Pertaktyna
Substancja czynna to skompleksowana szczepionka bezkomórkowa, zawierająca toksoidy błonicy, tężca oraz antygeny krztuśca, a także inaktywowany wirus poliomyelitis. Stosuje się ją w celu czynnego uodpornienia lub jako dawkę przypominającą przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis u dzieci oraz dorosłych, a także do biernej ochrony przed krztuścem u niemowląt poprzez szczepienie kobiet w ciąży. Szczepionka jest przeznaczona dla osób, które przeszły szczepienia podstawowe, i podaje się ją zgodnie z oficjalnymi zaleceniami medycznymi. Jej celem jest zapobieganie zakażeniom wywołanym przez te groźne choroby zakaźne.
- Leki z tą substancją
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania
-
Dawkowanie i sposób podawania
Pertaktyna stanowi istotny antygen w bezkomórkowych szczepionkach przeciw krztuścowi, obecna w różnych preparatach o zróżnicowanej zawartości, od 2,5 µg w Boostrix do 8 µg w Infanrix-IPV na dawkę 0,5 ml. Szczepionki te różnią się także składem innych antygenów krztuśca oraz grupą docelową, obejmującą dzieci (Infanrix-IPV), młodzież i dorosłych (Adacel, Boostrix). Dawkowanie jest ściśle określone w charakterystykach produktów i zależy od wieku pacjenta, celu szczepienia (pierwotne, przypominające, po ekspozycji, u kobiet w ciąży) oraz historii szczepień. Szczepionki podaje się domięśniowo, preferencyjnie w mięsień naramienny u osób starszych i w przednio-boczną część uda u małych dzieci, unikając podawania w pośladki, śródskórnie, podskórnie lub donaczyniowo.
W przypadku niepełnego szczepienia podstawowego lub nieznanej historii, zalecany jest zmodyfikowany schemat z podaniem 0,5 ml szczepionki zawierającej pertaktynę, a następnie dwóch dawek szczepionki dT w odstępach 1 i 6 miesięcy. Szczepionki z pertaktyną mogą być stosowane u kobiet w ciąży w II i III trymestrze w celu biernej ochrony niemowląt. Szczepienia przypominające zaleca się co 5-10 lat, a preparaty te mogą być także stosowane w profilaktyce poekspozycyjnej w ranach z ryzykiem tężca, często w połączeniu z immunoglobuliną przeciwtężcową. Bezpieczeństwo stosowania jest potwierdzone klinicznie, jednak istnieją ograniczenia wiekowe: Boostrix nie jest zalecany poniżej 4 lat, Boostrix Polio poniżej 3 lat, natomiast Adacel i Adacel Polio są przeznaczone dla młodzieży i dorosłych, a Infanrix-IPV dla dzieci.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Dawkowanie i sposób podawania
ampułko-strzykawka, antygen krztuśca, badanie kliniczne, bierna ochrona, dawka przypominająca, fimbrie, hemaglutynina włókienkowa, immunoglobulina przeciwtężcowa, jednorodna zawiesina, krztusiec, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, pertaktyna, podanie domięśniowe, podanie donaczyniowe, podanie podskórne, podanie śródskórne, profilaktyka krztuśca, skład antygenowy, szczepienie pierwotne, szczepienie poekspozycyjne, toksoid krztuścowy -
Działania niepożądane
Pertaktyna, jako składnik szczepionek bezkomórkowych przeciw krztuścowi (acelularnych), jest obecna w dawkach od 2,5 do 8 µg na szczepionkę DTaP, często łączoną z innymi antygenami, np. IPV. Profil bezpieczeństwa tych preparatów jest dobrze udokumentowany i obejmuje głównie łagodne do umiarkowanych reakcje miejscowe, takie jak ból (23,7-80,6%), zaczerwienienie, obrzęk i stwardnienie w miejscu wstrzyknięcia, które ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych, takich jak ból głowy, zmęczenie (16-44%), gorączka ≥37,5°C (często, zwłaszcza u dzieci >10%), drażliwość, senność, nudności i biegunka jest również dobrze opisana. Rzadziej obserwuje się poważniejsze reakcje, w tym reakcje alergiczne (w tym anafilaksję), epizody hipotensyjno-hiporeaktywne, drgawki, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, obrzęk naczynioruchowy oraz bezdech u wcześniaków.
Występowanie działań niepożądanych jest zależne od wieku pacjenta oraz rodzaju szczepienia (podstawowe vs. przypominające), z większą częstością reakcji u nastolatków i młodzieży oraz po dawkach przypominających (4. i 5.). U dzieci w wieku 3-6 lat obserwuje się m.in. gorączkę ≥37,5°C i zmęczenie u ponad 10%, a także przemijający silny obrzęk w miejscu podania (<1%). Leczenie objawowe obejmuje zimne okłady, leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe (np. paracetamol), nawodnienie i odpoczynek. W przypadku ciężkich działań niepożądanych, takich jak anafilaksja, drgawki czy gorączka >39,5°C, konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna. Wszystkie podejrzewane działania niepożądane należy zgłaszać do odpowiednich organów nadzoru, co umożliwia ciągłe monitorowanie bezpieczeństwa szczepionek zawierających pertaktynę.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Działania niepożądane
antygen krztuśca, bezdech, ból w miejscu wstrzyknięcia, brak apetytu, dawka przypominająca, drażliwość, drgawka, epizod hipotensyjno-hiporeaktywny, IPV, nadwrażliwość na składniki szczepionki, nadzór porejestracyjny, nudność, objaw ogólnoustrojowy, obrzęk kończyny, obrzęk naczynioruchowy, pertaktyna, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, rumień, stwardnienie miejsca podania, szczepionka acelularna, szczepionka DTaP, szczepionka przeciwkrztuścowa bezkomórkowa, wymioty i biegunka, złe samopoczucie -
Interakcje
Pertaktyna, jako kluczowy antygen Bordetella pertussis, jest składnikiem bezkomórkowych szczepionek przeciwkrztuścowych, takich jak Adacel (3 µg pertaktyny), Boostrix (2,5 µg), Infanrix-IPV (8 µg) oraz ich wariantów skojarzonych. Badania kliniczne potwierdzają możliwość jednoczesnego podawania tych szczepionek z innymi preparatami, w tym inaktywowaną szczepionką przeciw grypie, szczepionką przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, szczepionką przeciw poliomyelitis, rekombinowaną szczepionką przeciw HPV, szczepionkami przeciw meningokokom (MenACWY), MMR/V oraz szczepionką przeciw ospie wietrznej i Haemophilus influenzae typu b. W większości przypadków nie stwierdzono istotnych klinicznie interakcji wpływających na skuteczność ochrony, choć obserwowano obniżone średnie geometryczne mian przeciwciał (GMT) lub stężenia (GMC) dla niektórych antygenów, w tym pertaktyny, bez znaczenia klinicznego. Zaleca się podawanie szczepionek w różne kończyny oraz uwzględnienie możliwych interakcji z lekami immunosupresyjnymi, które mogą osłabiać odpowiedź immunologiczną.
Specyficzne interakcje obejmują m.in. obniżenie GMT anty-HPV przy jednoczesnym podaniu Adacel Polio ze szczepionką HPV, niższe GMC antygenów krztuśca (w tym pertaktyny) przy podaniu Boostrix z MenACWY, szczepionką przeciw grypie lub nieżywą szczepionką przeciw półpaścowi, jednak bez istotnej klinicznie interferencji. Brak jest bezpośrednich danych o interakcjach pertaktyny z alkoholem, choć nadmierne spożycie alkoholu może teoretycznie osłabiać odpowiedź immunologiczną i nasilać działania niepożądane po szczepieniu. Zaleca się unikanie alkoholu w dniu szczepienia oraz dzień po nim. W przypadku stosowania leków immunosupresyjnych decyzję o szczepieniu należy indywidualizować, monitorując odpowiedź immunologiczną pacjenta. Ogólne zasady obejmują podawanie szczepionek inaktywowanych w różne miejsca ciała oraz ostrożność u pacjentów z zaburzeniami odporności.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Interakcje
antygeny krztuśca, Bordetella pertussis, działanie niepożądane, grypa sezonowa, Haemophilus influenzae, hemaglutynina włókienkowa, lek immunosupresyjny, meningokoki, odpowiedź immunologiczna, odra, ospa wietrzna, pertaktyna, poliomyelitis, półpasiec, reakcja poszczepienna, różyczka, świnka, szczepionka HPV, szczepionka przeciwkrztuścowa, szczepionka skojarzona, układ immunologiczny, wirus brodawczaka ludzkiego, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zaburzenie odporności -
Przeciwwskazania stosowania
Pertaktyna jest kluczowym antygenem w szczepionkach bezkomórkowych przeciwko krztuścowi (aP), stosowanych zarówno w szczepieniach podstawowych, jak i przypominających. Wchodzi w skład preparatów złożonych, takich jak DTaP i DTaP-IPV. Podstawowym przeciwwskazaniem do podania szczepionek zawierających pertaktynę jest nadwrażliwość na którykolwiek składnik szczepionki, w tym antygeny krztuśca oraz śladowe pozostałości procesów produkcyjnych, takie jak formaldehyd, glutaraldehyd, neomycyna, polimyksyna B, albumina surowicy bydlęcej i streptomycyna. Szczepionki te są bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z encefalopatią o nieznanej etiologii w ciągu 7 dni po poprzednim szczepieniu przeciw krztuścowi. Dodatkowo, preparaty takie jak Boostrix i Boostrix Polio mają specyficzne przeciwwskazania związane z powikłaniami neurologicznymi i trombocytopenią po wcześniejszych szczepieniach przeciw błonicy i tężcowi.
W przypadku ostrej, ciężkiej choroby z gorączką szczepienie należy odroczyć, jednak łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania. Istnieją różnice w zawartości pertaktyny i przeciwwskazaniach między poszczególnymi szczepionkami: Adacel i Adacel Polio zawierają 3 µg pertaktyny, Boostrix i Boostrix Polio po 2,5 µg, a Infanrix-IPV 8 µg. Szczegółowe przeciwwskazania obejmują m.in. nadwrażliwość na formaldehyd i glutaraldehyd (Adacel), neomycynę i polimyksynę B (Boostrix Polio, Infanrix-IPV), oraz streptomycynę i albuminę surowicy bydlęcej (Adacel Polio). W przypadku przeciwwskazań do szczepień z komponentem krztuścowym należy rozważyć alternatywne schematy szczepień bez tego antygenu, kontynuując immunizację przeciw błonicy, tężcowi i poliomyelitis.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Przeciwwskazania stosowania
albumina surowicy bydlęcej, antygen krztuśca, choroba przebiegająca z gorączką, drgawka, encefalopatia, epizod hipotoniczno-hiporeaktywny, formaldehyd, glutaraldehyd, infekcja górnych dróg oddechowych, krztusiec, nadwrażliwość na substancje, neomycyna, pertaktyna, polimyksyna B, poliomyelitis, powikłanie neurologiczne, profilaktyka krztuśca, streptomycyna, trombocytopenia -
Przedawkowanie
Pertaktyna, jako kluczowy antygen krztuśca, jest składnikiem bezkomórkowych szczepionek DTP oraz szczepionek skojarzonych z komponentem poliomyelitis, występując w dawkach od 2,5 do 8 mikrogramów na 0,5 ml dawkę (np. Adacel i Adacel Polio – 3 µg, Boostrix i Boostrix Polio – 2,5 µg, Infanrix-IPV – 8 µg). Analiza charakterystyk produktów leczniczych wskazuje, że nie zidentyfikowano specyficznych zagrożeń związanych z przedawkowaniem pertaktyny. Zgłaszane przypadki przedawkowania nie wykazują odmiennych działań niepożądanych w porównaniu do standardowego dawkowania, a objawy takie jak reakcje miejscowe (ból, zaczerwienienie, obrzęk) oraz ogólnoustrojowe (gorączka, zmęczenie, ból głowy) pozostają analogiczne do tych obserwowanych przy prawidłowej dawce.
Warto podkreślić, że pertaktyna występuje zawsze w szczepionkach w połączeniu z innymi antygenami (toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, inne antygeny krztuśca, inaktywowany wirus poliomyelitis), co może wpływać na profil działań niepożądanych. Charakterystyki produktów nie wskazują na specyficzne postępowanie w przypadku przedawkowania; zaleca się leczenie objawowe i monitorowanie pacjenta zgodnie z protokołami dotyczącymi standardowych reakcji poszczepiennych. Brak jest danych o dawkach progowych wywołujących nasilenie objawów, co sugeruje, że ryzyko kliniczne związane z nadmiernym podaniem pertaktyny jest niskie i nieodróżnialne od typowych reakcji poszczepiennych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Przedawkowanie
antygen krztuśca, błonica, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, inaktywowany wirus poliomyelitis, krztusiec, leczenie objawowe, monitorowanie bezpieczeństwa produktu leczniczego, pertaktyna, poliomyelitis, profil działań niepożądanych, reakcja miejscowa, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja poszczepienna, składnik antygenowy, szczepionka przeciwko błonicy, tężec, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy -
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Pertaktyna, kluczowy antygen krztuśca obecny w bezkomórkowych szczepionkach, występuje w dawkach od 2,5 do 8 µg w preparatach takich jak Boostrix, Boostrix Polio, Adacel, Adacel Polio (2,5-3 µg) oraz Infanrix-IPV (8 µg). Dane przedkliniczne, oparte na badaniach na modelach zwierzęcych (szczury, króliki), nie wykazały szczególnego ryzyka toksycznego, farmakologicznego ani wpływu na płodność samic. Badania obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, a także wpływ na rozwój zarodkowo-płodowy i postnatalny, potwierdzając bezpieczeństwo pertaktyny w różnych fazach rozwoju organizmu.
Analizy toksykologiczne i farmakologiczne szczepionek zawierających pertaktynę nie ujawniły zagrożeń związanych z interakcjami składników preparatów, co potwierdza ich korzystny profil bezpieczeństwa. Kompleksowe badania przedkliniczne wskazują na brak negatywnego wpływu na przebieg porodu oraz rozwój młodych organizmów, a także na brak szczególnego ryzyka dla ludzi w kontekście stosowania szczepionek Boostrix, Boostrix Polio, Adacel, Adacel Polio i Infanrix-IPV. W świetle dostępnych danych pertaktyna jest bezpiecznym składnikiem szczepionek przeciwkrztuścowych, nie wykazującym istotnych działań niepożądanych w badaniach przedklinicznych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Adacel, Adacel Polio, antygen krztuśca, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, Boostrix Polio, model zwierzęcy, ocena bezpieczeństwa, pertaktyna, poród, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, swoista toksyczność, szczepionka Boostrix, szczepionka Infanrix-IPV, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność -
Właściwości farmakodynamiczne
Pertaktyna (PRN) jest zewnątrzbłonowym białkiem Bordetella pertussis o masie 69 kDa, kluczowym antygenem w bezkomórkowych szczepionkach przeciw krztuścowi, takich jak Adacel (3 µg), Boostrix (2,5 µg) czy Infanrix-IPV (8 µg). Pełni istotną rolę w adhezji bakterii do nabłonka dróg oddechowych, a jej obecność w szczepionkach indukuje silną odpowiedź immunologiczną, potwierdzoną wysokim odsetkiem seropozytywności (np. 94,6% u dzieci 4-6 lat po Adacel) oraz wysokimi średnimi geometrycznymi stężeniami (GMC) przeciwciał, które utrzymują się przez wiele lat (np. 95,3% seropozytywności po 5 latach u dzieci). Szczepienia kobiet w ciąży preparatami zawierającymi pertaktynę znacząco podnoszą poziom przeciwciał u noworodków (GMC do 294,1 EU/ml po urodzeniu), zapewniając bierną ochronę niemowląt z efektywnością powyżej 90% w pierwszych miesiącach życia. Pomimo obserwowanego obniżenia odpowiedzi immunologicznej niemowląt na szczepienie pierwotne w obecności przeciwciał matczynych, dane epidemiologiczne nie wskazują na kliniczne znaczenie tej interferencji.
Badania kliniczne i obserwacyjne potwierdzają, że pertaktyna jest istotnym składnikiem szczepionek przeciw krztuścowi, przyczyniającym się do ich skuteczności ochronnej, szacowanej na około 85% w badaniu Sweden I. Wysokie wskaźniki seropozytywności po dawkach przypominających (np. 94,6% u dzieci 4-6 lat po Adacel) oraz u dorosłych (np. 99,4% po Adacel Polio) świadczą o trwałej i efektywnej odpowiedzi immunologicznej. Szczepionki zawierające pertaktynę wykazują również wysoką skuteczność w populacjach z obturacyjnymi chorobami dróg oddechowych (92,2% seropozytywności). Szczególnie ważne jest stosowanie tych szczepionek u kobiet w ciąży, co przekłada się na znaczną redukcję zachorowań na krztusiec u niemowląt w pierwszych miesiącach życia, potwierdzoną w badaniach z Wielkiej Brytanii (93% skuteczności) i Hiszpanii (90,9% skuteczności). W sumie, pertaktyna stanowi kluczowy element immunogenności i ochrony w profilaktyce krztuśca w różnych grupach wiekowych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Właściwości farmakodynamiczne
adhezja bakterii, antygen krztuścowy, badanie immunogenności, bezkomórkowa szczepionka przeciw krztuścowi, Bordetella pertussis, dawka przypominająca, hemaglutynina włókienkowa, interakcja immunologiczna, interferencja immunologiczna, obturacyjna choroba dróg oddechowych, odpowiedź immunologiczna, patogeneza krztuśca, pertaktyna, średnia geometryczna stężeń, szczepienie kobiet w ciąży, szczepienie pierwotne, szczepionka acelularna, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy -
Właściwości farmakokinetyczne
Pertaktyna, jako kluczowy antygen bakterii Bordetella pertussis, jest integralnym składnikiem bezkomórkowych szczepionek przeciw krztuścowi, zróżnicowanym pod względem zawartości w zależności od grupy wiekowej pacjentów i preparatu. W szczepionkach dla dorosłych i młodzieży (Adacel, Adacel Polio) zawartość pertaktyny wynosi 3 µg na dawkę 0,5 ml, natomiast w Boostrix i Boostrix Polio jest to 2,5 µg. Dla dzieci preparat Infanrix-IPV zawiera 8 µg pertaktyny na dawkę 0,5 ml, co odpowiada potrzebie silniejszej stymulacji immunologicznej. Pertaktyna jest adsorbowana na związkach glinu, które różnią się w zależności od preparatu: fosforan glinu (0,33 mg Al³⁺) w Adacel i Adacel Polio, kombinacja wodorotlenku glinu (0,3 mg Al³⁺) i fosforanu glinu (0,2 mg Al³⁺) w Boostrix i Boostrix Polio oraz wodorotlenek glinu (0,5 mg Al³⁺) w Infanrix-IPV. Wszystkie szczepionki mają postać mętnej, białej zawiesiny do wstrzykiwań, co jest charakterystyczne dla preparatów adsorbowanych na glinie.
Pertaktyna występuje w szczepionkach zawsze w połączeniu z innymi antygenami krztuścowymi, takimi jak toksoid krztuścowy (od 2,5 µg do 25 µg), hemaglutynina włókienkowa (od 5 µg do 25 µg) oraz fimbrie typu 2 i 3 (5 µg w Adacel i Adacel Polio). W preparatach zawierających inaktywowane wirusy polio (Adacel Polio, Boostrix Polio, Infanrix-IPV) pertaktyna współwystępuje z antygenami poliowirusów typów 1, 2 i 3. Pertaktyna jest pozyskiwana z hodowli Bordetella pertussis, oczyszczana i inaktywowana, przy czym w końcowym produkcie mogą występować śladowe ilości formaldehydu i glutaraldehydu. Z uwagi na charakter antygenu szczepionkowego, ocena farmakokinetyczna pertaktyny nie jest wymagana; kluczowa jest natomiast ocena immunogenności i bezpieczeństwa szczepionek zawierających ten składnik.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Właściwości farmakokinetyczne
antygen krztuścowy, Bordetella pertussis, fimbrie typu 2 i 3, fosforan glinu, hemaglutynina włókienkowa, immunogenność, inaktywowany wirus polio, odpowiedź immunologiczna, pertaktyna, preparat szczepionkowy, stymulacja odpowiedzi immunologicznej, szczepionka adsorbowana, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przypominająca, toksoid krztuścowy, właściwości farmakokinetyczne, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań -
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Pertaktyna, jako kluczowy antygen Bordetella pertussis, jest stosowana w bezkomórkowych szczepionkach przeciw krztuścowi w dawkach od 2,5 µg (Boostrix, Boostrix Polio) przez 3 µg (Adacel, Adacel Polio) do 8 µg (Infanrix-IPV). Analiza charakterystyk produktów leczniczych wskazuje, że szczepionki zawierające pertaktynę generalnie nie wpływają lub wywierają nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Wyjątkiem jest Infanrix-IPV, zawierający najwyższą dawkę pertaktyny (8 µg), gdzie producent zaznacza możliwość czasowego wpływu na te zdolności, głównie z powodu senności jako objawu poszczepiennego, co może mieć znaczenie kliniczne u osób prowadzących pojazdy lub obsługujących maszyny.
Zalecenia dla lekarzy obejmują brak konieczności informowania pacjentów o wpływie na zdolność prowadzenia pojazdów po szczepieniach preparatami Adacel, Adacel Polio, Boostrix i Boostrix Polio, ze względu na brak istotnego wpływu. Natomiast w przypadku Infanrix-IPV wskazane jest poinformowanie o potencjalnej senności i możliwym czasowym ograniczeniu zdolności do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Szczepionki te są stosowane głównie w populacji pediatrycznej (Infanrix-IPV) oraz jako dawki przypominające u młodzieży i dorosłych (pozostałe preparaty), co determinuje kliniczne znaczenie tych zaleceń. Pertaktyna sama w sobie nie wykazuje bezpośredniego wpływu na zdolności psychomotoryczne, a ewentualne ograniczenia wynikają z ogólnych działań poszczepiennych.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
-
Wskazania do stosowania
Pertaktyna, jako kluczowy antygen zewnątrzbłonowy Bordetella pertussis, jest integralnym składnikiem szczepionek bezkomórkowych przeciw krztuścowi, w tym preparatów typu Tdap, Tdap-IPV oraz pełnoskładnikowych DTaP-IPV. Zawartość pertaktyny w dawce 0,5 ml waha się od 2,5 μg (Boostrix, Boostrix Polio) do 8 μg (Infanrix-IPV), co wpływa na profil immunogenności preparatów. Szczepionki te są stosowane zarówno w szczepieniach przypominających u dzieci, młodzieży i dorosłych, jak i w profilaktyce biernej u noworodków poprzez szczepienie kobiet w ciąży. Preparaty takie jak Adacel i Adacel Polio (3 μg pertaktyny) oraz Boostrix i Boostrix Polio (2,5 μg pertaktyny) są rekomendowane do stosowania u osób powyżej 3-4 roku życia oraz ciężarnych, natomiast Infanrix-IPV (8 μg pertaktyny) dedykowany jest dzieciom od 16 miesięcy do 13 lat, nie jest natomiast wskazany w ciąży.
Stosowanie szczepionek zawierających pertaktynę jest kluczowe ze względu na spadek poziomu przeciwciał ochronnych po szczepieniu podstawowym, co uzasadnia podawanie dawek przypominających w różnych grupach wiekowych. Szczepienia kobiet w ciąży preparatami z pertaktyną stanowią strategię kokonową, zapewniającą bierną ochronę niemowląt w pierwszych miesiącach życia, kiedy są one najbardziej narażone na ciężki przebieg krztuśca i nie mogą być jeszcze szczepione. Wszystkie szczepionki powinny być stosowane zgodnie z aktualnymi krajowymi zaleceniami Programu Szczepień Ochronnych, uwzględniającymi specyfikę preparatu, wskazania wiekowe oraz sytuację epidemiologiczną, co jest niezbędne dla optymalizacji profilaktyki przeciwkrztuścowej.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Pertaktyna – Wskazania do stosowania
bierna ochrona niemowląt, błonica, Bordetella pertussis, czynne uodpornienie, dawka przypominająca, fimbrie, hemaglutynina włókienkowa, immunizacja, krztusiec, odpowiedź immunologiczna, pertaktyna, poliomyelitis, Program Szczepień Ochronnych, przeciwciała ochronne, strategia kokonowa, szczepienie kobiet w ciąży, szczepienie pierwotne, szczepienie podstawowe, szczepienie przypominające, szczepionka skojarzona, Tdap, tężec, toksoid krztuścowy