Malassezia
Malassezia to rodzaj drożdżopodobnych grzybów, które naturalnie występują na skórze człowieka i stanowią element mikrobioty skóry. Genus ten obejmuje kilkanaście gatunków, z których najczęściej wymienia się M. furfur, M. globosa, M. sympodialis, M. restricta i M. pachydermatis.
W warunkach fizjologicznych grzyby Malassezia żyją jako komensale, jednak w sprzyjających okolicznościach mogą stawać się patogenne. Czynnikami predysponującymi do rozwoju infekcji są zaburzenia immunologiczne, zmiany hormonalne, nadmierna potliwość, stosowanie leków immunosupresyjnych czy antybiotykoterapia.
Malassezia jest czynnikiem etiologicznym wielu dermatoz, w tym łupieżu pstrego (pityriasis versicolor), zapalenia mieszków włosowych (folliculitis), łojotokowego zapalenia skóry oraz może nasilać przebieg atopowego zapalenia skóry. Grzyby te są również związane z łupieżem i łojotokowym zapaleniem owłosionej skóry głowy.
W diagnostyce zakażeń Malassezia stosuje się badanie mikroskopowe materiału pobranego ze zmian, hodowlę na podłożach lipidowych (grzyby te są lipidozależne) oraz metody molekularne. Leczenie obejmuje stosowanie miejscowych i ogólnych leków przeciwgrzybiczych, z których najskuteczniejsze są azole (ketokonazol, flukonazol), terbinafina oraz preparaty selenu.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Ketokonazol – Właściwości farmakodynamiczne
Ketokonazol, syntetyczna pochodna imidazolu, jest lekiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, stosowanym zarówno ogólnie (ATC: J02AB02), jak i miejscowo (ATC: D01AC08). Jego mechanizm polega na hamowaniu syntezy ergosterolu poprzez blokadę lanosterolo-14-alfademetylazy, enzymu cytochromu P450, co prowadzi do utraty integralności błony komórkowej grzybów i ich obumarcia. W przypadku Candida spp. ketokonazol zaburza transformację w formę micelarną, ograniczając zdolność fagocytarną komórek. W badaniach in vitro wykazuje działanie grzybobójcze przy stężeniu 1 mg/ml oraz grzybostatyczne już przy 1 ng/ml, z utrzymaniem efektu grzybostatycznego przez co najmniej 14 dni. Spektrum działania obejmuje dermatofity (Microsporum spp., Epidermophyton floccosum, Trichophyton spp.), drożdżaki (Candida spp., Cryptococcus neoformans, Malassezia spp.), grzyby dimorficzne (Coccidioides immitis, Histoplasma capsulatum, Paracoccidioides brasiliensis) oraz inne patogeny (Sporothrix schenckii, Phialophora spp., Blastomyces dermatiditis).
Blastomyces dermatitidis, Candida, Candida albicans, chromomikoza, Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, cytochrom P450, dermatofity, drożdżaki, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, działanie przeciwgrzybicze, Epidermophyton floccosum, grzybica paznokci, grzybica powierzchniowa, grzybica układowa, grzyby dimorficzne, Histoplasma capsulatum, histoplazmoza, kandydoza błony śluzowej, kandydoza pochwy, kandydoza układowa, kokcydioidomikoza, lanosterolo-14-alfademetylaza, lek przeciwgrzybiczny, łojotokowe zapalenie skóry, łupież pstry, łupież skóry głowy, Malassezia, Microsporum, Paracoccidioides brasiliensis, parakokcydioidomikoza, Pityrosporum, pochodna imidazolu, postać micelarna, synteza ergosterolu, Trichophyton - Leksykon substancji czynnych
Cynku undecylenian – Wskazania do stosowania
Cynku undecylenian jest związkiem o udokumentowanym działaniu przeciwgrzybiczym, stosowanym miejscowo w leczeniu różnorodnych infekcji grzybiczych skóry, takich jak grzybica drobnozarodnikowa skóry gładkiej, tinea pedis, grzybica pachwin, dłoni, głowy, szpar międzypalcowych, a także łupież pstry i egzema grzybicza. Preparaty dostępne na rynku polskim, takie jak Mykodermina (puder leczniczy zawierający 100 mg/g cynku undecylenianu oraz 30 mg/g monoetanoloamidu kwasu undecylenowego) oraz Unguentum undecylenicum (maść z 200 mg/g cynku undecylenianu i 50 mg/g kwasu undecylenowego), umożliwiają dostosowanie terapii do lokalizacji i charakteru zmian skórnych. Puder jest preferowany w wilgotnych obszarach ze względu na właściwości wysuszające i absorbujące, natomiast maść sprawdza się przy zmianach suchych i złuszczających, zapewniając dłuższy kontakt substancji czynnej ze skórą.
Candida, cynku undecylenian, dermatofit, drożdżyca skóry, działanie przeciwgrzybicze, egzema grzybicza, grzybica dłoni, grzybica głowy, grzybica międzypalcowa, grzybica naskórkowa, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica skóry, grzybica stóp, grzybica strzygąca, infekcja grzybicza skóry, kwas undecylenowy, łupież pstry, Malassezia, monoetanoloamid kwasu undecylenowego, Mykodermina, nadpotliwość, onychomycosis, pityriasis versicolor, puder leczniczy, tinea corporis, tinea pedis, Unguentum undecylenicum - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Clotrimazolum Ziaja 10 mg/g
Clotrimazolum Ziaja w postaci kremu zawiera 10 mg klotrymazolu na 1 g preparatu i jest wskazany do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry i błon śluzowych. Preparat znajduje zastosowanie w terapii grzybic wywołanych przez dermatofity, takich jak tinea cruris, tinea manuum, tinea pedis, grzybica międzypalcowa oraz łupież pstry (pityriasis versicolor). Ponadto, krem jest skuteczny w leczeniu kandydozy skóry oraz błon śluzowych zewnętrznych narządów płciowych, w tym vulvovaginitis u kobiet oraz balanitis i balanoposthitis u mężczyzn. Preparat zawiera również substancje pomocnicze: alkohol cetostearylowy (80 mg/g) i alkohol benzylowy (10 mg/g), co należy uwzględnić przy kwalifikacji pacjentów do terapii.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, balanitis, balanoposthitis, Candida, dermatofit, grzybica dermatofitowa, grzybica dłoni, grzybica międzypalcowa, grzybica pachwin, grzybica stóp, hiperkeratoza, kandydoza, kandydoza błon śluzowych, kandydoza skóry, kandydoza sromu, klotrymazol, lek przeciwgrzybiczy, łupież pstry, Malassezia, pityriasis versicolor, stopa atlety, tinea cruris, tinea manuum, tinea pedis, vulvovaginitis, zakażenie grzybicze, zapalenie żołędzi - Leksykon chorób i schorzeń
Łojotokowe zapalenie skóry – Objawy
Łojotokowe zapalenie skóry (seborrheic dermatitis) to przewlekła, nawracająca choroba zapalna skóry, lokalizująca się głównie w obszarach bogatych w gruczoły łojowe, takich jak skóra owłosiona głowy, twarz (okolice nosa, brwi, fałdy nosowo-wargowe), małżowiny uszne, powieki, klatka piersiowa, plecy, pachy, pachwiny oraz fałdy skórne. Objawia się tłustymi, złuszczającymi się zmianami skórnymi, świądem, zaczerwienieniem i pieczeniem. Przebieg choroby charakteryzuje się naprzemiennymi fazami zaostrzeń i remisji, z nasileniem objawów zimą i łagodzeniem latem pod wpływem ekspozycji na słońce. U niemowląt (ciemiężyca) zmiany mają łagodniejszy przebieg i zwykle ustępują samoistnie do 6-12 miesiąca życia. U dorosłych, szczególnie w wieku 30-60 lat, choroba ma charakter przewlekły i wymaga długotrwałego leczenia, zwłaszcza u pacjentów z obniżoną odpornością (np. HIV/AIDS), chorobą Parkinsona czy zespołem Downa.
choroba zapalna skóry, ciemieniucha, czynniki wyzwalające, fałdy skórne, fluocinolone, gruczoły łojowe, inhibitory kalcyneuryny, ketokonazol, lek przeciwgrzybiczny, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczenie skóry, łuszczyca, maceracja skóry, Malassezia, remisja, siarczek selenu, szampon przeciwłupieżowy, takrolimus, trądzik różowaty, wypadanie włosów, wyprysk atopowy, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybicze, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie powiek, zmiany pierścieniowate - Leksykon chorób i schorzeń
Trądzik noworodkowy – Patofizjologia i mechanizm
Trądzik noworodkowy (acne neonatorum) dotyczy około 20% noworodków, pojawiając się zwykle w 2-4 tygodniu życia. Patogeneza opiera się głównie na zwiększonej produkcji sebum stymulowanej przez androgeny matczyne przekazywane przez łożysko oraz androgeny produkowane przez nadnercza noworodka (DHEA, DHEAS) i jądra u chłopców. Nadmiar sebum prowadzi do zatkania porów i mieszków włosowych, co sprzyja kolonizacji drożdżaków Malassezia (zwłaszcza M. sympodialis i M. globosa) oraz bakterii Cutibacterium acnes, wywołując stan zapalny manifestujący się grudkami i krostami. Zmiany pojawiają się najczęściej między 2 a 4 tygodniem życia, osiągają szczyt po 2-3 tygodniach i ustępują samoistnie do 4-6 miesiąca życia, co koreluje ze spadkiem poziomu androgenów i inwolucją nadnerczy noworodka.
acne neonatorum, ciemieniucha, Cutibacterium acnes, dehydroepiandrosteron, gruczoł łojowy, guz wydzielający androgeny, hormon androgenowy, izotretynoina, kwas azelainowy, Malassezia, Malassezia furfur, Malassezia globosa, Malassezia sympodialis, nadtlenek benzoilu, niedobór 21-hydroksylazy, Propionibacterium acnes, przedwczesne adrenarche, przedwczesne dojrzewanie płciowe, sebum, siarczan dehydroepiandrosteronu, trądzik młodzieńczy, trądzik niemowlęcy, trądzik noworodkowy, wrodzony przerost nadnerczy, zapalenie mieszka włosowego, zaskórnik, zespół Cushinga, zmiana trądzikowa