hipokalcemia
Wskazanie
Hipokalcemia to zaburzenie elektrolitowe charakteryzujące się obniżonym stężeniem wapnia w surowicy krwi (poniżej 2,2 mmol/l lub 8,8 mg/dl). Jest to stan potencjalnie zagrażający życiu, który może wynikać z wielu przyczyn, takich jak: niedoczynność przytarczyc, niedobór witaminy D, przewlekła choroba nerek, ostre zapalenie trzustki, zespół głodnych kości po paratyroidektomii czy stosowanie niektórych leków (np. bisfosfoniany, denosumab, cytrynian).
Objawy hipokalcemii mogą obejmować parestezje (zwłaszcza wokół ust i w kończynach), tężyczkę, skurcze mięśni, objaw Chvostka (skurcz mięśni twarzy po uderzeniu w nerw twarzowy), objaw Trousseau (skurcz ręki po założeniu mankietu ciśnieniomierza), zaburzenia rytmu serca, drgawki, a w ciężkich przypadkach nawet laryngospazm zagrażający życiu. Ciężka hipokalcemia może powodować wydłużenie odstępu QT w EKG, zwiększając ryzyko groźnych arytmii.
W leczeniu hipokalcemii stosuje się preparaty wapnia, przy czym wybór zależy od nasilenia objawów. W przypadkach ostrych, objawowych stosuje się dożylnie glukonian wapnia (Calcium Gluconate) lub chlorek wapnia. W terapii przewlekłej podaje się doustne preparaty węglanu wapnia (np. Calperos, Calcium Carbonicum, Vitrum Calcium) lub cytrynianu wapnia. W Polsce dostępne są również złożone preparaty zawierające wapń z witaminą D (np. Calcium D3, Osteomag, Osteo Vitum, Calperos D3).
Suplementacja witaminy D jest często koniecznym elementem leczenia hipokalcemii, szczególnie gdy jej przyczyną jest niedobór tej witaminy. Stosuje się preparaty cholekalcyferolu (witamina D3) jak Devikap, Vigantol, Dekristol, lub kalcytriolu (aktywna forma witaminy D) – Rocaltrol. W przypadku hipokalcemii spowodowanej niedoczynnością przytarczyc może być konieczne stosowanie preparatów teryparatydu (Teriparatide) lub rekombinowanego parathormonu (Natpara).
Największe trudności w leczeniu hipokalcemii obejmują identyfikację pierwotnej przyczyny zaburzenia, unikanie nadmiernej korekcji (ryzyko hiperkalcemii), leczenie chorób współistniejących oraz zapewnienie długoterminowego przestrzegania zaleceń przez pacjenta. Szczególnie problematyczne jest leczenie hipokalcemii w przebiegu przewlekłej choroby nerek, gdzie dochodzi do złożonych zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. Wyzwaniem jest również osiągnięcie równowagi między suplementacją wapnia a profilaktyką powikłań sercowo-naczyniowych, szczególnie u pacjentów z chorobami układu krążenia.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Alfadiol – Kapsułki miękkie – 0,25 mcg
Produkt zawiera alfakalcydol, pochodną witaminy D, w kapsułkach miękkich w dawkach 0,25 oraz 1 mikrogram. Substancje pomocnicze obejmują m.in. czerwień koszenilową, etylu parahydroksybenzoesan oraz oczyszczony olej arachidowy. Lek stosuje się w leczeniu osteoporozy postmenopauzalnej i starczej z niedoborem witaminy D, hipokalcemii oraz schorzeń związanych z zaburzeniami metabolizmu witaminy D. Wskazany jest także w terapii krzywicy, osteomalacji, niedoczynności przytarczyc oraz zaburzeń gospodarki wapniowej u pacjentów z niewydolnością nerek.
• Wskazania do stosowania- hipokalcemia
- krzywica oporna na witaminę D
- niedoczynność przytarczyc
- osteodystrofia nerkowa
- osteomalacja oporna na witaminę D
- osteoporoza postmenopauzalna
- osteoporoza starcza
- zaburzenia gospodarki wapniowej u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek
- zespół nerczycowy u dzieci po długotrwałym leczeniu glikokortykosteroidami
• Substancja czynna -
Dolomit VIS – Tabletki – 32 mg Mg 2+ + 54 mg Ca 2+
Produkt zawiera magnez w postaci magnezu węglanu oraz wapń w postaci wapnia węglanu. Wykorzystywany jest do wyrównania poziomu tych minerałów w organizmie w przypadku ich niedoborów. Stosowany profilaktycznie pomaga w stanach zmęczenia, wzmożonej drażliwości, stresie oraz problemach ze snem i bólach mięśni. Jest również wskazany w okresach szybkiego wzrostu, ciąży, laktacji, rekonwalescencji, a także w profilaktyce osteoporozy u kobiet w menopauzie.
• Wskazania do stosowania- bóle mięśni
- ciąża
- demineralizacja kości
- dłuższy wysiłek fizyczny
- hipokalcemia
- hipomagnezemia
- laktacja
- menopauza
- okres szybkiego wzrostu
- osteoporoza
- rekonwalescencja
- wzmożona drażliwość
- zaburzenia snu
- zmęczenie fizyczne
- zmęczenie psychiczne
- zwiększenie odporności organizmu po przebytych chorobach
- zwiększenie odporności organizmu po złamaniach kości
• Kategoria leku -
Devisol-25 – Krople doustne, roztwór – 150 mcg/ml
Preparat zawiera kalcyfediol w postaci kropli doustnych, z dawką 150 mikrogramów na mililitr. Stosuje się go w zapobieganiu i leczeniu hipokalcemii, krzywicy oraz osteomalacji, które mogą towarzyszyć przewlekłym chorobom wątroby lub być efektem długotrwałego leczenia przeciwpadaczkowego i kortykoterapii. Lek jest także stosowany w leczeniu osteodystrofii mocznicowej, niedoczynności przytarczyc oraz rodzinnej krzywicy hipofosfatemicznej. Dzięki swojemu składowi wspomaga uzupełnianie niedoborów witaminy D3 w organizmie.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Detriol – Kapsułki miękkie – 0,25 mcg
Produkt leczniczy zawiera kalcytriol w dawkach 0,25 lub 0,5 mikrograma oraz substancje pomocnicze, takie jak olej arachidowy, sorbitol i etanol. Preparat jest dostępny w postaci miękkich, owalnych kapsułek żelatynowych. Stosuje się go w leczeniu wtórnej nadczynności przytarczyc prowadzącej do osteodystrofii nerkowej u dorosłych oraz hipokalcemii wynikającej z niedoczynności przytarczyc. Lek jest również wskazany w terapii dziedzicznej krzywicy hipofosfatemicznej.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Alfadiol – Kapsułki miękkie – 1 mcg
Produkt zawiera alfakalcydol, który jest aktywnym metabolitem witaminy D, oraz substancje pomocnicze takie jak czerwień koszenilowa, etylu parahydroksybenzoesan i olej arachidowy. Jest przeznaczony do stosowania w leczeniu osteoporozy postmenopauzalnej i starczej z niedoborem witaminy D, a także hipokalcemii oraz schorzeń wpływających na metabolizm witaminy D. Wskazany jest ponadto przy krzywicy i osteomalacji, niedoczynności przytarczyc, osteodystrofii nerkowej oraz zaburzeniach gospodarki wapniowej u pacjentów z niewydolnością nerek. Lek stosuje się również w zespołach nerczycowych u dzieci poddawanych długotrwałej terapii glikokortykosteroidami.
• Wskazania do stosowania- hipokalcemia
- krzywica oporna na witaminę D
- niedoczynność przytarczyc
- osteodystrofia nerkowa
- osteomalacja oporna na witaminę D
- osteoporoza postmenopauzalna
- osteoporoza starcza
- zaburzenia gospodarki wapniowej u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek
- zespoły nerczycowe u dzieci po długotrwałym leczeniu glikokortykosteroidami
• Substancja czynna -
Dolomit VIS – Tabletki – 64 mg Mg2+ + 108 mg Ca2+
Produkt leczniczy zawiera jony magnezu w postaci magnezu węglanu oraz jony wapnia w postaci wapnia węglanu. Stosuje się go w celu wyrównania gospodarki wapniowo-magnezowej w stanach hipokalcemii i hipomagnezemii. Preparat jest także wykorzystywany profilaktycznie, aby zapobiegać niedoborom tych minerałów w organizmie. Jest wskazany m.in. w stanach zmęczenia, zwiększonego wysiłku fizycznego, okresach szybkiego wzrostu, ciąży, laktacji oraz w profilaktyce osteoporozy.
• Wskazania do stosowania• Kategoria leku -
Detriol – Kapsułki miękkie – 0,5 mcg
Produkt leczniczy zawiera kalcytriol w dawkach 0,25 lub 0,5 mikrograma, wraz z olejem arachidowym, sorbitolem oraz alkoholem etylowym jako substancjami pomocniczymi. Jest dostępny w formie miękkich kapsułek żelatynowych o zróżnicowanym kolorze w zależności od dawki. Stosuje się go u dorosłych w leczeniu poważnej lub postępującej wtórnej nadczynności przytarczyc, hipokalcemii związanej z niedoczynnością przytarczyc oraz dziedzicznej krzywicy hipofosfatemicznej. Lek pomaga w regulacji gospodarki wapniowej organizmu w wymienionych schorzeniach.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Calcium chloride DEMO – Roztwór do infuzji – 1 g/10 ml
Produkt leczniczy zawiera chlorek wapnia dwuwodny, który dostarcza jonów wapnia i chlorku. Jest stosowany w przypadkach hipokalcemii, hiperkaliemii oraz zatrucia antagonistami wapnia. Lek znajduje zastosowanie również w resuscytacji krążeniowo-oddechowej oraz w leczeniu niedoboru wapnia wynikającego z zaburzonego wchłaniania lub nadmiernych strat. Preparat dostępny jest w formie roztworu do infuzji o pH od 5 do 8.
• Wskazania do stosowania- długotrwałe żywienie pozajelitowe
- hiperkaliemia
- hipokalcemia
- hipomagnezemia
- nadmierna utrata wapnia
- niedobór wapnia
- niedobór witaminy D
- przetoczenie krwi konserwowanej cytrynianami
- resuscytacja krążeniowo-oddechowa
- zatrucie antagonistami wapnia
- zmniejszenie aktywności parathormonu
- zmniejszone wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego
- zwiększone odkładanie wapnia w kościach
• Substancja czynna