skóra
Skóra to największy narząd ludzkiego ciała, stanowiący barierę ochronną między środowiskiem zewnętrznym a wnętrzem organizmu. Anatomicznie składa się z trzech głównych warstw: naskórka (epidermis), skóry właściwej (dermis) oraz tkanki podskórnej (hypodermis).
Naskórek, zbudowany głównie z keratynocytów, stanowi pierwszą linię obrony przed patogenami, promieniowaniem UV i utratą wody. Skóra właściwa zawiera włókna kolagenowe i elastynowe zapewniające elastyczność, oraz elementy naczyniowe i nerwowe. Tkanka podskórna pełni funkcje termoizolacyjne i magazynuje energię w postaci tkanki tłuszczowej.
Diagnostyka dermatologiczna obejmuje ocenę zmian skórnych pod kątem ich morfologii, lokalizacji, ewolucji czasowej oraz współwystępowania objawów ogólnoustrojowych. W praktyce klinicznej istotne jest różnicowanie między chorobami infekcyjnymi, alergicznymi, autoimmunologicznymi i nowotworowymi skóry.
Nowoczesne metody leczenia dermatologicznego obejmują zarówno terapie miejscowe (preparaty zewnętrzne), ogólnoustrojowe (leki doustne), jak i procedury zabiegowe (krioterapia, elektrokoagulacja, terapie laserowe). Coraz większą rolę odgrywają terapie biologiczne stosowane w leczeniu ciężkich dermatoz zapalnych oraz immunoterapia w onkologii dermatologicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Retynol – Dawkowanie i sposób podawania
Retynol (witamina A) jest dostępny w różnych formach farmaceutycznych, w tym maściach, kapsułkach, kroplach doustnych oraz koncentratach do infuzji, a dawkowanie zależy od postaci, wskazań klinicznych, wieku pacjenta oraz stopnia niedoboru. Maści zawierające od 300 do 1000 j.m./g retynolu palmitynianu stosuje się miejscowo na skórę 1-3 razy dziennie, nakładając cienką warstwę na zmienione chorobowo miejsca. Preparaty doustne, takie jak Vitaminum A Medana (50 000 j.m./ml, 1 kropla ≈ 1670 j.m.) i Juvit Multi (5000 j.m./ml), podaje się w dawkach profilaktycznych i leczniczych dostosowanych do wieku i stanu pacjenta, np. w profilaktyce u niemowląt 1 kroplę/dobę (≈1670 j.m.), a w leczeniu kseroftalmii u dzieci do 200 000 j.m./dobę. Kapsułki Vitaminum A Hasco dostępne są w dawkach 2500 i 12 000 j.m., zwykle 1-2 kapsułki na dobę. Preparaty do infuzji Vitalipid N Adult i Infant zawierają odpowiednio 330 j.m./ml i 230 j.m./ml retynolu i podawane są dożylnie po rozcieńczeniu, z dawkami dostosowanymi do wieku i masy ciała (np. 10 ml/dobę u dorosłych i dzieci powyżej 11 lat).
aplikacja preparatu, dostosowanie dawki, kapsułka miękka, koncentrat do sporządzania emulsji, krople doustne, kseroftalmia, maść z retynolem, niedobór witaminy A, odra, płyn doustny, podanie dożylne, preparat do infuzji, przedawkowanie, retynol, retynol palmitynian, skóra, urodzeniowa masa ciała, wcześniak, witamina A - Leksykon chorób i schorzeń
Ukąszenie skorpiona – Leczenie
Ukąszenia skorpionów, choć często bolesne, rzadko zagrażają życiu, zwłaszcza w Ameryce Północnej, gdzie większość przypadków ustępuje samoistnie w ciągu 24-72 godzin. Leczenie wstępne obejmuje dokładne oczyszczenie rany, zastosowanie zimnego kompresu przez 10-20 minut, unieruchomienie kończyny poniżej poziomu serca oraz podanie leków przeciwbólowych, takich jak paracetamol lub ibuprofen. W przypadku łagodnych objawów stosuje się także leki przeciwhistaminowe i miejscowe preparaty z hydrokortyzonem 1% lub kalaminą. Klasyfikacja ukąszeń według stopni ciężkości (I-IV) pozwala na dostosowanie terapii, gdzie ciężkie przypadki (stopień III i IV) wymagają hospitalizacji, podania dożylnych leków przeciwbólowych, benzodiazepin, leków przeciwnadciśnieniowych, zwiotczających mięśnie oraz atropiny. W Indiach prazosyna, antagonista receptorów alfa-1, jest stosowana jako lek pierwszego rzutu w leczeniu „burzy autonomicznej” wywołanej jadem skorpiona, co znacząco obniżyło śmiertelność do poniżej 1%.
anafilaksja, atropina, benzodiazepina, centrum kontroli zatruć, chlorotoksyna, doksazosyna, drętwienie, dysfagia, epinefryna, hipertermia, hydrokortyzon, ibuprofen, infekcja, jad skorpiona, kalamina, kanał potasowy, kortykosteroid, leczenie objawowe, lek przeciwbólowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, mrowienie, objaw neurologiczny, obrzęk płuc, paracetamol, pokrzywka, prazosyna, profilaktyka tężca, reakcja alergiczna, skóra, skurcz mięśni, tachykardia, ukąszenie skorpiona, zaburzenie rytmu serca, zapalenie stawów - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Androtop 50 mg/5 g
Preparat Androtop w postaci żelu zawiera testosteron w dawce 50 mg/5 g i jest przeznaczony wyłącznie do stosowania u mężczyzn. Lek nie jest wskazany dla kobiet, zwłaszcza ciężarnych i karmiących piersią, ze względu na brak badań klinicznych w tych grupach oraz ryzyko wirylizacji płodu. Kobiety w ciąży muszą unikać kontaktu z miejscami aplikacji leku, a w przypadku przypadkowego kontaktu należy niezwłocznie umyć skórę wodą z mydłem. Podobne zalecenia dotyczą kobiet karmiących piersią, u których kontakt z miejscami aplikacji preparatu jest przeciwwskazany.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clobederm 0,5 mg/g
Clobederm maść zawiera klobetazol propionian w stężeniu 0,5 mg/g, będący silnie działającym kortykosteroidem stosowanym miejscowo. Przeprowadzone badania tolerancji miejscowej na modelu zwierzęcym (króliki) wykazały brak widocznych zmian patologicznych na skórze i oku, co sugeruje korzystny profil bezpieczeństwa preparatu przy aplikacji zewnętrznej. Pomimo ograniczonych danych przedklinicznych, brak negatywnego wpływu na tkanki potwierdzono również pomimo obecności glikolu propylenowego, substancji pomocniczej o potencjalnym działaniu drażniącym. Fizyczne właściwości maści, będącej białą, półprzezroczystą substancją, nie wykazały negatywnego wpływu na bezpieczeństwo stosowania.
badanie toksykologiczne, działanie drażniące, glikol propylenowy, klobetazolu propionian, kortykosteroid miejscowy, maść półprzezroczysta, oko, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, rozwój płodu, skóra, toksyczność ostra i przewlekła, tolerancja miejscowa, wpływ na materiał genetyczny, wpływ na płodność, wpływ na reprodukcję