Dawkowanie i sposób podawania
Retynol

Retynol (witamina A) jest dostępny w różnych formach farmaceutycznych, w tym maściach, kapsułkach, kroplach doustnych oraz koncentratach do infuzji, a dawkowanie zależy od postaci, wskazań klinicznych, wieku pacjenta oraz stopnia niedoboru. Maści zawierające od 300 do 1000 j.m./g retynolu palmitynianu stosuje się miejscowo na skórę 1-3 razy dziennie, nakładając cienką warstwę na zmienione chorobowo miejsca. Preparaty doustne, takie jak Vitaminum A Medana (50 000 j.m./ml, 1 kropla ≈ 1670 j.m.) i Juvit Multi (5000 j.m./ml), podaje się w dawkach profilaktycznych i leczniczych dostosowanych do wieku i stanu pacjenta, np. w profilaktyce u niemowląt 1 kroplę/dobę (≈1670 j.m.), a w leczeniu kseroftalmii u dzieci do 200 000 j.m./dobę. Kapsułki Vitaminum A Hasco dostępne są w dawkach 2500 i 12 000 j.m., zwykle 1-2 kapsułki na dobę. Preparaty do infuzji Vitalipid N Adult i Infant zawierają odpowiednio 330 j.m./ml i 230 j.m./ml retynolu i podawane są dożylnie po rozcieńczeniu, z dawkami dostosowanymi do wieku i masy ciała (np. 10 ml/dobę u dorosłych i dzieci powyżej 11 lat).

Dawkowanie i sposób podawania retynolu – wprowadzenie

Retynol (witamina A) jest substancją aktywną dostępną w różnych postaciach farmaceutycznych i dawkach. Dawkowanie retynolu zależy od postaci farmaceutycznej, wskazań, wieku pacjenta oraz stopnia nasilenia niedoboru witaminy A. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania preparatów zawierających retynol, które należy uwzględnić podczas wywiadu medycznego oraz przekazać pacjentowi.1 2

Dawkowanie preparatów miejscowych zawierających retynol

Maść z retynolowem w stężeniu 400 j.m./g

Preparaty Aksoderm oraz Maść z witaminą A LGO zawierające 400 j.m./g retynolu palmitynianu w postaci maści stosuje się miejscowo na skórę. Zaleca się nakładanie cienkiej warstwy maści na chorobowo zmienione miejsca i jej rozsmarowanie. Częstość aplikacji to 2-3 razy na dobę w przypadku preparatu Aksoderm lub kilka razy na dobę w przypadku Maści z witaminą A LGO.3 4

Maść z retynolowem w stężeniu 1000 j.m./g

Aksoderm Forte zawierający 1000 j.m./g retynolu palmitynianu w postaci maści należy stosować miejscowo na skórę. Cienką warstwę maści nakłada się na chorobowo zmienione miejsca na skórze i rozsmarowuje. Częstotliwość aplikacji wynosi 2 lub 3 razy na dobę.5

Maść z retynolowem w stężeniu 500 j.m./g

Dermosavit zawierający 300 j.m./g retynolu palmitynianu w postaci maści stosuje się na chorobowo zmienione, uprzednio oczyszczone miejsca na skórze. Należy wcierać cienką warstwę maści raz do dwóch razy na dobę. W razie konieczności produkt można stosować kilka razy na dobę.6

Dawkowanie preparatów doustnych zawierających retynol

Dawkowanie Vitaminum A Hasco

Vitaminum A Hasco dostępny jest w dwóch dawkach: 12000 j.m. i 2500 j.m. w postaci kapsułek miękkich. Jeżeli lekarz nie zaleci inaczej, zwykle stosuje się 1 lub 2 kapsułki na dobę. Produkt leczniczy przeznaczony jest do stosowania doustnego.7

Dawkowanie Vitaminum A Medana

Vitaminum A Medana w postaci płynu doustnego zawiera 50 000 j.m./ml retynolu palmitynianu (jedna kropla zawiera około 1670 j.m. witaminy A). Produkt należy podawać doustnie w łyżce płynu. W celu dokładnego odmierzenia dawki, butelkę podczas liczenia kropli należy trzymać pod kątem 45°. Nie należy podawać produktu bezpośrednio z opakowania do ust dziecka ze względu na ryzyko przedawkowania.8

Dawkowanie Vitaminum A Medana w profilaktyce niedoboru witaminy A:

  • Niemowlęta powyżej 4. tygodnia życia i dzieci w wieku do 10 lat: 1 kropla na dobę (około 1670 j.m. na dobę)
  • Mężczyźni (młodzież i dorośli mężczyźni): 2 krople na dobę (około 3330 j.m. na dobę)
  • Kobiety (młodzież i dorosłe kobiety): 1 kropla na dobę (około 1670 j.m. na dobę)
  • Kobiety w ciąży: 1 kropla na dobę (około 1670 j.m. na dobę)
  • Kobiety karmiące piersią: 3 krople na dobę (około 5000 j.m. na dobę)

9

W leczeniu niedoboru dawkowanie powinien ustalić lekarz, w zależności od stopnia zaawansowania niedoboru.10

Dawkowanie Vitaminum A Medana w kseroftalmii:

  • Niemowlęta w wieku od 6. miesiąca do ukończenia 1 roku: 60 kropli na dobę (około 100 000 j.m. na dobę)
  • Dzieci w wieku powyżej 1 roku: 120 kropli na dobę (około 200 000 j.m. na dobę)
  • Dorośli: 15 do 30 kropli na dobę (około 25 000-50 000 j.m. na dobę)

11

Dawkowanie Vitaminum A Medana w odrze:

  • Niemowlęta w wieku od 6. miesiąca do ukończenia 1 roku: 60 kropli (około 100 000 j.m.) w postaci jednorazowej dawki
  • Dzieci w wieku powyżej 1 roku: 120 kropli (około 200 000 j.m.) w postaci jednorazowej dawki

12

Dawkowanie Juvit Multi

Juvit Multi w postaci kropli doustnych zawiera m.in. 5000 j.m./ml retynolu palmitynianu (witamina A). 1 ml roztworu odpowiada około 27 kroplom. Jeżeli nie zalecono specjalnego dawkowania, zazwyczaj podaje się:

  • niemowlętom: 3 do 5 kropli na dobę
  • dzieciom w wieku 1 roku do 6 lat: 6 do 7 kropli na dobę
  • dzieciom w wieku 7 do 14 lat: 8 do 9 kropli na dobę

Niemowlętom i małym dzieciom można podawać produkt w łyżce napoju lub z pokarmem. Produkt podaje się doustnie.13

Dawkowanie preparatów do infuzji zawierających retynol

Dawkowanie Vitalipid N Adult

Vitalipid N Adult jest koncentratem do sporządzania emulsji do infuzji zawierającym 194,1 μg/ml retynolu palmitynianu (co odpowiada 99 μg lub 330 j.m. witaminy A). Zalecana dawka pokrywająca dobowe zapotrzebowanie u pacjentów dorosłych i dzieci w wieku od 11 lat to 10 ml (1 ampułka).14

Dawkowanie Vitalipid N Infant

Vitalipid N Infant jest koncentratem do sporządzania emulsji do infuzji zawierającym 135,3 μg/ml retynolu palmitynianu (co odpowiada 69 μg lub 230 j.m. witaminy A). Zalecane dawkowanie:

  • Wcześniaki i noworodki o niskiej urodzeniowej masie ciała (do 2,5 kg): 4 ml/kg mc./dobę
  • Noworodki i dzieci w wieku do 11 lat i o masie ciała powyżej 2,5 kg: 10 ml/dobę

15

Szczegółowa tabela dawkowania retynolu

Produkt leczniczy Postać farmaceutyczna Zawartość retynolu Grupa wiekowa Dawkowanie Sposób podawania
Aksoderm Maść 400 j.m./g Wszystkie grupy wiekowe* 2-3 razy na dobę Miejscowo na skórę, cienka warstwa na zmienione chorobowo miejsca
Aksoderm Forte Maść 1000 j.m./g Wszystkie grupy wiekowe* 2-3 razy na dobę Miejscowo na skórę, cienka warstwa na zmienione chorobowo miejsca
Dermosavit Maść 300 j.m./g Wszystkie grupy wiekowe* 1-2 razy na dobę, w razie konieczności kilka razy na dobę Miejscowo na uprzednio oczyszczone, zmienione chorobowo miejsca
Maść z witaminą A LGO Maść 400 j.m./g Wszystkie grupy wiekowe* Kilka razy na dobę Miejscowo na skórę, cienka warstwa na zmienione chorobowo miejsca
Vitaminum A Medana Płyn doustny 50 000 j.m./ml
(1 kropla ≈ 1670 j.m.)
Niemowlęta >4 tyg. do 10 lat (profilaktyka) 1 kropla/dobę (≈1670 j.m.) Doustnie, w łyżce płynu. Butelkę trzymać pod kątem 45° podczas liczenia kropli
Mężczyźni (profilaktyka) 2 krople/dobę (≈3340 j.m.)
Kobiety (profilaktyka) 1 kropla/dobę (≈1670 j.m.)
Kobiety w ciąży (profilaktyka) 1 kropla/dobę (≈1670 j.m.)
Kobiety karmiące (profilaktyka) 3 krople/dobę (≈5010 j.m.)
Kseroftalmia (niemowlęta 6-12 m.ż.) 60 kropli/dobę (≈100 000 j.m.)
Kseroftalmia (dzieci >1 r.ż.) 120 kropli/dobę (≈200 000 j.m.)
Vitaminum A Hasco Kapsułki miękkie 2500 j.m. lub 12 000 j.m./kapsułkę Wg wskazań lekarza 1-2 kapsułki/dobę Doustnie
Juvit Multi Krople doustne 5000 j.m./ml
(1 ml = 27 kropli)
Niemowlęta 3-5 kropli/dobę Doustnie, w łyżce napoju lub z pokarmem
Dzieci 1-6 lat 6-7 kropli/dobę
Dzieci 7-14 lat 8-9 kropli/dobę
Vitalipid N Adult Koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji 330 j.m./ml Dorośli i dzieci od 11 r.ż. 10 ml (1 ampułka)/dobę Dożylnie po rozcieńczeniu
Vitalipid N Infant Koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji 230 j.m./ml Wcześniaki i noworodki <2,5 kg 4 ml/kg mc./dobę Dożylnie po rozcieńczeniu
Noworodki i dzieci do 11 r.ż. >2,5 kg 10 ml/dobę

* O ile nie wskazano inaczej w charakterystyce produktu leczniczego i gdy nie ma przeciwwskazań.

Szczegółowe zalecenia dotyczące podawania retynolu

Preparaty miejscowe

Preparaty do stosowania miejscowego (maści) zawierające retynol należy aplikować na uprzednio oczyszczoną skórę, nakładając cienką warstwę preparatu na zmienione chorobowo miejsca. Aplikację należy powtarzać zgodnie z zalecaną częstotliwością dla danego preparatu (2-3 razy na dobę lub częściej, jeśli wskazano w charakterystyce produktu leczniczego).16 17 18

Preparaty doustne

Preparaty doustne w postaci kropli (Vitaminum A Medana, Juvit Multi) należy podawać w łyżce płynu lub z pokarmem, zwłaszcza w przypadku niemowląt i małych dzieci. W przypadku Vitaminum A Medana, podczas liczenia kropli butelkę należy trzymać pod kątem 45° dla dokładnego odmierzenia dawki. Nie należy podawać produktu bezpośrednio z opakowania do ust dziecka ze względu na ryzyko przedawkowania.19 20

Preparaty do infuzji

Preparaty do infuzji (Vitalipid N Adult, Vitalipid N Infant) wymagają rozcieńczenia przed podaniem zgodnie z informacjami zawartymi w charakterystyce produktu leczniczego. Są one przeznaczone do podawania dożylnego w odpowiednich dawkach dostosowanych do wieku i masy ciała pacjenta.21 22

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl