Wskazania do stosowania
Retynol
Retynol (witamina A) w postaci palmitynianu jest stosowany zarówno miejscowo, jak i doustnie w różnych wskazaniach klinicznych. Miejscowo preparaty o stężeniach od 300 do 1000 IU/g (np. Aksoderm, Dermosavit) są wykorzystywane do leczenia ubytków naskórka, niewielkich oparzeń I stopnia, odmrożeń, nadmiernego rogowacenia i suchości skóry oraz jako środek ochronny przed niekorzystnymi czynnikami środowiskowymi (zimno, wiatr). Doustne formy (kapsułki 2500-12000 IU, płyn 50000 IU/ml) wskazane są w leczeniu i profilaktyce niedoboru witaminy A, w tym w kurzej ślepocie, zapaleniu rogówki, kseroftalmii oraz wspomagająco w chorobach skóry takich jak trądzik i ichtioza. Retynol jest także zalecany w stanach zwiększonego zapotrzebowania, np. w biegunce przewlekłej, po gastrektomii, w hipertyroidyzmie, chorobach przewodu pokarmowego i infekcjach.
- Wskazania do stosowania substancji czynnej retynol (witamina A)
- Miejscowe stosowanie retynolu w leczeniu uszkodzeń skóry
- Ochrona skóry przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi
- Leczenie niedoborów witaminy A
- Uzupełnianie diety w stanach zwiększonego zapotrzebowania
- Stosowanie u dzieci i niemowląt
- Stosowanie w żywieniu pozajelitowym
- Dostępne postaci retynolu i ich zastosowanie
Wskazania do stosowania substancji czynnej retynol (witamina A)
Retynol, znany również jako witamina A, jest substancją czynną o szerokim spektrum zastosowań terapeutycznych. Występuje najczęściej w postaci retynolu palmitynianu w różnych stężeniach i postaciach farmaceutycznych, co warunkuje jego zastosowanie w konkretnych wskazaniach klinicznych. Poniżej przedstawiono szczegółowe wskazania do stosowania tej substancji czynnej w praktyce lekarskiej.1
Miejscowe stosowanie retynolu w leczeniu uszkodzeń skóry
Preparaty z retynolu palmitynianem do stosowania miejscowego (w postaci maści) znajdują zastosowanie w przypadku:2 3
- Ubytków naskórka i niewielkich uszkodzeń skóry
- Poparzeń I stopnia, w tym oparzeń słonecznych
- Odmrożeń o niewielkim nasileniu
- Nadmiernego rogowacenia naskórka
- Nadmiernej suchości skóry
4 5
Ochrona skóry przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi
Retynol w preparatach do stosowania miejscowego wykazuje działanie ochronne dla skóry narażonej na niekorzystne czynniki środowiskowe. Jest szczególnie zalecany jako środek profilaktyczny:6
- W ochronie skóry przed działaniem zimna
- W ochronie skóry przed wiatrem
- W profilaktyce odmrożeń
- Po przebytych odmrożeniach i oparzeniach I stopnia, w celu regeneracji skóry
7 8
Leczenie niedoborów witaminy A
Preparaty doustne zawierające retynol wskazane są w stanach niedoboru witaminy A, które mogą manifestować się różnorodnymi objawami klinicznymi. Do głównych wskazań należą:9
- Profilaktyka i leczenie niedoboru witaminy A
- Niedowidzenie zmierzchowe (kurza ślepota) spowodowane niedoborem witaminy A
- Zapalenie rogówki
- Kseroftalamia (zespół suchego oka)
- Wspomaganie leczenia chorób skórnych związanych z niedoborem witaminy A, takich jak:
- Trądzik
- Rybia łuska (ichtyzoa)
10
Uzupełnianie diety w stanach zwiększonego zapotrzebowania
Retynol jest również wskazany do stosowania w stanach zwiększonego zapotrzebowania na witaminę A, które mogą wynikać z różnych czynników fizjologicznych i patologicznych:11
- Biegunka przewlekła
- Stan po gastrektomii
- Nadczynność tarczycy (hipertyroidyzm)
- Przewlekłe zakażenia
- Choroby przewodu pokarmowego:
- Celiakia
- Choroba Leśniowskiego-Crohna
- Zaburzenia wchłaniania związane z niewydolnością trzustki
- Odra
- Ciężki niedobór białek
12
Stosowanie u dzieci i niemowląt
Dla populacji pediatrycznej retynol jest zalecany w szczególnych sytuacjach klinicznych, często jako składnik złożonych preparatów witaminowych:13
- Stany zwiększonego zapotrzebowania u dzieci:
- Okres intensywnego wzrostu
- Wzmożony wysiłek fizyczny
- Choroby przebiegające z podwyższoną temperaturą ciała
- Niedostateczna podaż witamin w pożywieniu:
- Diety eliminacyjne
- Stany niedożywienia
- Okres wczesnowiosenny
- Obniżona ogólna odporność na choroby infekcyjne
- Okres rekonwalescencji, szczególnie po leczeniu antybiotykami
14
Stosowanie w żywieniu pozajelitowym
Retynol palmitynian jest składnikiem preparatów przeznaczonych do żywienia pozajelitowego, gdzie służy do uzupełniania codziennego zapotrzebowania na witaminy rozpuszczalne w tłuszczach. Wskazaniami dla takich preparatów są:15 16
- Uzupełnianie dobowego zapotrzebowania na witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D2, E i K1) w trakcie żywienia pozajelitowego:
- U dorosłych pacjentów i dzieci w wieku od 11 lat (preparat Vitalipid N Adult)
- U niemowląt i dzieci w wieku do 11 lat (preparat Vitalipid N Infant)
17 18
Dostępne postaci retynolu i ich zastosowanie
Retynol jest dostępny w różnych postaciach i dawkach, co wpływa na jego zastosowanie w konkretnych wskazaniach klinicznych. Poniżej przedstawiono zestawienie dostępnych preparatów zawierających retynol i ich specyficznych zastosowań:19 20
| Nazwa preparatu | Postać farmaceutyczna | Dawka retynolu | Główne wskazania |
|---|---|---|---|
| Aksoderm | Maść | 400 IU/g | Ubytki naskórka, niewielkie uszkodzenia skóry, ochrona przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi |
| Aksoderm Forte | Maść | 1000 IU/g | Ubytki naskórka, niewielkie uszkodzenia skóry, ochrona przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi |
| Dermosavit | Maść | 300 IU/g | Ochrona skóry przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, po odmrożeniach, oparzeniach, przy nadmiernej suchości skóry |
| Maść z witaminą A LGO | Maść | 400 IU/g | Niewielkie oparzenia (w tym słoneczne), odmrożenia, nadmierne rogowacenie naskórka |
| Vitaminum A Hasco | Kapsułki miękkie | 2500 IU lub 12000 IU | Leczenie niedoborów witaminy A, wspomagająco w leczeniu chorób skóry |
| Vitaminum A Medana | Płyn doustny | 50000 IU/ml (ok. 1670 IU/kropla) | Profilaktyka i leczenie niedoboru witaminy A, zwiększone zapotrzebowanie na witaminę A |
| Juvit Multi | Krople doustne, roztwór | 5000 IU/ml (w preparacie wielowitaminowym) | Zapobieganie i leczenie niedoborów witamin u niemowląt i dzieci |
| Vitalipid N Adult | Koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji | 99 μg/ml (330 IU/ml) | Uzupełnianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach w żywieniu pozajelitowym u dorosłych i dzieci od 11 lat |
| Vitalipid N Infant | Koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji | 69 μg/ml (230 IU/ml) | Uzupełnianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach w żywieniu pozajelitowym u niemowląt i dzieci do 11 lat |
21 22 23 24 25 26 27
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania