zakażenie tęgoryjcem
Zakażenie tęgoryjcem (łac. ankylostomoza) to choroba pasożytnicza wywołana przez nicienie z rodzaju Ancylostoma (najczęściej A. duodenale) lub Necator (głównie N. americanus). Pasożyty te atakują przewód pokarmowy człowieka, przyczepiając się do błony śluzowej jelita cienkiego, gdzie żywią się krwią gospodarza.
Drogi zakażenia obejmują przede wszystkim kontakt skóry z zanieczyszczoną glebą, gdzie larwy tęgoryjca mogą penetrować przez nieuszkodzoną skórę, najczęściej stóp. Możliwe jest również zakażenie drogą pokarmową. Po wniknięciu do organizmu larwy dostają się do krwiobiegu, następnie do płuc, skąd przez oskrzela i tchawicę przedostają się do przełyku i dalej do przewodu pokarmowego.
Objawy kliniczne ankylostomosis obejmują zapalenie skóry w miejscu wniknięcia pasożyta, objawy płucne w fazie migracji larw (kaszel, duszność), a w fazie przewlekłej – dolegliwości żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, biegunka), niedokrwistość z niedoboru żelaza oraz ogólne osłabienie organizmu. W ciężkich przypadkach może dojść do znacznej utraty krwi prowadzącej do wyniszczenia organizmu.
Diagnostyka opiera się głównie na badaniu parazytologicznym kału, gdzie poszukuje się charakterystycznych jaj tęgoryjca. W leczeniu stosuje się leki przeciwpasożytnicze, najczęściej mebendazol, albendazol lub pyrantel. W przypadku znacznej niedokrwistości konieczna jest również suplementacja żelaza. Profilaktyka polega na przestrzeganiu zasad higieny, noszeniu obuwia w rejonach endemicznego występowania pasożyta oraz poprawie warunków sanitarnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Niedokrwistość z niedoboru żelaza – Leczenie
Niedokrwistość z niedoboru żelaza jest najczęstszą postacią anemii na świecie, a jej leczenie opiera się na uzupełnieniu niedoborów żelaza, normalizacji hemoglobiny oraz uzupełnieniu zapasów żelaza. Standardowa dawka doustnego elementarnego żelaza u dorosłych wynosi 150-200 mg/dobę (3-6 mg/kg masy ciała), a u dzieci 3 mg/kg/dobę (maksymalnie 60 mg/dobę). Preferowane są preparaty siarczanu żelazowego ze względu na biodostępność i koszt, a suplementy należy przyjmować na pusty żołądek lub z witaminą C, unikając jednoczesnego podawania z kawą, herbatą, wapniem czy lekami zobojętniającymi. W przypadku nietolerancji lub braku odpowiedzi na leczenie doustne, wskazane jest podanie żelaza dożylnego (np. karboksymaltoza żelazowa, derizomaltoza żelazowa), które umożliwia szybkie uzupełnienie zapasów żelaza, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami wchłaniania, przewlekłą chorobą nerek, czy niewydolnością serca. Transfuzje krwinek czerwonych stosuje się jedynie w ciężkich przypadkach z objawami zagrażającymi życiu lub aktywnym krwawieniem.
autoimmunologiczne zapalenie żołądka, beta-bloker nieselektywny, celiakia, choroba wrzodowa, czynnik stymulujący erytropoezę, dieta bezglutenowa, działanie niepożądane, fumaran żelazawy, infekcja Helicobacter pylori, karboksymaltoza żelazowa, koncentrat krwinek czerwonych, krwawienie miesiączkowe, krwawienie wewnętrzne, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niewydolność serca, przewlekła choroba nerek, siarczan żelazawy, stężenie hemoglobiny, transfuzja koncentratu krwinek czerwonych, witamina C, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakażenie tęgoryjcem, żelazo elementarne, żylaki przełyku