długotrwałe żywienie pozajelitowe
Wskazanie

Długotrwałe żywienie pozajelitowe to forma terapii żywieniowej, w której składniki odżywcze podawane są bezpośrednio do krwiobiegu z pominięciem przewodu pokarmowego. Wskazania do tego typu leczenia obejmują przypadki, gdy pacjent nie może być żywiony drogą przewodu pokarmowego przez okres przekraczający 7-14 dni. Główne wskazania to zespół krótkiego jelita, niedrożność przewodu pokarmowego, ciężkie zapalenia jelit, zespoły złego wchłaniania, przetoki przewodu pokarmowego oraz przedłużająca się ciężka biegunka.

W Polsce do długotrwałego żywienia pozajelitowego stosuje się preparaty takie jak: Kabiven, SmofKabiven, Nutriflex Lipid, Nutriflex Omega, Olimel N, Clinimix, Multimel. Dodatkowo podaje się preparaty witaminowe (np. Cernevit, Soluvit, Vitalipid), pierwiastki śladowe (Addamel, Tracutil) oraz emulsje tłuszczowe (Clinoleic, Smoflipid, Lipofundin), jeśli nie są zawarte w preparatach all-in-one.

Największym wyzwaniem w długotrwałym żywieniu pozajelitowym jest utrzymanie dostępu naczyniowego bez powikłań infekcyjnych. Zakażenia cewników centralnych stanowią jedno z najpoważniejszych powikłań, obok zaburzeń metabolicznych, takich jak choroba stłuszczeniowa wątroby związana z żywieniem pozajelitowym (PNALD). Monitorowanie pacjentów wymaga regularnych badań biochemicznych, oceny stanu odżywienia oraz funkcji wątroby i nerek. Trudności obejmują również odpowiednie zbilansowanie podawanych składników oraz zapobieganie utracie masy mięśniowej.

U pacjentów żywionych pozajelitowo długoterminowo istotne jest również prowadzenie terapii domowego żywienia pozajelitowego, co wymaga edukacji pacjenta i opiekunów. W Polsce opiekę nad takimi pacjentami sprawują ośrodki domowego żywienia pozajelitowego, które zapewniają dostawy mieszanin odżywczych, sprzętu oraz konsultacje specjalistyczne. Celem terapii jest nie tylko utrzymanie odpowiedniego stanu odżywienia, ale również poprawa jakości życia pacjentów.