Leki w grupie
„leki stosowane w osteoporozie”
Leki stosowane w osteoporozie mają na celu spowolnienie lub zatrzymanie utraty masy kostnej, a w niektórych przypadkach zwiększenie gęstości kości i zmniejszenie ryzyka złamań. Działają one poprzez hamowanie resorpcji kości (antyresorpcyjne) lub stymulowanie tworzenia nowej tkanki kostnej (anaboliczne).
Do głównych grup leków stosowanych w osteoporozie należą: bisfosfoniany, leki biologiczne (denosumab), modulatory selektywnych receptorów estrogenowych (SERM), parathormon i jego analogi, ranelinian strontu oraz suplementy wapnia i witaminy D.
Bisfosfoniany są najczęściej stosowaną grupą leków w leczeniu osteoporozy. Hamują one aktywność osteoklastów, komórek odpowiedzialnych za resorpcję kości. Do bisfosfonianów należą: alendronian (Ostenil, Ostolek, Alendronat), rizedronian (Risendros), ibandronian (Bonviva, Ibandronat) oraz zoledronian (Zometa, Aclasta). Bisfosfoniany doustne podaje się raz w tygodniu lub raz w miesiącu, natomiast zoledronian stosuje się w postaci infuzji dożylnej raz w roku.
Denosumab (Prolia) to ludzkie przeciwciało monoklonalne, które hamuje dojrzewanie osteoklastów. Podawany jest podskórnie co 6 miesięcy i jest szczególnie przydatny u pacjentów z niewydolnością nerek lub nietolerancją bisfosfonianów.
Selektywne modulatory receptora estrogenowego (SERM) naśladują korzystne działanie estrogenów na kości bez niepożądanego wpływu na tkankę piersiową i macicę. Głównym przedstawicielem tej grupy jest raloksyfen (Evista).
Leki anaboliczne stymulują tworzenie nowej tkanki kostnej. Należą do nich teryparatyd (Forsteo) – rekombinowany fragment ludzkiego parathormonu (PTH), abaloparatyd oraz romosozumab (Evenity) – przeciwciało monoklonalne przeciwko sklerostynie.
Największą zaletą stosowania leków w osteoporozie jest znaczące zmniejszenie ryzyka złamań, które stanowią główne powikłanie choroby. Badania kliniczne wykazały, że odpowiednio dobrana terapia może zmniejszyć ryzyko złamań kręgosłupa o 40-70%, a złamań pozakręgowych o 20-40%.
Wśród najważniejszych zagrożeń stosowania leków przeciwosteoporotycznych wymienia się: dla bisfosfonianów – zapalenie przełyku, martwicę żuchwy, atypowe złamania kości udowej przy długotrwałym stosowaniu; dla denosumabu – hipokalcemię i zwiększone ryzyko infekcji; dla teryparatydu – hiperkalcemię i zwiększone ryzyko nowotworzenia (ograniczenie stosowania do 24 miesięcy). Należy pamiętać, że każda terapia powinna być indywidualnie dobrana do pacjenta, uwzględniając profil bezpieczeństwa leku, choroby współistniejące oraz preferencje pacjenta.
Podstawą leczenia osteoporozy, niezależnie od wybranego leku, jest suplementacja wapnia (1000-1200 mg dziennie) i witaminy D (800-2000 IU dziennie), która powinna być prowadzona u wszystkich pacjentów z osteoporozą.
Lista leków w tej grupie
-
Kefort – Tabletki powlekane – 150 mg
Lek zawiera 150 mg kwasu ibandronowego w postaci sodu ibandronianu jednowodnego oraz substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną. Jest dostępny w formie białych tabletek powlekanych. Stosowany jest w leczeniu osteoporozy u kobiet po menopauzie, u których występuje podwyższone ryzyko złamań. Jego działanie polega na zmniejszeniu ryzyka złamań kręgów, choć skuteczność w zapobieganiu złamaniom szyjki kości udowej nie jest potwierdzona.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Calperos Osteo – Tabletki do rozgryzania i żucia – 1000 mg + 880 IU
Produkt zawiera 1000 mg wapnia w postaci węglanu wapnia oraz 880 IU witaminy D3. Jest dostępny w formie tabletek do rozgryzania i żucia. Stosowany jest w profilaktyce i leczeniu niedoboru wapnia i witaminy D u osób starszych. Ponadto wspomaga leczenie osteoporozy u pacjentów z ryzykiem niedoboru tych składników.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Calfos – Kapsułki miękkie – 0,266 mg
Produkt zawiera 0,266 mg kalcyfediolu jednowodnego w każdej kapsułce miękkiej oraz substancje pomocnicze, takie jak etanol, sorbitol i żółcień pomarańczowa. Stosowany jest w leczeniu niedoboru witaminy D u dorosłych, kiedy stężenie 25(OH)D jest poniżej 25 nmol/l. Wskazany jest również do zapobiegania niedoborowi witaminy D u osób z ryzykiem, w tym z zespołem złego wchłaniania czy przewlekłą chorobą nerek. Może być stosowany wspomagająco w terapii osteoporozy u pacjentów z niedoborem witaminy D lub ryzykiem jego wystąpienia.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Femoston conti – Tabletki powlekane – 1 mg + 5 mg
Produkt leczniczy zawiera 1 mg 17β-estradiolu oraz 5 mg dydrogesteronu w postaci tabletek powlekanych. Stosowany jest jako hormonalna terapia zastępcza u kobiet po menopauzie, które doświadczają objawów niedoboru estrogenów co najmniej 12 miesięcy po ostatniej miesiączce. Wskazany jest również do zapobiegania osteoporozie u kobiet z wysokim ryzykiem złamań oraz problemami z tolerancją innych leków osteoporotycznych. Produkt pomaga uzupełnić niedobory hormonów i zmniejsza ryzyko powikłań związanych z menopauzą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Osteoteri – Roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu – 20 mcg/80 mcl
Produkt zawiera teryparatyd, syntetyczny peptyd identyczny ze strukturalną sekwencją 34 N-końcowych aminokwasów parathormonu ludzkiego. Jest dostępny w formie przezroczystego roztworu do wstrzykiwań, dostarczanego we wstrzykiwaczu. Preparat stosuje się w leczeniu osteoporozy u dorosłych kobiet w okresie pomenopauzalnym oraz mężczyzn ze zwiększonym ryzykiem złamań. Wskazaniem do terapii jest także osteoporoza wywołana długotrwałym stosowaniem glikokortykosteroidów.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Yarisen – Tabletki powlekane – 35 mg
Produkt leczniczy zawiera 35 mg sodu ryzedronianu, co odpowiada 32,5 mg kwasu ryzedronowego oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Preparat dostępny jest w formie jasnopomarańczowych, obustronnie wypukłych tabletek powlekanych. Stosuje się go w leczeniu osteoporozy pomenopauzalnej u kobiet oraz u mężczyzn z wysokim ryzykiem złamań, aby zmniejszyć ryzyko złamań trzonów kręgów oraz szyjki kości udowej. Lek pomaga w profilaktyce powikłań związanych z osłabieniem kości.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Solderol – Tabletki powlekane – 7000 j.m.
Preparat zawiera cholekalcyferol, czyli witaminę D3, w różnych dawkach dostosowanych do indywidualnych potrzeb pacjenta. W składzie znajdują się także substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna i sacharoza. Lek stosuje się w leczeniu oraz zapobieganiu niedoboru witaminy D, zwłaszcza u osób narażonych na jej niedobór. Może być również stosowany jako uzupełnienie terapii osteoporozy u pacjentów z niedoborem lub ryzykiem niedoboru witaminy D.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku