Treftenin
Tabletki powlekane, 5 mg
Preparat zawiera apiksaban w dawce 5 mg oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci powlekanych tabletek owalnego kształtu. Stosuje się go w celu zapobiegania udarom mózgu i zatorowości systemowej u osób z migotaniem przedsionków oraz w leczeniu i profilaktyce zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej. Lek przeznaczony jest dla dorosłych pacjentów z określonymi czynnikami ryzyka, takimi jak nadciśnienie, cukrzyca czy wcześniejsze epizody zakrzepowe.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania
-
Dawkowanie i sposób podawania
Treftenin (apiksaban) stosowany jest w różnych wskazaniach przeciwzakrzepowych, z dawkowaniem dostosowanym do stanu klinicznego pacjenta oraz czynników ryzyka. Standardowa dawka to 5 mg dwa razy na dobę, z możliwością redukcji do 2,5 mg dwa razy na dobę u pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków, którzy spełniają co najmniej dwa z kryteriów: wiek ≥ 80 lat, masa ciała ≤ 60 kg, stężenie kreatyniny ≥ 1,5 mg/dL (133 µmol/L). W leczeniu ostrej zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) stosuje się schemat dwuetapowy: 10 mg dwa razy na dobę przez 7 dni, następnie 5 mg dwa razy na dobę. Zapobieganie nawrotowej ZŻG i ZP wymaga dawki 2,5 mg dwa razy na dobę po co najmniej 6-miesięcznym leczeniu dawką 5 mg. Dawkowanie wymaga indywidualnej oceny ryzyka krwawienia i czynności nerek (klirens kreatyniny), z ostrożnością lub przeciwwskazaniem przy klirensie < 15 ml/min oraz u pacjentów dializowanych. U pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (Child-Pugh A/B) lek stosuje się ostrożnie bez modyfikacji dawki, natomiast jest przeciwwskazany przy koagulopatii i ciężkich zaburzeniach wątroby.
Zmiana terapii między Trefteninem a antagonistami witaminy K (VKA) wymaga monitorowania INR: rozpoczęcie Trefteninu przy INR < 2, a kontynuacja Trefteninu przez co najmniej 2 dni po rozpoczęciu VKA, z jednoczesnym podawaniem do osiągnięcia INR ≥ 2. W przypadku pominięcia dawki, pacjent powinien przyjąć lek niezwłocznie i kontynuować standardowe dawkowanie. Apiksaban można stosować u pacjentów poddawanych ablacji cewnikowej oraz przed i po kardiowersji, z odpowiednim schematem dawkowania i dawką nasycającą w sytuacjach pilnych. Lek podaje się doustnie, niezależnie od posiłku, z możliwością rozkruszenia tabletek i przygotowania zawiesiny w wodzie, 5% roztworze glukozy, soku jabłkowym lub musie jabłkowym, z zachowaniem stabilności do 4 godzin. Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat. Nie ma konieczności modyfikacji dawki ze względu na płeć czy masę ciała, chyba że występują dodatkowe kryteria ryzyka.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Dawkowanie i sposób podawania – Treftenin 5 mg
ablacja cewnikowa, antagonista witaminy K, apiksaban, dawka nasycająca, enzymy wątrobowe, hemostaza, kardiowersja, klirens kreatyniny, koagulopatia, kreatynina w surowicy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, migotanie przedsionków, niezastawkowe migotanie przedsionków, ostry zespół wieńcowy, przezskórna interwencja wieńcowa, skala Childa-Pugh, warfaryna, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zatorowość systemowa, zgłębnik nosowo-żołądkowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa -
Działania niepożądane
Apiksaban w dawce 5 mg, stosowany w postaci tabletki powlekanej Treftenin, został oceniony pod kątem bezpieczeństwa w czterech badaniach klinicznych fazy III, obejmujących ponad 15 000 pacjentów, w tym ponad 11 000 z niezastawkowym migotaniem przedsionków (NVAF) oraz ponad 4 000 z żylna chorobą zakrzepowo-zatorową (ŻChZZ). Średni czas ekspozycji wynosił odpowiednio 1,7 roku i 221 dni. Najczęstsze działania niepożądane to krwawienia (w tym z przewodu pokarmowego, nosa, krwiaki i stłuczenia). W NVAF częstość działań niepożądanych związanych z krwawieniem wynosiła 24,3% (w porównaniu z warfaryną) oraz 9,6% (w porównaniu z ASA). Poważne krwawienia z przewodu pokarmowego według kryteriów ISTH występowały z częstością 0,76% rocznie, a duże krwawienia wewnątrzgałkowe 0,18% rocznie. W leczeniu ŻChZZ częstość krwawień wynosiła 15,6% (w porównaniu z enoksaparyną/warfaryną) oraz 13,3% (w porównaniu z placebo).
Profil bezpieczeństwa apiksabanu różni się w zależności od wskazania terapeutycznego, a ryzyko krwawień może dotyczyć różnych tkanek i narządów, prowadząc do niedokrwistości pokrwotocznej. Działania niepożądane obejmują m.in. niedokrwistość (często), małopłytkowość (niezbyt często do często), krwotoki śródmózgowe (niezbyt często do rzadko), krwawienia z przewodu pokarmowego i nosa (często), krwiomocz (często), a także reakcje alergiczne i zmiany w wynikach badań czynnościowych wątroby. Częstości występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według standardowej konwencji (bardzo często ≥1/10, często ≥1/100 do <1/10, niezbyt często ≥1/1000 do <1/100, rzadko ≥1/10 000 do <1/1000, bardzo rzadko <1/10 000). Zgłaszanie działań niepożądanych jest kluczowe dla monitorowania bezpieczeństwa terapii apiksabanem.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Działania niepożądane – Treftenin 5 mg
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, apiksaban, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok do móżdżku, krwotok do skorupy mózgowia, krwotok dokomorowy, krwotok podtwardówkowy, krwotok spojówkowy, krwotok śródmózgowy, krwotok wewnątrzbrzuszny, krwotok z jamy ustnej, krwotok z przewodu pokarmowego, krwotok z żylaków odbytu, małopłytkowość, niedokrwistość pokrwotoczna, niezastawkowe migotanie przedsionków, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy, udar krwotoczny mózgu, zapalenie naczyń krwionośnych skóry, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa -
Profil bezpieczeństwa leku
Apiksaban wymaga szczególnej ostrożności u wybranych grup pacjentów. U kobiet karmiących brak jest jednoznacznych danych dotyczących przenikania leku do mleka, jednak dane zwierzęce sugerują możliwość wydzielania, co może stanowić ryzyko dla dziecka. W przypadku seniorów oraz pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 15-29 mL/min) zaleca się ostrożność i ewentualne zmniejszenie dawki w NVAF, natomiast u pacjentów z klirensem < 15 mL/min lub dializowanych stosowanie jest niewskazane. Apiksaban jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami wątroby przebiegającymi z koagulopatią i istotnym ryzykiem krwawienia, a u osób z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność.
W zakresie wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn apiksaban (Treftenin) nie wykazuje istotnego wpływu, co pozwala na bezpieczne stosowanie w tym kontekście. Brak jest natomiast danych dotyczących interakcji apiksabanu z alkoholem, co wymaga indywidualnej oceny ryzyka. W leczeniu zakrzepowo-zatorowym (ŻChZZ) nie ma konieczności dostosowywania dawki u seniorów ani pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, co odróżnia tę populację od pacjentów z NVAF, gdzie dawka powinna być modyfikowana zgodnie z określonymi kryteriami klinicznymi.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Profil bezpieczeństwa leku – Treftenin 5 mg
-
Przeciwwskazania
Apiksaban w postaci tabletek powlekanych (Treftenin 5 mg) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym u osób z nietolerancją laktozy (102 mg laktozy na tabletkę). Lek nie powinien być stosowany przy aktywnym, istotnym klinicznie krwawieniu, chorobach wątroby z koagulopatią, a także w stanach zwiększonego ryzyka krwawienia, takich jak owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory złośliwe o wysokim ryzyku krwawienia, niedawne urazy lub operacje ośrodkowego układu nerwowego, operacje okulistyczne, krwawienia śródczaszkowe oraz choroby naczyniowe (żylaki przełyku, tętniaki, wady rozwojowe naczyń). Apiksaban jest również przeciwwskazany przy jednoczesnym stosowaniu innych leków przeciwzakrzepowych, w tym heparyny niefrakcjonowanej, heparyn drobnocząsteczkowych, pochodnych heparyny oraz doustnych antykoagulantów (warfaryna, rywaroksaban, dabigatran).
Wyjątki od przeciwwskazań dotyczą krótkotrwałego współstosowania leków przeciwzakrzepowych podczas zmiany terapii, utrzymania drożności cewników centralnych przy użyciu UFH oraz zabiegów ablacji cewnikowej w migotaniu przedsionków. W sytuacjach podwyższonego ryzyka krwawienia, takich jak niedawno wygojone owrzodzenia czy planowane zabiegi chirurgiczne, należy rozważyć korzyści i ryzyko stosowania apiksabanu oraz ewentualne czasowe odstawienie leku. Szczególną ostrożność wymaga stosowanie apiksabanu z lekami przeciwpłytkowymi, NLPZ, SSRI i SNRI ze względu na potencjalne interakcje zwiększające ryzyko krwawienia. U pacjentów z ciężką nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy zaleca się rozważenie alternatywnych terapii przeciwzakrzepowych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przeciwwskazania – Treftenin 5 mg
ablacja cewnikowa, apiksaban, czynniki krzepnięcia, doustny lek przeciwzakrzepowy, duże krwawienie, działanie przeciwzakrzepowe, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, koagulopatia wątrobowa, krwawienie klinicznie istotne, krwawienie śródczaszkowe, laktoza, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, nowotwór złośliwy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pochodna heparyny, powikłania krwotoczne, tętniak naczyniowy, uraz mózgu, wada układu tętniczo-żylnego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żylaki przełyku -
Przedawkowanie
Przedawkowanie apiksabanu, inhibitora czynnika Xa, prowadzi do zwiększonego ryzyka krwawień o różnej lokalizacji, w tym z przewodu pokarmowego, dróg moczowych, nosa, dziąseł oraz krwotoków śródczaszkowych. Dawki terapeutyczne apiksabanu wynoszą 5 mg, natomiast w badaniach klinicznych zdrowym ochotnikom podawano dawki do 50 mg/dobę (25 mg dwa razy na dobę przez 7 dni lub 50 mg raz na dobę przez 3 dni) bez istotnych działań niepożądanych. Objawy przedawkowania obejmują przedłużony czas krzepnięcia, niedokrwistość wtórną do krwawienia oraz wstrząs hipowolemiczny w przypadku masywnych krwotoków. Warto podkreślić, że dawka wywołująca objawy jest zależna od indywidualnych czynników ryzyka pacjenta.
Postępowanie w przypadku przedawkowania apiksabanu obejmuje natychmiastowe przerwanie leczenia oraz precyzyjne ustalenie źródła krwawienia. W terapii stosuje się hemostazę chirurgiczną, przetoczenie świeżo mrożonego osocza oraz podanie leków odwracających działanie inhibitorów czynnika Xa, zwłaszcza w sytuacjach zagrażających życiu. Alternatywnie można rozważyć koncentraty czynników zespołu protrombiny (PCC) lub rekombinowany czynnik VIIa (rVIIa), choć doświadczenie kliniczne w ich stosowaniu jest ograniczone. Węgiel aktywny podany do 6 godzin po przedawkowaniu może zmniejszyć ekspozycję na apiksaban (AUC o 27-50%) i skrócić jego okres półtrwania z 13,4 do około 5 godzin. Hemodializa jest nieskuteczna, redukując AUC jedynie o 14%. Monitorowanie parametrów życiowych i krzepnięcia oraz leczenie podtrzymujące, w tym wyrównywanie wolemii i przetaczanie koncentratów krwinek czerwonych, są kluczowe. Ze względu na około 12-godzinny okres półtrwania apiksabanu, konieczne może być powtarzanie dawek leków odwracających działanie przeciwzakrzepowe.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedawkowanie – Treftenin 5 mg
apiksaban, czas krzepnięcia, czynnik VIIa, czynnik Xa, hemodializa, hemostaza chirurgiczna, inhibitor czynnika Xa, koncentrat krwinek czerwonych, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok śródczaszkowy, morfologia krwi, niedokrwistość, parametry koagulologiczne, powikłanie krwotoczne, ryzyko krwawienia, schyłkowa niewydolność nerek, świeżo mrożone osocze, Treftenin, węgiel aktywny, wstrząs hipowolemiczny, zespół protrombiny -
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Apiksaban, substancja czynna leku Treftenin, przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo, obejmujące wpływ na układy sercowo-naczyniowy, oddechowy i nerwowy, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły farmakodynamiczne działanie apiksabanu jako inhibitora czynnika Xa, z nieznacznym wzrostem ryzyka krwawień, co jest zgodne z mechanizmem działania leku. Wyniki te należy jednak interpretować ostrożnie ze względu na różnice międzygatunkowe wrażliwości. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a długoterminowe badania kancerogenności nie potwierdziły potencjału rakotwórczego apiksabanu. Ponadto, badania reprodukcyjne nie wykazały toksycznego wpływu na płodność, rozwój zarodkowo-płodowy ani rozwój okołoporodowy.
Badania dotyczące bezpieczeństwa stosowania u młodych osobników nie wykazały specyficznej toksyczności, co jest istotne dla potencjalnego zastosowania u pacjentów pediatrycznych. Szczególną uwagę zwrócono na przenikanie apiksabanu do mleka u samic szczura, gdzie stwierdzono wysokie stężenia w mleku – około 8-krotnie wyższe Cmax oraz 30-krotnie wyższe AUC w porównaniu do osocza, co sugeruje aktywny transport substancji do gruczołu mlekowego. Ta obserwacja ma kluczowe znaczenie kliniczne, wskazując na możliwość przenikania apiksabanu do mleka ludzkiego podczas laktacji, co wymaga uwzględnienia w ocenie stosunku korzyści do ryzyka u kobiet karmiących piersią stosujących Treftenin.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Treftenin 5 mg
aberracja chromosomowa, aktywny transport substancji, apiksaban, AUC, bezpieczeństwo farmakologiczne, Cmax, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, inhibitor czynnika Xa, kancerogeneza, krwawienie, krzepnięcie krwi, mutacja genowa, przenikanie do mleka, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA -
Skład i postać leku
Treftenin to lek w postaci tabletek powlekanych o mocy 5 mg, zawierający apiksaban – bezpośredni inhibitor czynnika Xa o działaniu przeciwzakrzepowym. Każda tabletka zawiera 5 mg apiksabanu oraz 102 mg laktozy, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy. Skład pomocniczy rdzenia obejmuje laktozę, celulozę mikrokrystaliczną, kroskarmelozę sodową, sodu laurylosiarczan oraz magnezu stearynian, natomiast otoczka zawiera laktozę jednowodną, hypromelozę (E 464), tytanu dwutlenek (E 171), makrogol 3350, triacetynę oraz żelaza tlenek czerwony (E 172). Tabletki mają jasnoróżowy kolor, owalny kształt o wymiarach: długość 9,9–10,5 mm, szerokość 5,0–5,6 mm i grubość 4,2–4,8 mm, z oznaczeniami „TV” i „G2”.
Treftenin dostępny jest w opakowaniach blistrowych (od 10 do 200 tabletek) oraz butelkach HDPE (180, 200 lub 500 tabletek), z zakrętką zabezpieczającą przed dostępem dzieci, w wariantach z bawełną lub bez. Okres ważności leku wynosi 2 lata, a przechowywanie nie wymaga specjalnych warunków temperaturowych ani wilgotnościowych. Nie stwierdzono niezgodności farmaceutycznych, a niewykorzystane tabletki należy utylizować zgodnie z lokalnymi przepisami. Informacje te są kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa i skuteczności terapii przeciwzakrzepowej z zastosowaniem apiksabanu.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Skład i postać leku – Treftenin 5 mg
apiksaban, celuloza mikrokrystaliczna, dwutlenek tytanu, działanie przeciwzakrzepowe, hypromeloza, inhibitor czynnika Xa, kroskarmeloza sodowa, laktoza jednowodna, laurylosiarczan sodu, makrogol, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, stearynian magnezu, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, tlenek żelaza, Treftenin, zabezpieczenie przed dziećmi -
Specjalne ostrzeżenia
Apiksaban wymaga ścisłej kontroli pacjentów pod kątem objawów krwawienia, zwłaszcza w stanach zwiększonego ryzyka krwawienia. W przypadku dużego krwawienia konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii. Rutynowa kontrola ekspozycji na apiksaban nie jest wymagana, jednak w sytuacjach nagłych (np. przedawkowanie, pilny zabieg chirurgiczny) pomocny może być kalibrowany, ilościowy test anty-Xa. Dostępny jest specyficzny lek odwracający działanie apiksabanu. Jednoczesne stosowanie apiksabanu z innymi lekami przeciwzakrzepowymi jest przeciwwskazane ze względu na znaczne zwiększenie ryzyka krwawienia. Szczególną ostrożność należy zachować przy łączeniu apiksabanu z lekami przeciwpłytkowymi, SSRI/SNRI oraz NLPZ, w tym ASA, które zwiększają ryzyko krwawienia (np. ryzyko dużego krwawienia wzrasta z 1,8% do 3,4% rocznie przy jednoczesnym stosowaniu ASA). U pacjentów z migotaniem przedsionków wymagających terapii przeciwpłytkowej konieczna jest dokładna ocena korzyści i ryzyka. Apiksaban nie jest zalecany u pacjentów z protezami zastawek serca, zespołem antyfosfolipidowym oraz w ciężkich zaburzeniach czynności wątroby z koagulopatią.
Przed planowanymi zabiegami apiksaban należy odstawić co najmniej 48 godzin wcześniej przy umiarkowanym lub wysokim ryzyku krwawienia, a co najmniej 24 godziny wcześniej przy niskim ryzyku. W przypadku pilnych zabiegów decyzję o kontynuacji terapii należy podejmować indywidualnie, a leczenie wznowić jak najszybciej po uzyskaniu hemostazy. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 15-29 ml/min) apiksaban stosuje się ostrożnie, a u osób z NVAF i dodatkowymi czynnikami ryzyka (wiek ≥ 80 lat, masa ciała ≤ 60 kg, kreatynina ≥ 1,5 mg/dl) zaleca się dawkę zredukowaną 2,5 mg 2×/dobę. Apiksaban jest przeciwwskazany przy klirensie < 15 ml/min oraz u pacjentów dializowanych. Silne inhibitory CYP3A4 i P-gp (np. ketokonazol, rytonawir) mogą podwajać ekspozycję na apiksaban, natomiast silne induktory (np. ryfampicyna, fenytoina) zmniejszają ją o około 50%, co może obniżać skuteczność leczenia. Apiksaban wpływa na wyniki PT, INR i aPTT, jednak zmiany te są niewielkie i zmienne. Lek zawiera laktozę i nie powinien być stosowany u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub brakiem laktazy.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Specjalne ostrzeżenia – Treftenin
ablacja cewnikowa, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, antagonista witaminy K, apiksaban, choroba nowotworowa, czas częściowej tromboplastyny po aktywacji, czas protrombinowy, embolektomia płucna, glikoproteina p, hemostaza, heparyna niefrakcjonowana, induktor CYP3A4, inhibitor cytochromu P450, inhibitor proteazy HIV, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, koagulopatia, kwas acetylosalicylowy, leczenie trombolityczne, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niezastawkowe migotanie przedsionków, ostry zespół wieńcowy, proteza zastawki serca, przezskórna interwencja wieńcowa, ryzyko krwawienia, test anty-Xa, udar niedokrwienny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy -
Właściwości farmakodynamiczne
Apiksaban jest silnym, doustnym, odwracalnym i wysoce selektywnym inhibitorem czynnika Xa, działającym bezpośrednio na miejsce aktywne tego enzymu w kaskadzie krzepnięcia, niezależnie od obecności antytrombiny III. Jego mechanizm polega na hamowaniu zarówno wolnego, jak i związanego z zakrzepem czynnika Xa oraz kompleksu protrombinazy, co prowadzi do zahamowania przekształcania protrombiny w trombinę i w konsekwencji zapobiega powstawaniu fibryny i zakrzepów. Apiksaban nie wpływa bezpośrednio na agregację płytek, jednak pośrednio hamuje agregację indukowaną trombiną, co wzmacnia jego działanie przeciwzakrzepowe. Badania przedkliniczne potwierdziły skuteczność i bezpieczeństwo leku w profilaktyce zakrzepicy tętniczej i żylnej, wykazując korzystny stosunek efektu przeciwzakrzepowego do ryzyka krwawienia.
Farmakodynamiczne działanie apiksabanu manifestuje się wydłużeniem czasu protrombinowego (PT), międzynarodowego współczynnika znormalizowanego (INR) oraz czasu częściowej tromboplastyny po aktywacji (aPTT), jednak zmiany te są niewielkie i cechują się dużą zmiennością międzyosobniczą, co ogranicza ich użyteczność w monitorowaniu terapii. W bardziej zaawansowanych testach laboratoryjnych, takich jak test generacji trombiny, apiksaban wykazuje zdolność do obniżania endogennego potencjału trombiny, co jest bezpośrednim potwierdzeniem jego mechanizmu działania i skuteczności w hamowaniu procesów zakrzepowych. W praktyce klinicznej monitorowanie apiksabanu opiera się głównie na ocenie klinicznej, a nie na standardowych testach krzepnięcia.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Właściwości farmakodynamiczne – Treftenin 5 mg
agregacja płytek krwi, antytrombina III, apiksaban, aPTT, czas protrombinowy, czynnik Xa, dawka terapeutyczna, działanie przeciwzakrzepowe, endogenny potencjał trombiny, fibrynogen, hemostaza, inhibitor czynnika Xa, INR, kaskada krzepnięcia, krwawienie, krzepnięcie krwi, lek przeciwzakrzepowy, mechanizm działania, proces zakrzepowy, protrombina, protrombinaza, test generacji trombiny, trombina, wewnątrzpochodny układ krzepnięcia, wybiórczy inhibitor, zakrzep, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żylna, zewnątrzpochodny układ krzepnięcia -
Właściwości farmakokinetyczne
Apiksaban, substancja czynna leku Treftenin, charakteryzuje się około 50% bezwzględną dostępnością biologiczną dla dawek do 10 mg, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym w 3-4 godziny po podaniu doustnym. Farmakokinetyka apiksabanu jest liniowa w zakresie dawek do 10 mg, z umiarkowaną zmiennością międzyosobniczą (~20% CV) i wewnątrzosobniczą (~30% CV). Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~87%) oraz umiarkowaną dystrybucję (Vss ~21 l). Apiksaban jest metabolizowany głównie przez CYP3A4/5 oraz w mniejszym stopniu przez CYP1A2, 2C8, 2C9, 2C19 i 2J2, a jego eliminacja odbywa się przez nerki (~27% klirensu), metabolity w kale (~25%) oraz wydalanie żółciowe i jelitowe. Okres półtrwania wynosi około 12 godzin, a całkowity klirens około 3,3 l/h. Apiksaban jest substratem P-gp i BCRP, co ma znaczenie przy ocenie interakcji lekowych.
U pacjentów powyżej 65. roku życia obserwuje się wzrost ekspozycji (AUC) o około 32%, bez zmiany Cmax. Zaburzenia czynności nerek powodują wzrost AUC odpowiednio o 16% (łagodne), 29% (umiarkowane) i 44% (ciężkie), przy czym hemodializa ma ograniczony wpływ na eliminację leku (klirens dializacyjny 18 ml/min). Zaburzenia czynności wątroby klasy A i B nie wpływają istotnie na farmakokinetykę i farmakodynamikę apiksabanu. Masa ciała wpływa na ekspozycję: >120 kg obniża ją o około 30%, a <50 kg podnosi o około 30% względem pacjentów o masie 65-85 kg. Zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna między stężeniem apiksabanu a działaniem anty-Xa jest liniowa i spójna u pacjentów oraz zdrowych osób, co potwierdza przewidywalność efektu terapeutycznego w szerokim zakresie dawek (0,5-50 mg).
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Właściwości farmakokinetyczne – Treftenin 5 mg
apiksaban, aPTT, BCRP, Cmax, CYP3A4/5, cytochrom P450, czas protrombinowy, dostępność biologiczna, działanie anty-Xa, farmakokinetyka liniowa, hemodializa, INR, klirens całkowity, klirens dializacyjny, klirens kreatyniny, O-demetylacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, P-glikoproteina, profil farmakokinetyczny, schyłkowa niewydolność nerek, skala Childa-Pugha, substancja czynna, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zmienność międzyosobnicza, zmienność wewnątrzosobnicza -
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Apiksaban (Treftenin) w dawce 5 mg wymaga szczegółowego omówienia z pacjentkami w wieku rozrodczym ze względu na brak danych klinicznych dotyczących jego bezpieczeństwa w ciąży i laktacji. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały negatywnego wpływu na płodność ani teratogenności, jednak ze względu na brak danych u ludzi, stosowanie apiksabanu w ciąży należy unikać. W przypadku konieczności antykoagulacji u kobiet ciężarnych, rekomendowane jest rozważenie alternatywnych terapii o lepszym profilu bezpieczeństwa. Ponadto, brak jest wystarczających danych dotyczących przenikania apiksabanu do mleka ludzkiego, choć badania na zwierzętach wskazują na jego wydzielanie do mleka, co rodzi potencjalne ryzyko dla dziecka karmionego piersią.
Personel medyczny powinien przeprowadzić wywiad w kierunku ciąży przed rozpoczęciem terapii, poinformować o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji oraz omówić indywidualnie ryzyko i korzyści związane z kontynuacją leczenia w przypadku zajścia w ciążę lub karmienia piersią. Decyzja terapeutyczna powinna uwzględniać stan kliniczny pacjentki oraz potrzeby żywieniowe dziecka, z możliwością przerwania karmienia lub leczenia w zależności od przewagi korzyści. Dokumentacja medyczna musi odzwierciedlać przekazanie tych informacji oraz wspólne podjęcie decyzji o leczeniu, z uwzględnieniem braku danych klinicznych i konieczności monitorowania pacjentki podczas ciąży i laktacji.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Treftenin 5 mg
-
Wskazania do stosowania
Treftenin, zawierający 5 mg apiksabanu w formie tabletek powlekanych, jest wskazany przede wszystkim do zapobiegania udarom mózgu i zatorowości systemowej u dorosłych pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków (NVAF) posiadających co najmniej jeden czynnik ryzyka, taki jak przebyty udar mózgu, przemijający napad niedokrwienny (TIA), wiek ≥ 75 lat, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca czy objawowa niewydolność serca w klasie NYHA ≥ II. Lek ten jest również stosowany w leczeniu oraz profilaktyce nawrotów żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP), z uwzględnieniem konieczności oceny stabilności hemodynamicznej pacjentów z ZP, co może wymagać modyfikacji terapii zgodnie z aktualnymi wytycznymi.
Tabletki Treftenin mają charakterystyczny jasnoróżowy, owalny kształt o wymiarach 9,9-10,5 mm długości, 5,0-5,6 mm szerokości oraz 4,2-4,8 mm grubości, z oznaczeniami „TV” i „G2” na powierzchni. Każda tabletka zawiera 5 mg apiksabanu oraz 102 mg laktozy jako substancji pomocniczej, co jest istotne w kontekście stosowania u pacjentów z nietolerancją laktozy. Lek ten stanowi ważny element terapii przeciwzakrzepowej, wymagający indywidualnej oceny ryzyka i korzyści u pacjentów z migotaniem przedsionków oraz chorobami zakrzepowo-zatorowymi.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wskazania do stosowania – Treftenin 5 mg
apiksaban, cukrzyca, laktoza, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, niezastawkowe migotanie przedsionków, powikłania zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka wtórna, przemijający napad niedokrwienny, stabilność hemodynamiczna, tabletka powlekana, TIA, udar mózgu, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zatorowość systemowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, ZŻG