Dawkowanie i sposób podawania
Colistimethatum natricum Noridem 2000000 j.m.

Kolistymetat sodowy (CMS) powinien być dawkowany zgodnie z ciężkością zakażenia oraz odpowiedzią kliniczną pacjenta, z uwzględnieniem oficjalnych wytycznych antybiotykoterapii. Dawkę wyraża się w jednostkach międzynarodowych (j.m.), co zapobiega błędom wynikającym z różnic w oznaczaniu dawek (np. mg CBA). U dorosłych i młodzieży zalecana dawka podtrzymująca wynosi 9 000 000 j.m./dobę, podzielona na 2-3 dawki, z dawką nasycającą 9 000 000 j.m. u pacjentów w stanie krytycznym. W niektórych przypadkach, zwłaszcza przy prawidłowej czynności nerek, dawki mogą być zwiększone do 12 000 000 j.m., choć bezpieczeństwo takiego postępowania nie jest w pełni potwierdzone. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawka powinna być dostosowana do klirensu kreatyniny, np. 5,5-7,5 mln j.m. przy klirensie 30-50 ml/min, a u pacjentów dializowanych stosuje się schematy uwzględniające dni z i bez hemodializy (np. 3 000 000 j.m. po sesji hemodializy). U dzieci dawkę ustala się na podstawie beztłuszczowej masy ciała, z zakresami 75 000-150 000 j.m./kg/dobę dla masy ≤ 40 kg, a u dzieci powyżej 40 kg stosuje się schemat dawkowania dla dorosłych.

Dawkowanie leku Colistimethatum natricum Noridem

Schemat dawkowania kolistymetatu sodowego powinien uwzględniać zarówno ciężkość zakażenia, jak i odpowiedź kliniczną pacjenta. Podczas ustalania dawkowania należy bezwzględnie przestrzegać oficjalnych wytycznych dotyczących właściwego stosowania antybiotyków. Dawkę wyrażamy w jednostkach międzynarodowych (j.m.) kolistymetatu sodowego (CMS), co jest istotne w kontekście uniknięcia pomyłek w dawkowaniu, gdyż w niektórych krajach dawki wyrażane są w miligramach aktywności kolistyny zasady (mg CBA).1

Dawkowanie u dorosłych i młodzieży

U dorosłych i młodzieży zalecana dawka podtrzymująca wynosi 9 000 000 j.m. na dobę, podzielona na 2-3 dawki. Dla pacjentów w stanie krytycznym konieczne jest podanie dawki nasycającej wynoszącej 9 000 000 j.m., chociaż nie określono dokładnie, jaki powinien być optymalny odstęp czasu do podania pierwszej dawki podtrzymującej.2

W niektórych przypadkach, szczególnie u pacjentów z zachowaną prawidłową czynnością nerek, modelowanie farmakokinetyczne sugeruje potrzebę zwiększenia zarówno dawki nasycającej, jak i podtrzymującej do 12 000 000 j.m. Należy jednak podkreślić, że doświadczenie kliniczne ze stosowaniem tak wysokich dawek jest bardzo ograniczone, a bezpieczeństwo ich stosowania nie zostało w pełni potwierdzone.3

Dawkę nasycającą stosuje się zarówno u pacjentów z prawidłową czynnością nerek, jak i u tych z zaburzeniami czynności nerek, w tym u pacjentów poddawanych leczeniu nerkozastępczemu.4

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Osoby w podeszłym wieku: U pacjentów geriatrycznych z prawidłową czynnością nerek modyfikacja dawki nie jest konieczna.5

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawki, aczkolwiek dane farmakokinetyczne dla tej grupy pacjentów są bardzo ograniczone. Zaleca się podawanie dwóch dawek na dobę według następującego schematu:6

Klirens kreatyniny (ml/min) Dawka dobowa
<50-30 5,5 do 7,5 milionów j.m.
<30-10 4,5 do 5,5 milionów j.m.
<10 3,5 miliona j.m.

Pacjenci poddawani hemodializie i ciągłej hemofiltracji: Kolistyna podlega dializie w trakcie konwencjonalnej hemodializy oraz ciągłej dożylnej hemofiltracji lub hemodiafiltracji (CVVHF, CVVHDF). Dane farmakokinetyczne populacyjne dla pacjentów poddawanych leczeniu nerkozastępczemu są bardzo ograniczone, co utrudnia sformułowanie precyzyjnych zaleceń dotyczących dawkowania. Można jednak rozważyć poniższe schematy:7

  • Hemodializa:
    • Dni bez hemodializy: 2,25 miliona j.m./dobę (2,2 do 2,3 miliona j.m./dobę)
    • Dni z hemodializą: 3 000 000 j.m./dobę, podawane po sesji hemodializy
    • Zaleca się podawanie leku w dwóch dawkach na dobę8
  • CVVHF/CVVHDF:
    • U pacjentów z prawidłową czynnością nerek zaleca się podawanie leku w trzech dawkach na dobę9

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: Brak jest danych dotyczących farmakokinetyki kolistymetatu sodowego u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Należy zachować szczególną ostrożność podczas podawania leku u tej grupy pacjentów.10

Dawkowanie u dzieci

Dane potwierdzające optymalny schemat dawkowania u dzieci są bardzo ograniczone. Podczas ustalania dawki należy uwzględnić stopień dojrzałości nerek dziecka. Dawkę należy określać na podstawie beztłuszczowej masy ciała.11

  • Dzieci o masie ciała ≤ 40 kg: 75 000 j.m. do 150 000 j.m./kg m.c./dobę, podzielone na 3 dawki12
  • Dzieci o masie ciała > 40 kg: należy rozważyć zastosowanie schematu dawkowania zalecanego dla dorosłych13

U dzieci z mukowiscydozą zgłaszano stosowanie dawek > 150 000 j.m./kg m.c./dobę. Brak jest jednak danych dotyczących stosowania i ustalania dawki nasycającej u dzieci w stanie krytycznym. Nie określono także jednoznacznych zaleceń dotyczących dawkowania u dzieci z zaburzeniami czynności nerek. 150 000 j.m./kg m.c./dobę zgłaszano u dzieci z mukowiscydozą. Brak danych dotyczących stosowania lub wielkości dawki nasycającej u dzieci w stanie krytycznym. Nie określono zaleceń dotyczących dawkowania u dzieci z zaburzeniami czynności nerek.”>14

Dawkowanie przy podaniu dooponowym i do komory mózgowej

Na podstawie ograniczonych danych klinicznych zaleca się następujące dawkowanie u dorosłych:15

  • Podanie do komory mózgowej: 125 000 j.m./dobę16
  • Podanie dooponowe: dawki nie powinny przekraczać dawek zalecanych do podania do komory mózgowej17

Nie można podać szczegółowych zaleceń dotyczących dawkowania drogą dooponową i do komory mózgowej u dzieci.18

Sposób podawania leku

Colistimethatum natricum Noridem może być podawany drogą dożylną, dooponową lub do komory mózgowej. Przy podaniu dożylnym lek powinien być podawany w powolnej infuzji trwającej 30-60 minut. Pacjenci z implantowanym na stałe portem dożylnym (TIVAD) mogą tolerować jednorazowe wstrzyknięcie dożylne (tzw. bolus) dawki do 2 milionów jednostek w 10 ml roztworu, podawane przez co najmniej 5 minut.19

Należy zwrócić uwagę, że kolistymetat sodowy w roztworze wodnym ulega hydrolizie do substancji czynnej – kolistyny. W celu przygotowania odpowiedniej dawki, szczególnie gdy konieczne jest połączenie zawartości kilku fiolek, rekonstytucję należy przeprowadzić z zachowaniem ściśle aseptycznej techniki.20

Tabela przeliczenia dawek

W Unii Europejskiej dawka kolistymetatu sodowego musi być przepisywana i podawana wyłącznie w jednostkach międzynarodowych (j.m.). Na oznakowaniu produktu podana jest liczba j.m. w fiolce. Ze względu na różne sposoby wyrażania dawki w odniesieniu do mocy, w różnych krajach dochodziło do zamieszania i błędów w leczeniu. W Stanach Zjednoczonych i innych częściach świata dawka jest wyrażana w miligramach aktywności kolistyny zasady (mg CBA).21

Poniższa tabela przeliczeniowa ma charakter informacyjny, a podane wartości należy traktować jako nominalne i przybliżone:22

Moc (j.m.) ≈ masa kolistymetatu sodowego (mg)* ≈ mg CBA
12 500 0,4 1
150 000 5 12
1 000 000 34 80
4 500 000 150 360
9 000 000 300 720

* Nominalna moc substancji leczniczej = 12 500 j.m/mg23

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl