zaburzenie sercowo-naczyniowe spowodowane niedoborem witaminy B1
Wskazanie

Zaburzenie sercowo-naczyniowe spowodowane niedoborem witaminy B1 (tiaminy) to poważny stan kliniczny, który może prowadzić do rozwoju kardiomiopatii (choroba beri-beri serca) oraz niewydolności serca. Niedobór tiaminy zaburza metabolizm węglowodanów, powodując gromadzenie się kwasu mlekowego i pirynianowego, co negatywnie wpływa na pracę mięśnia sercowego i funkcję naczyń krwionośnych.

Wskazanie to występuje najczęściej u osób z przewlekłym alkoholizmem, w zespole ponownego odżywienia (refeeding syndrome), po długotrwałym niedożywieniu, podczas długotrwałego żywienia pozajelitowego bez suplementacji witamin, a także u pacjentów po operacjach bariatrycznych. Klinicznie objawia się tachykardią, obrzękami obwodowymi, poszerzeniem naczyń obwodowych, niewydolnością serca z wysoką pojemnością minutową oraz kwasicą metaboliczną.

W leczeniu stosuje się preparaty tiaminy podawane początkowo dożylnie, a następnie doustnie. Wśród polskich preparatów dostępne są: Milgamma (w postaci iniekcji i tabletek, zawiera również inne witaminy z grupy B), Beneurin, Thiamine Hydrochloride WZF, Neurolipon-MIP, a także preparaty złożone jak Neurovit i Neuromax. W przypadku powikłań sercowo-naczyniowych często konieczne jest również wdrożenie leczenia niewydolności serca (np. Furosemid, Spironol, Carvedilol, inhibitory ACE jak Enarenal czy Prestarium).

Największą trudnością w leczeniu zaburzeń sercowo-naczyniowych spowodowanych niedoborem witaminy B1 jest często późne rozpoznanie, gdyż objawy mogą być niespecyficzne i przypominać inne choroby kardiologiczne. Wyzwaniem jest również prawidłowe oszacowanie dawki tiaminy – przy zbyt małej dawce efekt terapeutyczny może być niewystarczający, szczególnie u osób z ciężkim niedoborem. Dodatkowo, u pacjentów z przewlekłym alkoholizmem istnieje ryzyko zespołu Wernickego-Korsakowa przy zbyt szybkim uzupełnianiu tiaminy bez jednoczesnego wyrównania poziomu magnezu. Kluczowe jest też leczenie przyczyny podstawowej oraz modyfikacja stylu życia pacjenta, co bywa problematyczne szczególnie u osób uzależnionych od alkoholu.