laktacja
Wskazanie

Laktacja to fizjologiczny proces wytwarzania i wydzielania mleka przez gruczoły sutkowe kobiety po porodzie. Rozpoczyna się zwykle około 2-5 dni po porodzie, gdy zmienia się wydzielina z siary (colostrum) na mleko dojrzałe. Proces ten jest regulowany hormonalnie, głównie przez prolaktynę, która stymuluje produkcję mleka, oraz oksytocynę, która odpowiada za jego wydzielanie.

W okresie laktacji szczególnie ważna jest ostrożność w stosowaniu leków, ponieważ wiele substancji aktywnych przenika do mleka matki. Leki bezpieczne w okresie karmienia piersią to m.in. paracetamol (Panadol, Apap), ibuprofen (Nurofen, Ibuprom), niektóre antybiotyki (amoksycylina – Amoksiklav, Duomox) czy leki przeciwalergiczne nowej generacji (cetyryzyna – Zyrtec, Allertec). W przypadku konieczności stosowania innych leków, decyzję zawsze powinien podjąć lekarz, rozważając stosunek korzyści do ryzyka.

Największym wyzwaniem w okresie laktacji jest właściwe postępowanie farmakoterapeutyczne, które zapewni bezpieczeństwo zarówno matce, jak i dziecku. Niektóre leki są przeciwwskazane w okresie karmienia piersią, np. leki przeciwnowotworowe, lit, złote związki, izotretynoina (Izotek, Axotret), czy niektóre leki psychotropowe. W takich przypadkach lekarz musi rozważyć alternatywne metody leczenia lub czasowe przerwanie karmienia piersią.

Trudnością jest również właściwe doradztwo dotyczące laktacji – problemy z przystawianiem dziecka do piersi, bolesność brodawek, zastoje mleczne czy zapalenie piersi (mastitis) mogą wymagać interwencji farmakologicznej. W leczeniu zapalenia piersi stosuje się antybiotyki, np. cefaleksynę (Keflex), kloksacylinę lub flukloksacylinę. W przypadku zastojów mlecznych pomocne mogą być preparaty zawierające bromokryptynę (Bromergon) lub kabergolinę (Dostinex), które hamują laktację, gdy jest to wskazane medycznie.