hemaglutynina i neuraminidaza

Hemaglutynina (HA) i neuraminidaza (NA) to dwa kluczowe białka powierzchniowe wirusa grypy, które odgrywają fundamentalną rolę w cyklu infekcyjnym patogenu. Stanowią one również główne determinanty antygenowe, na podstawie których klasyfikuje się podtypy wirusa (np. H1N1, H3N2).

Hemaglutynina odpowiada za przyłączanie wirusa do receptorów komórek gospodarza, wiążąc się z kwasem sialowym obecnym na powierzchni komórek nabłonka dróg oddechowych. Jest to glikoproteina trimeryczna, która ulega proteolizie na dwie podjednostki: HA1 i HA2. Podjednostka HA2 uczestniczy w fuzji osłonki wirusa z błoną komórkową, umożliwiając wniknięcie materiału genetycznego wirusa do wnętrza komórki.

Neuraminidaza to enzym tetrameryczny, który hydrolizuje wiązania glikozydowe kwasu sialowego. Funkcja NA polega na uwalnianiu nowo powstałych wirionów z powierzchni zakażonych komórek oraz zapobieganiu ich agregacji, co umożliwia rozprzestrzenianie się infekcji. Jest głównym celem działania leków przeciwwirusowych takich jak oseltamiwir (Tamiflu) czy zanamiwir (Relenza).

Zmienność antygenowa tych białek, szczególnie hemaglutyniny, stanowi wyzwanie w kontekście szczepień przeciwko grypie. Mutacje punktowe prowadzą do dryfu antygenowego, podczas gdy reasortacja genetyczna między różnymi szczepami może skutkować shiftem antygenowym i pojawieniem się nowych, potencjalnie pandemicznych wariantów wirusa.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl