kolistymetat sodowy
Kolistymetat sodowy to prolek antybiotyku polipeptydowego kolistyny (polimyksyny E), stosowany głównie w leczeniu zakażeń wywołanych przez wielooporne bakterie Gram-ujemne. Po podaniu ulega hydrolizie do aktywnej formy kolistyny, która działa na błonę komórkową bakterii, zwiększając jej przepuszczalność i prowadząc do śmierci komórki bakteryjnej.
Lek ten jest szczególnie skuteczny wobec patogenów takich jak Pseudomonas aeruginosa, Acinetobacter baumannii i Klebsiella pneumoniae, w tym szczepów wytwarzających karbapenemazy. Kolistymetat sodowy stosuje się najczęściej w ciężkich zakażeniach, gdy inne antybiotyki okazują się nieskuteczne, w formie dożylnej lub wziewnej (w przypadku zakażeń płucnych, zwłaszcza u pacjentów z mukowiscydozą).
Głównym ograniczeniem stosowania kolistymetatu sodowego jest jego potencjalna nefrotoksyczność i neurotoksyczność, dlatego wymaga starannego monitorowania funkcji nerek i dostosowania dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. W ostatnich latach obserwuje się renesans stosowania tego antybiotyku z powodu narastającej oporności bakterii na inne grupy leków przeciwbakteryjnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Colistimethatum natricum Noridem, dostępny w dawkach 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m. w postaci proszku do sporządzania roztworu do nebulizacji, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na kolistymetat sodowy, kolistynę lub inne polimyksyny. Nadwrażliwość może manifestować się reakcjami skórnymi (wysypka, pokrzywka, świąd), oddechowymi (skurcz oskrzeli, duszność) oraz ogólnoustrojowymi (obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny). W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać terapię i wdrożyć odpowiednie leczenie przeciwalergiczne. Po rekonstytucji roztworu pH powinno mieścić się w zakresie 6,5-8,5, co jest istotne dla skuteczności i bezpieczeństwa terapii.
aktywny metabolit, antybiotyk polimyksynowy, duszność, kolistymetat sodowy, kolistyna, nadwrażliwość na substancję czynną, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, polimyksyna, polimyksyna B, postępowanie przeciwalergiczne, reakcja krzyżowa, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja skórna, reakcja układu oddechowego, roztwór do nebulizacji, skurcz oskrzeli, świąd, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Stosowanie kolistymetatu sodowego w formie roztworu do nebulizacji, stosowanego w preparacie Colistimethatum natricum Noridem, wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, głównie ze strony układu oddechowego oraz błon śluzowych jamy ustnej i gardła. Najczęściej obserwowanymi objawami są kaszel oraz skurcz oskrzeli, które mogą pojawić się bezpośrednio po inhalacji i wpływać na komfort oraz skuteczność terapii. Dolegliwości bólowe gardła i jamy ustnej, występujące niezbyt często, mogą mieć etiologię infekcyjną (kandydoza wywołana przez Candida albicans) lub być wynikiem reakcji nadwrażliwości na składniki preparatu. W takich przypadkach konieczna jest diagnostyka różnicowa i odpowiednie postępowanie terapeutyczne.
ból gardła, ból jamy ustnej, Candida albicans, Colistimethatum natricum, inhalacja leku, kandydoza, kaszel, kolistymetat sodowy, kolonizacja grzybicza, leczenie objawowe, produkt leczniczy, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, roztwór do nebulizacji, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, terapia inhalacyjna, trudność w oddychaniu, wysypka skórna, zakażenie oportunistyczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy powinien być dawkowany zgodnie z ciężkością zakażenia oraz odpowiedzią kliniczną pacjenta, z uwzględnieniem oficjalnych wytycznych dotyczących antybiotykoterapii. Standardowa dawka podtrzymująca wynosi 9 000 000 j.m./dobę, podzielona na 2-3 dawki, a u pacjentów w stanie krytycznym zaleca się dawkę nasycającą 9 000 000 j.m. Modelowanie farmakokinetyczne sugeruje możliwość zwiększenia dawek do 12 000 000 j.m. u pacjentów z prawidłową funkcją nerek, jednak doświadczenie kliniczne i bezpieczeństwo takiego postępowania są ograniczone. U pacjentów z klirensem kreatyniny <50 ml/min dawki należy odpowiednio zmniejszyć (np. 5,5-7,5 mln j.m. dla klirensu 30-50 ml/min, 3,5 mln j.m. dla <10 ml/min), a u osób poddawanych hemodializie lub leczeniu nerkozastępczemu dawkowanie powinno być dostosowane do rodzaju dializy (np. 3 000 000 j.m. po sesji HD). U pacjentów geriatrycznych z prawidłową funkcją nerek modyfikacja dawkowania nie jest konieczna, natomiast brak jest danych dotyczących stosowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.
beztłuszczowa masa ciała, ciągła żylno-żylna hemofiltracja, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, droga dożylna, hemodiafiltracja, jednostka międzynarodowa, klirens kreatyniny, kolistymetat sodowy, kolistyna, kolistyna zasada, komora mózgowa, leczenie nerkozastępcze, mukowiscydoza, podanie dooponowe, port dożylny, powolna infuzja, wstrzyknięcie dożylne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Colistin TZF 1 000 000 j.m.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kolistymetatu sodowego wykazały potencjalną genotoksyczność w testach in vitro na ludzkich limfocytach, gdzie substancja indukowała aberracje chromosomalne, prawdopodobnie związane ze zmianami indeksu mitotycznego. Brak jest jednak danych dotyczących kancerogenności, gdyż nie przeprowadzono długoterminowych badań na zwierzętach. W zakresie wpływu na reprodukcję, badania na szczurach i myszach nie wykazały teratogenności ani zaburzeń rozwojowych płodów. Natomiast u królików, przy dawkach 0,5- i 1,2-krotnie przekraczających maksymalne dawki stosowane u ludzi, zaobserwowano wrodzone zniekształcenia stopy u 2,7% płodów oraz zwiększoną liczbę resorpcji, co wskazuje na potencjalne ryzyko teratogenne przy dawkach zbliżonych do terapeutycznych.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy, będący prolekiem kolistyny (polimyksyny E), wykazuje bakteriobójcze działanie zależne od stężenia wobec bakterii Gram-ujemnych poprzez uszkodzenie ich błony zewnętrznej. Mechanizm oporności opiera się na modyfikacjach lipopolisacharydów (LPS) błony zewnętrznej, głównie przez zastępowanie grup fosforanowych etanoloaminą lub aminoarabinozą, co jest charakterystyczne dla szczepów naturalnie opornych, takich jak Proteus mirabilis czy Burkholderia cepacia. Istnieje oporność krzyżowa między kolistyną a polimyksyną B, jednak oporność na kolistynę nie implikuje oporności na inne klasy antybiotyków. W terapii istotnym parametrem farmakodynamicznym jest współczynnik faUC/MIC, który koreluje z efektywnością kliniczną leku.
aktywność przeciwbakteryjna, bakterie Gram-ujemne, błona komórkowa bakterii, błona zewnętrzna bakterii, Burkholderia cepacia, działanie bakteriobójcze, Escherichia coli, EUCAST, gen mcr-1, kolistymetat sodowy, kolistyna, lek przeciwbakteryjny, lipopolisacharydy, metoda mikrorozcieńczeń, minimalne stężenie hamujące, oporność krzyżowa, polimyksyna, polimyksyna B, proszek do sporządzania roztworu, Proteus mirabilis, Pseudomonas aeruginosa, roztwór do nebulizacji, szczep oporny, szczep wrażliwy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy wykazuje dobrze udokumentowaną skuteczność kliniczną, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, których częstość i nasilenie zależą od wieku pacjenta, funkcji nerek oraz ogólnego stanu klinicznego. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia układu nerwowego, występujące u 27% pacjentów z mukowiscydozą, zwykle o łagodnym i przemijającym charakterze. Do objawów neurotoksyczności należą m.in. bezdech, przemijające zaburzenia czucia (drętwienie twarzy, zawroty głowy), niestabilność naczynioruchowa, zaburzenia mowy i widzenia, dezorientacja oraz psychoza. Czynniki ryzyka obejmują przedawkowanie, niewłaściwe dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek oraz jednoczesne stosowanie leków neurotoksycznych lub kurary. Zmniejszenie dawki kolistymetatu sodowego zwykle łagodzi objawy neurotoksyczne.
bezdech, gorączka polekowa, halucynacje, kolistymetat sodowy, lek nefrotoksyczny, lek neurotoksyczny, mukowiscydoza, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, niestabilność naczynioruchowa, niewydolność nerek, niewyraźne widzenie, podrażnienie w miejscu wstrzyknięcia, podwójne widzenie, psychoza, reakcja nadwrażliwości, rzekomy zespół Barttera, trudność w oddychaniu, upośledzona czynność nerek, urojenia, zaburzenia czucia, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia mowy, zaburzenia orientacji, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia widzenia, zaczerwienienie, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy podawany w formie roztworu do nebulizacji może wywoływać działania niepożądane głównie ze strony układu oddechowego, takie jak kaszel (często) oraz skurcz oskrzeli (niezbyt często), manifestujący się dusznością, świszczącym oddechem i uczuciem ucisku w klatce piersiowej. Dolegliwości dotyczące jamy ustnej i gardła, w tym ból, mogą wynikać z zakażenia Candida albicans lub reakcji nadwrażliwości na składniki preparatu. Wysypka skórna, choć rzadka, stanowi istotny objaw reakcji alergicznej i wymaga natychmiastowego przerwania terapii. Zaleca się monitorowanie pacjentów podczas nebulizacji oraz przeprowadzenie diagnostyki różnicowej w przypadku wystąpienia objawów, aby wdrożyć odpowiednie leczenie, np. przeciwgrzybicze lub premedykację lekami rozszerzającymi oskrzela.
bezpieczeństwo farmakoterapii, Candida albicans, diagnostyka różnicowa, duszność, działanie niepożądane, flora bakteryjna jamy ustnej, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, kolistymetat sodowy, leczenie przeciwgrzybicze, lek rozszerzający oskrzela, nebulizacja, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, ucisk w klatce piersiowej, wysypka skórna, zakażenie grzybicze, zwężenie dróg oddechowych - Leksykon leków
Przedawkowanie – Colistin TZF 1 000 000 j.m.
Przedawkowanie kolistymetatu sodowego (Colistin TZF) stanowi poważne zagrożenie kliniczne, manifestujące się głównie zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi oraz ostrą niewydolnością nerek. Mechanizm toksyczny opiera się na porażeniu przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego, co prowadzi do objawów neurologicznych o różnym nasileniu, takich jak stan splątania, zawroty głowy, ataksja, oczopląs, zaburzenia mowy, letarg, a w najcięższych przypadkach bezdech i porażenie mięśni oddechowych zagrażające życiu. Równocześnie nefrotoksyczność objawia się zmniejszeniem diurezy poniżej 400 ml/dobę, wzrostem stężenia azotu pozabiałkowego (BUN) oraz kreatyniny w surowicy, co wskazuje na rozwój ostrej niewydolności nerek o umiarkowanym do ciężkiego stopniu nasilenia.
ataksja, azot pozabiałkowy, bezdech, Colistin TZF, działanie nefrotoksyczne, intubacja, kolistymetat sodowy, leczenie objawowe, letarg, niewydolność oddechowa, objawy nerkowe, objawy neurologiczne, oczopląs, oliguria, ostra niewydolność nerek, patofizjologia przedawkowania, porażenie mięśni oddechowych, stan splątania, stężenie kreatyniny, terapia nerkozastępcza, wentylacja mechaniczna, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia mowy, zaburzenia nerwowo-mięśniowe, zatrzymanie oddychania, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Przedawkowanie kolistymetatu sodowego, stosowanego m.in. w preparacie Colistimethatum natricum Noridem, stanowi poważne zagrożenie ze względu na blokowanie przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, co prowadzi do osłabienia mięśni, bezdechu, a nawet zatrzymania oddechu. Dodatkowo, nefrotoksyczność leku może wywołać ostrą niewydolność nerek, manifestującą się oligurią (<400 ml/dobę) lub anurią, podwyższonym stężeniem azotu mocznika (BUN) oraz kreatyniny w surowicy, wskazując na uszkodzenie cewek nerkowych i upośledzenie filtracji kłębuszkowej. Brak specyficznego antidotum wymaga leczenia objawowego i podtrzymującego, ze szczególnym uwzględnieniem monitorowania funkcji oddechowej i nerkowej.
antidotum, anuria, azot mocznika we krwi, bezdech, blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, dializa otrzewnowa, dializoterapia, diureza forsowana, filtracja kłębuszkowa, hemodializa, kolistymetat sodowy, kreatynina w surowicy, leczenie nerkozastępcze, leczenie objawowe, lek przeciwbakteryjny, nebulizacja, nefrotoksyczność, oliguria, osłabienie mięśniowe, ostra niewydolność nerek, powikłania oddechowe, równowaga wodno-elektrolitowa, uszkodzenie cewek nerkowych, wentylacja mechaniczna, zaburzenia układu nerwowo-mięśniowego, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Przedawkowanie kolistymetatu sodowego, stosowanego w postaci proszku do nebulizacji (Colistimethatum natricum Noridem, dawki 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m.), prowadzi do blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, manifestującej się osłabieniem mięśni, parestezjami oraz ciężkimi zaburzeniami oddechowymi, włącznie z bezdechem i zatrzymaniem oddechu. Ponadto, toksyczność leku obejmuje nefrotoksyczność, objawiającą się ostrą niewydolnością nerek, z oligurią/anurią (<400 ml/24h), wzrostem stężenia azotu mocznika (BUN) oraz kreatyniny w surowicy powyżej wartości referencyjnych. W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczna jest hospitalizacja na OIT z monitorowaniem funkcji oddechowej i nerkowej oraz możliwością natychmiastowej wentylacji mechanicznej.
azot mocznika, bezdech, blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, Colistimethatum natricum, dializa otrzewnowa, diureza forsowana, diureza godzinowa, duszność, hemodializa, kolistymetat sodowy, kreatynina w surowicy, mannitol, nefrotoksyczność, oliguria, osłabienie mięśni, ostra niewydolność nerek, parestezje, równowaga wodno-elektrolitowa, roztwór do nebulizacji, wentylacja mechaniczna, zaburzenia czucia, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Kolistymetat sodowy (CMS) powinien być dawkowany zgodnie z ciężkością zakażenia oraz odpowiedzią kliniczną pacjenta, z uwzględnieniem oficjalnych wytycznych antybiotykoterapii. Dawkę wyraża się w jednostkach międzynarodowych (j.m.), co zapobiega błędom wynikającym z różnic w oznaczaniu dawek (np. mg CBA). U dorosłych i młodzieży zalecana dawka podtrzymująca wynosi 9 000 000 j.m./dobę, podzielona na 2-3 dawki, z dawką nasycającą 9 000 000 j.m. u pacjentów w stanie krytycznym. W niektórych przypadkach, zwłaszcza przy prawidłowej czynności nerek, dawki mogą być zwiększone do 12 000 000 j.m., choć bezpieczeństwo takiego postępowania nie jest w pełni potwierdzone. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawka powinna być dostosowana do klirensu kreatyniny, np. 5,5-7,5 mln j.m. przy klirensie 30-50 ml/min, a u pacjentów dializowanych stosuje się schematy uwzględniające dni z i bez hemodializy (np. 3 000 000 j.m. po sesji hemodializy). U dzieci dawkę ustala się na podstawie beztłuszczowej masy ciała, z zakresami 75 000-150 000 j.m./kg/dobę dla masy ≤ 40 kg, a u dzieci powyżej 40 kg stosuje się schemat dawkowania dla dorosłych.
antybiotyk, beztłuszczowa masa ciała, ciągła hemofiltracja, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, hemodiafiltracja, hemodiafiltracja ciągła, hemodializa, hydroliza, jednostka międzynarodowa, klirens kreatyniny, kolistymetat sodowy, kolistyna zasada, komora mózgowa, leczenie nerkozastępcze, mukowiscydoza, podanie dooponowe, port dożylny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Skład i postać leku – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Produkt leczniczy Colistimethatum natricum Noridem zawiera kolistymetat sodowy w dawkach 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m., dostępny w postaci proszku do sporządzania roztworu do nebulizacji. Po rekonstytucji roztwór jest bezbarwny, o pH w zakresie 6,5-8,5, rozpuszczany w 3 ml (dla dawki 1 000 000 j.m.) lub 4 ml (dla dawki 2 000 000 j.m.) izotonicznego roztworu chlorku sodu 0,9% lub wody do wstrzykiwań. Produkt nie zawiera substancji pomocniczych, co jest istotne dla pacjentów z nadwrażliwościami. Nebulizacja powinna odbywać się w dobrze wentylowanym pomieszczeniu, a roztwory są przeznaczone do jednorazowego użytku, z koniecznością natychmiastowego zużycia po przygotowaniu, zwłaszcza gdy stężenie jest poniżej 80 000 j.m./ml, ze względu na zwiększoną hydrolizę kolistymetatu.
chlorek sodu, chlorek sodu do wstrzykiwań, droga wziewna, hydroliza kolistymetatu, kolistymetat sodowy, nadwrażliwość na składniki, nebulizacja, niezgodność farmaceutyczna, rekonstytucja roztworu, roztwór do nebulizacji, skażenie mikrobiologiczne, stężenie micelarne, substancja czynna, woda do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Lek Colistimethatum natricum Noridem, dostępny w dawkach 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m. w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, jest antybiotykiem z grupy polimyksyn, skutecznym przeciwko tlenowym bakteriom Gram-ujemnym. Wskazany jest do leczenia ciężkich zakażeń u pacjentów dorosłych, dzieci oraz noworodków, szczególnie w sytuacjach, gdy inne antybiotyki są nieskuteczne lub przeciwwskazane. Terapia powinna być prowadzona zgodnie z oficjalnymi wytycznymi, aby zapobiegać rozwojowi oporności oraz zapewnić optymalne efekty terapeutyczne.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Colistimethatum natricum Noridem w formie roztworu do inhalacji jest wskazany do leczenia przewlekłych zakażeń płuc wywołanych przez Pseudomonas aeruginosa u pacjentów z mukowiscydozą, obejmując dorosłych, młodzież oraz dzieci. Preparat dostępny jest w dawkach 1 000 000 j.m. (3 ml roztworu, pH 6,5-8,5) oraz 2 000 000 j.m. (4 ml roztworu, pH 6,5-8,5) w postaci proszku do sporządzania roztworu do nebulizacji. Terapia inhalacyjna umożliwia bezpośrednie dostarczenie leku do dróg oddechowych, co zwiększa skuteczność działania bakteriobójczego wobec Pseudomonas aeruginosa i minimalizuje ryzyko działań niepożądanych związanych z ekspozycją ogólnoustrojową.
błona komórkowa bakterii, czynność płuc, działanie bakteriobójcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, kolistymetat sodowy, lek przeciwbakteryjny, mukowiscydoza, nebulizacja, oporność na antybiotyki, przewlekłe zakażenie płuc, Pseudomonas aeruginosa, roztwór do inhalacji, roztwór do nebulizacji, zakażenie dróg oddechowych, zwłóknienie torbielowate - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kolistymetatu sodowego wskazują na ograniczone dane dotyczące genotoksyczności, z obserwacją aberracji chromosomalnych in vitro w ludzkich limfocytach oraz zmniejszenia indeksu mitotycznego, jednak brak jest pełnych badań w innych modelach. Nie przeprowadzono długoterminowych badań oceniających potencjalne działanie rakotwórcze leku. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej, badania na szczurach i myszach nie wykazały teratogenności, natomiast u królików podczas podawania domięśniowego w okresie organogenezy zaobserwowano wystąpienie stopy końsko-szpotawej u 2,6% płodów przy dawce 4,15 mg/kg m.c. (około 0,5 maksymalnej dawki dobowej u ludzi) oraz u 2,9% płodów przy dawce 9,3 mg/kg m.c. (około 1,2 maksymalnej dawki dobowej u ludzi), a także zwiększone wchłanianie płodów przy wyższej dawce, co sugeruje potencjalne działanie embriotoksyczne.
aberracja chromosomalna, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, genotoksyczność, indeks mitotyczny, kolistymetat sodowy, organogeneza, stopa końsko-szpotawa, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Colistin TZF 1 000 000 j.m.
Lek Colistin TZF zawiera kolistymetat sodowy w dawce 1 000 000 IU (około 80 mg) w postaci liofilizatu do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, infuzji i inhalacji. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na kolistymetat sodowy, inne polimyksyny oraz na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Ze względu na możliwość reakcji krzyżowych w obrębie grupy polimyksyn, szczególną uwagę należy zwrócić na wywiad alergologiczny pacjenta, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych reakcji alergicznych na antybiotyki z tej grupy.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Kolistymetat sodowy wykazuje złożone interakcje farmakologiczne, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Ze względu na ograniczone dane dotyczące mechanizmu przekształcenia w kolistynę oraz jej klirensu, zwłaszcza nerkowego, istnieje ryzyko sumarycznej toksyczności przy jednoczesnym stosowaniu różnych postaci kolistymetatu sodowego. Nie obserwuje się indukcji enzymów cytochromu P450 (CYP1A2, 2B6, 2C8, 2C9, 2C19, 3A4/5) in vitro, jednak współpodawanie z lekami hamującymi lub indukującymi enzymy metabolizujące oraz substratami nerkowych mechanizmów nośnikowych (np. digoksyna, metformina) wymaga monitorowania stężeń i funkcji nerek. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu niedepolaryzujących leków zwiotczających mięśnie (rokuronium, wekuronium, cisatrakurium), gdyż kolistyna wpływa na uwalnianie acetylocholiny, co może wydłużać ich działanie i wymagać ścisłego monitorowania funkcji oddechowych.
acetylocholina, aminoglikozydy, antybiotyki aminoglikozydowe, antybiotyki cefalosporynowe, antybiotyki makrolidowe, cefalosporyny, chinolony, cytochrom P450, fluorochinolony, hepatocyty, induktory enzymatyczne, klirens nerkowy, kolistymetat sodowy, kolistyna, leki zwiotczające mięśnie, makrolidy, miastenia, nefrotoksyczność - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Kolistymetat sodowy, będący prolekiem kolistyny, należy do grupy polimyksyn (ATC: J01XB01) i jest stosowany głównie w terapii zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne, ze względu na swoje działanie polegające na uszkadzaniu błony komórkowej drobnoustrojów. Preparat dostępny jest w formie proszku do nebulizacji o dawkach 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m., rozpuszczanych odpowiednio w 3 ml i 4 ml roztworu o pH 6,5-8,5. Mechanizm oporności na kolistynę obejmuje modyfikacje lipopolisacharydów (LPS) w błonie komórkowej bakterii, co uniemożliwia wiązanie leku, a oporność krzyżowa występuje między kolistyną a polimyksyną B. Warto podkreślić, że oporność na polimyksyny nie przekłada się na oporność na inne klasy antybiotyków, co jest istotne w leczeniu infekcji wielolekoopornych.
bakteria Gram-ujemna, błona komórkowa bakterii, Burkholderia cepacia, dawka nasycająca, działanie bakteriobójcze, Escherichia coli, gen mcr-1, kolistymetat sodowy, kolistyna, lek polipeptydowy, lek przeciwbakteryjny, lipopolisacharyd, mikrorozcieńczenie w bulionie, minimalne stężenie hamujące, oporność krzyżowa, polimyksyna, polimyksyna B, polimyksyna E, Proteus mirabilis, Pseudomonas, Pseudomonas aeruginosa, roztwór do nebulizacji, terapia przeciwbakteryjna, współczynnik fAUC/MIC - Leksykon substancji czynnych
Kolistymetat sodowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne kolistymetatu sodowego wskazują na ograniczone dane dotyczące jego genotoksyczności oraz brak informacji o potencjalnym działaniu rakotwórczym. W badaniach in vitro na ludzkich limfocytach wykazano indukcję aberracji chromosomalnych oraz zmniejszenie indeksu mitotycznego, co sugeruje możliwe ryzyko uszkodzenia materiału genetycznego. Badania reprodukcyjne na gryzoniach nie wykazały teratogenności, jednak u królików podawanie domięśniowe kolistymetatu sodowego w dawkach 4,15 mg/kg m.c. (0,5 maksymalnej dawki dobowej u ludzi) oraz 9,3 mg/kg m.c. (1,2 maksymalnej dawki dobowej u ludzi) wiązało się z występowaniem stopy końsko-szpotawej u 2,6% i 2,9% płodów odpowiednio, a także ze zwiększonym wchłanianiem substancji przy wyższej dawce. Podobne efekty teratogenne (2,7% zniekształceń stopy oraz wzrost liczby resorpcji) odnotowano po podaniu Colistin TZF w dawkach porównywalnych do maksymalnych dawek stosowanych u ludzi.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Kolistymetat sodowy, antybiotyk z grupy polimyksyn, jest stosowany w leczeniu zakażeń bakteriami Gram-ujemnymi, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, zwłaszcza neurotoksyczności i nefrotoksyczności. Zaburzenia neurologiczne, występujące u do 27% pacjentów z mukowiscydozą, mają przeważnie łagodny charakter i ustępują podczas lub po terapii. Najczęstsze objawy to bezdech, przemijające zaburzenia czucia (drętwienie twarzy, zawroty głowy), a rzadziej niestabilność naczynioruchowa, zaburzenia mowy, widzenia, dezorientacja i psychoza. Ryzyko neurotoksyczności wzrasta przy przedawkowaniu, niewłaściwym dostosowaniu dawki u pacjentów z niewydolnością nerek oraz jednoczesnym stosowaniu leków neurotoksycznych, np. kurary.
bakterie Gram-ujemne, bezdech, dezorientacja, drętwienie twarzy, gorączka polekowa, halucynacje, hipokalcemia, hipokalemia, hipomagnezemia, kolistymetat sodowy, kurara, leki nefrotoksyczne, leki neurotoksyczne, mukowiscydoza, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, niestabilność naczynioruchowa, niewydolność nerek, objawy neurologiczne, podrażnienie tkanek, podwójne widzenie, polimyksyna, psychoza, reakcja nadwrażliwości, rzekomy zespół Barttera, wysypka skórna, zaburzenia czucia, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia mowy, zaburzenia świadomości, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia widzenia, zamazane widzenie, zawroty głowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Kolistymetat sodowy, należący do grupy polimyksyn (kod ATC J01XB01), jest cyklicznym polipeptydem o działaniu bakteriobójczym, specyficznym wobec bakterii Gram-ujemnych. Mechanizm jego działania polega na uszkadzaniu błony komórkowej bakterii, co prowadzi do ich śmierci. Oporność na kolistynę wynika z modyfikacji grup fosforanowych lipopolisacharydów, zastępowanych etanoloaminą lub aminoarabinozą, co jest szczególnie widoczne u bakterii naturalnie opornych, takich jak Proteus mirabilis czy Burkholderia cepacia. Istotna jest oporność krzyżowa między kolistyną a polimyksyną B, co ma znaczenie kliniczne przy wyborze terapii alternatywnych. Polimyksyny wykazują zależne od stężenia działanie bakteriobójcze, a parametr fAUC/MIC jest kluczowy dla skuteczności terapii.
Achromobacter xylosoxidans, Acinetobacter, acinetobacter baumannii, bakteria Gram-ujemna, Burkholderia cepacia, działanie bakteriobójcze, Enterobacterales, Escherichia coli, EUCAST, Haemophilus influenzae, Klebsiella, kolistymetat sodowy, kolistyna, lek przeciwbakteryjny, lipopolisacharyd, metoda mikrorozcieńczeń, minimalne stężenie hamujące, mukowiscydoza, oporność krzyżowa, oporność na kolistynę, polimyksyna, polimyksyna B, polimyksyna E, polipeptyd przeciwbakteryjny, Proteus mirabilis, Pseudomonas, Pseudomonas aeruginosa, Stenotrophomonas maltophilia, współczynnik fAUC/MIC, zakażenie dróg moczowych, zakażenie dróg oddechowych, zakażenie szpitalne, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kolistymetatu sodowego wskazują na ograniczone dane dotyczące genotoksyczności oraz brak informacji o potencjale rakotwórczym. W badaniach in vitro na ludzkich limfocytach wykazano indukcję aberracji chromosomalnych oraz zmniejszenie indeksu mitotycznego, co sugeruje możliwy wpływ na procesy podziału komórkowego. Badania toksyczności reprodukcyjnej na modelach zwierzęcych wykazały brak działania teratogennego u szczurów i myszy, natomiast u królików zaobserwowano istotne efekty rozwojowe, w tym wystąpienie stopy końsko-szpotawej u 2,6% płodów przy dawce 4,15 mg/kg mc oraz 2,9% przy dawce 9,3 mg/kg mc, co odpowiada 0,5 i 1,2 maksymalnej dawce dobowej stosowanej u ludzi. Wyższa dawka wiązała się również ze zwiększonym wchłanianiem leku.
aberracja chromosomalna, antybiotyk polipeptydowy, badanie in vitro, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie teratogenne, genotoksyczność, indeks mitotyczny, kolistymetat sodowy, limfocyt ludzki, maksymalna dawka dobowa, organogeneza, podanie domięśniowe, potencjał rakotwórczy, stopa końsko-szpotawa, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Colistin TZF 1 000 000 j.m.
Podczas terapii kolistymetatem sodowym (Colistin TZF) istnieje istotne ryzyko obniżenia sprawności psychofizycznej pacjenta, co może przejawiać się zawrotami głowy oraz zaburzeniami widzenia, takimi jak nieostre widzenie, zaburzenia akomodacji czy problemy z widzeniem zmierzchowym. Objawy te znacząco wpływają na zdolność do wykonywania czynności wymagających wzmożonej koncentracji i szybkiego czasu reakcji, w tym prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn przemysłowych, budowlanych czy rolniczych. W przypadku wystąpienia tych działań niepożądanych pacjent powinien bezwzględnie zaprzestać prowadzenia pojazdów i obsługi urządzeń, aby zapobiec zagrożeniom dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i pracy.
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy (Colistimethatum natricum Noridem), stosowany pozajelitowo w dawkach 1 000 000 j.m. oraz 2 000 000 j.m., może wywoływać działania neurotoksyczne, które znacząco wpływają na zdolności psychomotoryczne pacjenta. Objawy takie jak zawroty głowy, dezorientacja oraz zaburzenia widzenia mogą upośledzać koordynację ruchową, percepcję wzrokową oraz ocenę sytuacji, co bezpośrednio zagraża bezpieczeństwu podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. W związku z tym lekarz ma obowiązek poinformować pacjenta o ryzyku wystąpienia tych objawów oraz zakazać prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn w przypadku ich pojawienia się.
dezorientacja, działania niepożądane, kolistymetat sodowy, koordynacja ruchowa, neurotoksyczność, objawy neurologiczne, objawy neurotoksyczne, proszek do sporządzania roztworu, roztwór do infuzji, roztwór do wstrzykiwań, zaburzenia percepcji, zaburzenia świadomości, zaburzenia widzenia, zawroty głowy, zdolności psychomotoryczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Colistin TZF 1 000 000 j.m.
Kolistymetat sodowy, stosowany w leczeniu ciężkich zakażeń, wymaga precyzyjnego dawkowania dostosowanego do stanu klinicznego pacjenta oraz czynności nerek. U dorosłych i młodzieży zalecana dawka podtrzymująca wynosi 9 mln IU/dobę, podawana w 2-3 dawkach podzielonych, z dawką nasycającą 9 mln IU w stanach krytycznych. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek, a także u tych poddawanych leczeniu nerkozastępczemu, dawka nasycająca pozostaje niezmieniona. W przypadku zaburzeń czynności nerek dawka dobowa powinna być zmniejszona odpowiednio do klirensu kreatyniny: 5,5–7,5 mln IU przy klirensie 30–50 mL/min, 4,5–5,5 mln IU przy 10–30 mL/min oraz 3,5 mln IU przy <10 mL/min. U pacjentów dializowanych (HD) zaleca się 2,25 mln IU/dobę w dniach bez dializy oraz 3 mln IU po sesji dializy, podawane dwa razy na dobę, natomiast w terapii ciągłej (CVVHF/CVVHDF) dawkowanie jest zbliżone do pacjentów z prawidłową czynnością nerek, podawane trzy razy na dobę. U dzieci dawkowanie ustala się na podstawie beztłuszczowej masy ciała, z dawkami 75 000–150 000 IU/kg mc./dobę dla masy ≤40 kg oraz dawkami dorosłych dla masy >40 kg. Podawanie dożylne odbywa się w infuzji trwającej około 30 minut lub w powolnym wstrzyknięciu dożylnym, a alternatywnie domięśniowo, jeśli podanie dożylne jest niemożliwe. Nie zaleca się podawania dooponowego ani dokomorowego.
beztłuszczowa masa ciała, ciągła żylno-żylna hemodiafiltracja, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, dysfagia, hemodiafiltracja, hemodializa konwencjonalna, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, kolistymetat sodowy, kolistyna zasada, leczenie nerkozastępcze, mukowiscydoza, podanie dokomorowe, podanie domięśniowe, podanie dooponowe, podanie dożylne, podanie wziewne, roztwór do wstrzykiwań, wstrzyknięcie dożylne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Colistimethatum natricum Noridem 1000000 j.m.
Kolistymetat sodowy, substancja czynna produktu Colistimethatum natricum Noridem, wykazuje liczne potencjalne interakcje farmakologiczne, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Ze względu na brak badań in vivo oraz niepełne poznanie mechanizmów metabolizmu i klirensu kolistyny, stosowanie kolistymetatu sodowego z innymi postaciami tej substancji niesie ryzyko sumarycznej toksyczności. Nie indukuje on enzymów cytochromu P450 (CYP1A2, 2B6, 2C8, 2C9, 2C19, 3A4/5), jednak jednoczesne podawanie z lekami hamującymi lub indukującymi te enzymy oraz z lekami będącymi substratami nerkowych mechanizmów nośnikowych wymaga monitorowania skuteczności i toksyczności terapii. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu z niedepolaryzującymi lekami zwiotczającymi mięśnie, gdyż kolistyna wpływa na uwalnianie acetylocholiny, co może wydłużać ich działanie.
acetylocholina, amikacyna, antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk cefalosporynowy, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, cyprofloksacyna, cytochrom P450, enzymy CYP, fluorochinolon, gentamycyna, klarytromycyna, klirens kolistyny, kolistymetat sodowy, kolistyna, lek nefrotoksyczny, lek neurotoksyczny, ludzki hepatocyt, miastenia, nefrotoksyczność, netylmycyna, neurotoksyczność, niedepolaryzujący lek zwiotczający mięśnie, norfloksacyna, parestezja, tobramycyna