niedobór witaminy A
Wskazanie

Niedobór witaminy A (hipowitaminoza A) to stan, który występuje, gdy organizm nie otrzymuje wystarczającej ilości tej rozpuszczalnej w tłuszczach witaminy. Witamina A jest niezbędna dla prawidłowego widzenia, funkcjonowania układu odpornościowego oraz utrzymania zdrowej skóry i błon śluzowych. Niedobór może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, takich jak kurza ślepota (ślepota zmierzchowa), kserooftalmia (zespół suchego oka), a w ciężkich przypadkach do nieodwracalnej ślepoty.

Hipowitaminoza A występuje najczęściej w krajach rozwijających się, gdzie dostęp do zróżnicowanej diety jest ograniczony. W krajach rozwiniętych niedobór może dotyczyć osób z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów (np. choroby trzustki, celiakia, choroba Leśniowskiego-Crohna), pacjentów po operacjach bariatrycznych, osób stosujących restrykcyjne diety oraz nadużywających alkoholu. Diagnostyka opiera się na ocenie poziomu retinolu w surowicy krwi oraz badaniu objawów klinicznych.

Leczenie niedoboru witaminy A polega na suplementacji preparatami zawierającymi tę witaminę. W Polsce dostępne są preparaty takie jak: Vitaminum A (Medana), Aksoderm (Aflofarm), Retinol (różni producenci), a także preparaty złożone jak Centrum, Elevit, Falvit czy Vitaral. W ciężkich przypadkach niedoboru stosuje się preparaty iniekcyjne. Dawkowanie musi być dostosowane do stopnia niedoboru oraz wieku pacjenta, z uwzględnieniem ryzyka hiperwitaminozy A przy przedawkowaniu.

Największe trudności w leczeniu niedoboru witaminy A wiążą się z prawidłowym rozpoznaniem przyczyny niedoboru oraz dostosowaniem dawki suplementacji. Wyzwaniem jest również ustalenie równowagi między skutecznym uzupełnianiem niedoboru a uniknięciem toksyczności, gdyż witamina A ma wąski indeks terapeutyczny. U pacjentów z zaburzeniami wchłaniania może być konieczne zastosowanie specjalnych form witaminy o zwiększonej biodostępności. Szczególnej uwagi wymagają kobiety w ciąży, u których zarówno niedobór, jak i nadmiar witaminy A może mieć teratogenne działanie na płód. Kluczowe jest także wdrożenie długofalowych zmian dietetycznych, aby zapobiec nawrotom niedoboru.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl