ziarniniak obrączkowaty
Wskazanie

Ziarniniak obrączkowaty (łac. granuloma annulare) to przewlekła, łagodna choroba skóry o nieznanej etiologii, charakteryzująca się występowaniem grudkowych zmian skórnych układających się w kształt pierścienia lub obrączki. Najczęściej zmiany występują na grzbietowej powierzchni dłoni, stóp, przedramion, kończyn dolnych, rzadziej na twarzy i tułowiu. Choroba ta dotyka głównie dzieci i młodych dorosłych, z przewagą występowania u kobiet.

Etiologia ziarniniaka obrączkowatego pozostaje niejasna, ale podejrzewa się udział mechanizmów immunologicznych, reakcji na urazy, zakażenia (zwłaszcza wirusowe), a także powiązanie z cukrzycą i zaburzeniami lipidowymi. Wyróżnia się kilka postaci klinicznych: postać klasyczną zlokalizowaną, uogólnioną, podskórną oraz perforującą.

W leczeniu ziarniniaka obrączkowatego stosuje się głównie miejscowe glikokortykosteroidy o dużej i bardzo dużej sile działania, takie jak Cutivate (flutykazon), Elocom (mometazon), Dermovate (klobetazol) czy Diprolene (betametazon). W przypadkach opornych na leczenie miejscowe można rozważyć iniekcje doogniskowe kortykosteroidów (np. Diprophos, Kenalog). Przy zmianach rozsianych stosuje się fototerapię UVA/UVB lub PUVA-terapię z użyciem preparatów zawierających psoraleny (np. Oxsoralen).

Największą trudnością w leczeniu ziarniniaka obrączkowatego jest jego przewlekły i często nawrotowy charakter. Około 50% przypadków ustępuje samoistnie w ciągu 2 lat, jednak pozostałe mogą utrzymywać się latami lub nawracać po leczeniu. Postać uogólniona jest szczególnie oporna na terapię. Wyzwaniem jest również brak standardów terapeutycznych z uwagi na rzadkość występowania choroby oraz ograniczoną liczbę badań klinicznych. Dodatkową trudnością może być różnicowanie z innymi chorobami skóry, takimi jak grzybica, liszaj płaski czy rumień wielopostaciowy, co wymaga dokładnej diagnostyki przed rozpoczęciem leczenia.