Cassia acutifolia
Cassia acutifolia, znana również jako senes aleksandryjski lub senes wąskolistny, to roślina lecznicza z rodziny bobowatych (Fabaceae), pochodząca głównie z regionów Afryki Północnej, szczególnie Egiptu i Sudanu. W medycynie wykorzystywane są przede wszystkim liście i strąki tej rośliny, bogate w związki antrachinonowe, takie jak sennozydy A i B.
Preparaty zawierające Cassia acutifolia stosowane są głównie jako środki przeczyszczające o działaniu drażniącym na ściany jelita grubego. Mechanizm działania polega na hamowaniu wchłaniania wody i elektrolitów w jelicie oraz stymulacji perystaltyki, co prowadzi do przyspieszenia pasażu jelitowego. Efekt przeczyszczający pojawia się zwykle po 8-12 godzinach od podania.
W praktyce klinicznej preparaty z senesu aleksandryjskiego znajdują zastosowanie w krótkotrwałym leczeniu zaparć, przed badaniami diagnostycznymi przewodu pokarmowego oraz w przygotowaniu do zabiegów chirurgicznych. Należy jednak pamiętać, że długotrwałe stosowanie może prowadzić do uzależnienia, zaburzeń równowagi elektrolitowej oraz uszkodzenia splotu mięśniowego jelita grubego.
Przeciwwskazania do stosowania Cassia acutifolia obejmują niedrożność jelit, ostre choroby zapalne jelit, ból brzucha nieznanego pochodzenia, ciążę, okres karmienia piersią oraz stosowanie u dzieci poniżej 12 roku życia. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z glikozydami nasercowymi, lekami antyarytmicznymi i diuretykami ze względu na ryzyko nasilenia działania tych leków wskutek hipokaliemii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Liść Senesu 25-30 mg glikozydów hydroksyantracenowych w przeliczeniu sennozyd B/g
Produkt leczniczy Liść Senesu jest dostępny w formie ziół do zaparzania, zawierających 1 g wysuszonych listków senesu (Sennae foliolum) pochodzących z gatunków Cassia senna L. lub Cassia angustifolia Vahl. Każdy gram surowca dostarcza 25-30 mg glikozydów hydroksyantracenowych, wyrażonych jako sennozyd B, co zapewnia standaryzowaną dawkę substancji czynnych. Preparat nie zawiera substancji pomocniczych, a dołączona łyżka miarowa umożliwia precyzyjne odmierzenie dawki. Liść Senesu wymaga przygotowania naparu przed podaniem, co pozwala na powtarzalność działania terapeutycznego. Produkt jest pakowany w termozgrzewalne torebki z folii polipropylenowej o pojemnościach 20 g, 50 g i 100 g, zabezpieczone dodatkowo tekturowym pudełkiem.
- Leksykon substancji czynnych
Senes – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Aktualne dane dotyczące senesu (Cassia senna L.) nie obejmują szczegółowych badań oceniających wpływ tej substancji na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Preparaty zawierające senes, takie jak Figura 1 (0,9 g liścia senesu zawierającego 16,58-22,43 mg glikozydów hydroksyantracenowych w przeliczeniu na sennozyd B), Normosan (7,9-14,3 g liścia senesu na 100 g mieszanki) oraz Normosan fix (1,4 g saszetka zawierająca 0,110-0,200 g liścia senesu), nie posiadają danych klinicznych dotyczących wpływu na funkcje psychomotoryczne. Mimo braku formalnych badań, należy uwzględnić potencjalne działania niepożądane, takie jak skurcze brzucha i pilna potrzeba wypróżnienia, które mogą pośrednio wpływać na bezpieczeństwo pacjenta podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
Cassia acutifolia, Cassia angustifolia, Cassia senna, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działanie niepożądane, działanie przeczyszczające, glikozydy hydroksyantracenowe, liść senesu, preparat z senesem, przewód pokarmowy, senes, senes aleksandryjski, senes Tinnevelly, sennozyd B, skurcz brzucha, środek przeczyszczający, wrażliwość pacjenta