety w ciąży, osoby palące czy seniorzy. Wspiera odporność organizmu, pomaga skrócić czas trwania przeziębienia oraz wspomaga leczenie chorób jamy ustnej, takich jak paradontoza i zapalenie dziąseł. Ponadto, stosuje się go pomocniczo w stanach obniżonej odporności, leczeniu niedokrwistości oraz w przyspieszaniu gojenia ran.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Boncel 25 000 j.m. – Roztwór doustny – 25 000 IU
Produkt zawiera cholekalcyferol (witaminę D3) w dawkach 25 000 IU lub 100 000 IU w formie roztworu doustnego. Jest przeznaczony do wstępnego leczenia niedoboru witaminy D u dorosłych, gdy poziom 25(OH)D3 w surowicy jest niższy niż 25 nmol/l (10 ng/ml). Roztwór charakteryzuje się klarowną, lekko żółtą barwą i pomarańczowym zapachem. Stosuje się go w celu uzupełnienia niedoboru witaminy D, co wspomaga prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku