zatrucie izoniazydem
Wskazanie

Zatrucie izoniazydem to stan nagłego zagrożenia życia, wynikający z przedawkowania leku przeciwgruźliczego. Izoniazyd (INH) jest jednym z podstawowych leków stosowanych w leczeniu i profilaktyce gruźlicy. Toksyczność izoniazydu wynika głównie z jego wpływu na metabolizm witaminy B6 (pirydoksyny), co prowadzi do niedoboru GABA w ośrodkowym układzie nerwowym i może skutkować drgawkami opornymi na standardowe leczenie.

Objawy zatrucia izoniazydem obejmują nudności, wymioty, zawroty głowy, zaburzenia świadomości, a w cięższych przypadkach drgawki, kwasicę metaboliczną z wysoką luką anionową oraz śpiączkę. Drgawki są szczególnie niebezpieczne, gdyż często nie reagują na konwencjonalne leki przeciwdrgawkowe. Objawy mogą wystąpić już 30-60 minut po spożyciu toksycznej dawki leku.

W leczeniu zatrucia izoniazydem kluczowe znaczenie ma podanie witaminy B6 (pirydoksyny) w dawce równoważnej przyjętej dawce izoniazydu. W Polsce dostępne preparaty to Pylexin (ampułki) oraz Pyridoxinum (tabletki). Dodatkowo stosuje się benzodiazepiny (np. Diazepam, Clonazepam) do opanowania drgawek, a w przypadku kwasicy metabolicznej – wodorowęglany (np. Natrium bicarbonicum). Pacjent wymaga intensywnego nadzoru, monitorowania parametrów życiowych i wspomagania funkcji narządów w zależności od stanu klinicznego.

Największe trudności w leczeniu zatrucia izoniazydem to szybka progresja objawów neurologicznych, oporność drgawek na standardowe leczenie przeciwdrgawkowe oraz rozwijająca się kwasica metaboliczna. Kluczowym wyzwaniem jest szybka diagnostyka, gdyż zatrucie to może być początkowo mylone z innymi stanami. Ponadto, dostępność pirydoksyny w odpowiednich dawkach może stanowić problem w niektórych placówkach medycznych. Opóźnienie w podaniu antidotum (pirydoksyny) znacząco pogarsza rokowanie. Leczenie zatrucia izoniazydem wymaga współpracy interdyscyplinarnego zespołu, często włączając specjalistów z zakresu toksykologii klinicznej, intensywnej terapii i neurologii.