rozpoznana osteoporoza pomenopauzalna
Wskazanie

Osteoporoza pomenopauzalna to przewlekła choroba metaboliczna kości, która występuje u kobiet po menopauzie wskutek niedoboru estrogenów. Charakteryzuje się zmniejszeniem gęstości mineralnej kości (BMD), zaburzeniami mikroarchitektury tkanki kostnej oraz zwiększoną podatnością na złamania. Rozpoznanie opiera się głównie na badaniu densytometrycznym (DXA), gdzie wartość T-score ≤ -2,5 stanowi kryterium diagnostyczne osteoporozy.

W leczeniu osteoporozy pomenopauzalnej stosuje się kilka grup leków. Bisfosfoniany są lekami pierwszego rzutu i obejmują preparaty takie jak Alendronic Acid Bluefish, Ostenil, Ostolek (alendronian sodu), Bonviva (ibandronian), Actonel, Risendros (ryzedronian). Denosumab (Prolia) jest przeciwciałem monoklonalnym hamującym resorpcję kości. Teryparatyd (Terrosa, Movymia) działa anabolicznie, stymulując tworzenie kości. Stosuje się również selektywne modulatory receptora estrogenowego (SERM) jak Evista (raloksyfen) oraz romosozumab (Evenity) u pacjentek z wysokim ryzykiem złamań.

Suplementacja wapnia (1000-1200 mg/dobę) i witaminy D (800-2000 IU/dobę) stanowi nieodłączny element leczenia. Preparaty dostępne w Polsce to Calperos, Vitrum Calcium, Calcium Alergo, Osteomag, Osteo Vitum oraz Vigantol, Devikap, Vigantoletten (witamina D).

Największe trudności w leczeniu osteoporozy pomenopauzalnej obejmują niską świadomość choroby, która często przebiega bezobjawowo aż do wystąpienia złamania, oraz niski compliance pacjentek. Długoterminowe stosowanie bisfosfonianów może prowadzić do rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych, jak atypowe złamania kości udowej czy martwica żuchwy. Istotnym problemem jest również niewystarczająca diagnostyka – szacuje się, że tylko około 10% pacjentek z osteoporozą jest prawidłowo zdiagnozowanych i leczonych. Dodatkowo, refundacja niektórych nowoczesnych leków jest ograniczona, co utrudnia dostęp do optymalnej terapii.