Działania niepożądane
Medrol 16 mg

Metyloprednizolon (Medrol 4 mg lub 16 mg) jest kortykosteroidem, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych obejmujących układy endokrynologiczny, metaboliczny, immunologiczny, nerwowy, mięśniowo-szkieletowy oraz przewód pokarmowy. Kluczowe powikłania to zespół Cushinga, supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zaburzenia tolerancji glukozy (w tym zwiększone zapotrzebowanie na insulinę u pacjentów z cukrzycą), retencja sodu i płynów, zasadowica hipokaliemiczna, a także ryzyko zastoinowej niewydolności serca i zdarzeń zakrzepowych. Działania neuropsychiatryczne obejmują zaburzenia afektywne, psychotyczne, lęk, bezsenność oraz zwiększone ciśnienie śródczaszkowe. W przewodzie pokarmowym obserwuje się wrzody trawienne z ryzykiem perforacji i krwawienia, zapalenie trzustki oraz inne powikłania zapalne. Długotrwała terapia może prowadzić do osteoporozy, martwicy kości, miopatii i zahamowania wzrostu u dzieci. Monitorowanie parametrów laboratoryjnych, takich jak stężenia potasu, glukozy, wapnia w moczu, aktywności fosfatazy zasadowej, mocznika oraz enzymów wątrobowych (ALT, AST), jest niezbędne dla wczesnego wykrycia powikłań.

Pobierz ChPL PDF Medrol – Tabletki – 16 mg
  1. Działania niepożądane leku Medrol
    1. Układowe działania niepożądane
    2. Powikłania sercowo-naczyniowe i oddechowe
    3. Wpływ na układ nerwowy i zmiany psychiczne
    4. Powikłania żołądkowo-jelitowe
    5. Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
    6. Zmiany parametrów laboratoryjnych
  2. Szczegółowa tabela działań niepożądanych metyloprednizolonu
  3. Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
    1. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. alergiczne brzeżne owrzodzenie rogówki
  2. alergiczne zapalenie spojówek
  3. astma oskrzelowa
  4. atopowe zapalenie skóry
  5. beryloza
  6. białaczka
  7. całoroczne alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
  8. chłoniak
  9. choroba Leśniowskiego-Crohna
  10. choroba posurowicza
  11. ciężka odmiana rumienia wielopostaciowego
  12. ciężka postać łojotokowego zapalenia skóry
  13. ciężka postać łuszczycy
  14. hiperkalcemia w przebiegu choroby nowotworowej
  15. łuszczycowe zapalenie stawów
  16. młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów
  17. nabyta niedokrwistość hemolityczna
  18. niedobór erytroblastów w szpiku
  19. nieropne zapalenie tarczycy
  20. objawowa sarkoidoza
  21. obrzęk mózgu
  22. olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic
  23. ostra białaczka u dzieci
  24. ostre dnawe zapalenie stawów
  25. ostre nieswoiste zapalenie pochewki ścięgna
  26. ostre reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego
  27. ostre zapalenie kaletki maziowej
  28. pęcherzowe opryszczkowate zapalenie skóry
  29. pęcherzyca
  30. pierwotna niedoczynność kory nadnerczy
  31. piorunująca gruźlica płuc
  32. podostre zapalenie kaletki maziowej
  33. polimialgia reumatyczna
  34. półpasiec oczny
  35. pourazowa choroba zwyrodnieniowa stawów
  36. przeszczepianie narządów
  37. reakcja nadwrażliwości na leki
  38. reumatoidalne zapalenie stawów
  39. rozlane zapalenie błony naczyniowej tylnego odcinka oka
  40. rozsiana gruźlica płuc
  41. samoistna plamica małopłytkowa u dorosłych
  42. sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
  43. toczeń rumieniowaty układowy
  44. wrodzona niedokrwistość hipoplastyczna
  45. wrodzony przerost nadnerczy
  46. wrzodziejące zapalenie jelita grubego
  47. współczulne zapalenie błony naczyniowej
  48. wtórna małopłytkowość u dorosłych
  49. wtórna niedoczynność kory nadnerczy
  50. wyprysk kontaktowy
  51. zachłystowe zapalenie płuc
  52. zaostrzenie w przebiegu stwardnienia rozsianego
  53. zapalenie błony maziowej w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów
  54. zapalenie naczyniówki
  55. zapalenie naczyniówki i siatkówki
  56. zapalenie nadkłykcia
  57. zapalenie nerek w przebiegu tocznia
  58. zapalenie nerwu wzrokowego
  59. zapalenie rogówki
  60. zapalenie skórno-mięśniowe
  61. zapalenie tęczówki
  62. zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego
  63. zapalenie w obrębie odcinka przedniego oka
  64. zapalenie wielomięśniowe
  65. zespół Loefflera
  66. zespół nerczycowy
  67. zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
  68. ziarniniak grzybiasty
  69. złuszczające zapalenie skóry
Substancja czynna
  1. metyloprednizolon
Kategoria leku
  1. glikokortykosteroidy
  2. leki immunosupresyjne
  3. leki przeciwzapalne

Działania niepożądane leku Medrol

Podczas stosowania metyloprednizolonu (Medrol 4 mg lub 16 mg, tabletki) mogą wystąpić działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Warto podkreślić, że podczas krótkotrwałego leczenia działania niepożądane występują rzadko, jednak mogą mieć charakter układowy. Podobnie jak w przypadku wszystkich steroidów, zaleca się dokładne monitorowanie pacjenta pod kątem występowania działań niepożądanych, nawet podczas terapii krótkoterminowej.1

Układowe działania niepożądane

Metyloprednizolon, jako lek z grupy kortykosteroidów, może wpływać na funkcjonowanie wielu układów i narządów organizmu. Szczególnej uwagi wymagają zaburzenia endokrynologiczne, metaboliczne oraz immunologiczne. Wśród istotnych klinicznie powikłań wymienia się zespół Cushinga, supresję osi podwzgórze-przysadka-nadnercza oraz zespół odstawienia steroidów.2

U pacjentów z cukrzycą należy zwrócić uwagę na możliwość zaburzenia tolerancji glukozy i zwiększenia zapotrzebowania na insulinę lub doustne leki przeciwcukrzycowe. Lek może również powodować retencję sodu, zatrzymanie płynów oraz zasadowicę hipokaliemiczną.3

Powikłania sercowo-naczyniowe i oddechowe

U predysponowanych pacjentów metyloprednizolon może wywołać zastoinową niewydolność serca. Terapia może też wiązać się z ryzykiem wystąpienia zdarzeń zakrzepowych, nadciśnienia lub niedociśnienia tętniczego.4

W obrębie układu oddechowego odnotowano przypadki zatoru tętnicy płucnej oraz czkawki.5

Wpływ na układ nerwowy i zmiany psychiczne

Metyloprednizolon może powodować różnorodne zaburzenia neuropsychiatryczne, w tym:

  • Zaburzenia afektywne (depresja, euforia, niestabilność emocjonalna)
  • Zaburzenia psychotyczne (mania, urojenia, omamy, schizofrenia)
  • Zmiany osobowości i funkcji poznawczych
  • Lęk, bezsenność, drażliwość

Mogą również wystąpić zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego, napady drgawkowe, niepamięć, zawroty głowy i bóle głowy.6

Powikłania żołądkowo-jelitowe

Stosowanie metyloprednizolonu wiąże się z istotnym ryzykiem powikłań ze strony przewodu pokarmowego. Szczególnie niebezpieczne są wrzody trawienne z możliwą perforacją i krwawieniem, perforacje jelit oraz krwawienia z żołądka. Mogą również wystąpić zapalenie trzustki, wrzodziejące zapalenie przełyku, zapalenie przełyku, wzdęcia, ból brzucha, biegunka, niestrawność i nudności.7

Należy podkreślić, że zapalenie otrzewnej może być pierwszym objawem przedmiotowym lub podmiotowym zaburzeń żołądka i jelit, takich jak perforacja, zaparcie lub zapalenie trzustki.8

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

Długotrwała terapia metyloprednizolonem może prowadzić do istotnych powikłań w układzie mięśniowo-szkieletowym, takich jak:

  • Osteoporoza – prowadząca do zwiększonego ryzyka złamań patologicznych
  • Martwica kości – szczególnie istotna w przypadku stawów obciążanych
  • Miopatia – objawiająca się osłabieniem mięśni, bólem mięśniowym i zanikiem mięśni
  • Neuropatyczne zwyrodnienie stawów i bóle stawowe
  • Zahamowanie wzrostu – istotne w przypadku stosowania u dzieci

Powyższe powikłania wymagają monitorowania stanu pacjenta, a w niektórych przypadkach suplementacji wapnia, witaminy D lub zastosowania bisfosfonianów.9

Zmiany parametrów laboratoryjnych

W trakcie terapii metyloprednizolonem mogą wystąpić zmiany w wynikach badań laboratoryjnych, w tym:

  • Zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego
  • Zmniejszenie tolerancji węglowodanów
  • Zmniejszenie stężenia potasu we krwi
  • Zwiększenie stężenia wapnia w moczu
  • Zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi
  • Zwiększenie stężenia mocznika we krwi
  • Zahamowanie reakcji w testach skórnych
  • Zwiększona aktywność enzymów wątrobowych (ALT, AST)

Regularne monitorowanie parametrów laboratoryjnych jest kluczowe dla wczesnego wykrycia potencjalnych zaburzeń.10

Szczegółowa tabela działań niepożądanych metyloprednizolonu

Poniższa tabela przedstawia kompletny wykaz działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania leku Medrol (metyloprednizolon), sklasyfikowanych według układów i narządów. Dla wszystkich działań niepożądanych częstość określono jako „częstość nieznana” (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).11

Klasyfikacja wg układów i narządów Działania niepożądane Opis kliniczny i znaczenie
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia oportunistyczne, zakażenia, zapalenie otrzewnej Osłabienie odporności może prowadzić do zwiększonej podatności na zakażenia, szczególnie oportunistyczne. Zapalenie otrzewnej może być pierwszym objawem perforacji przewodu pokarmowego.
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Leukocytoza Zwiększenie liczby białych krwinek, co może być wynikiem mobilizacji komórek z marginalnej puli krwinek.
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości, reakcje anafilaktyczne, reakcje anafilaktoidalne Reakcje mogą mieć charakter natychmiastowy, zagrażający życiu. Wymagają natychmiastowego przerwania terapii i wdrożenia leczenia ratunkowego.
Zaburzenia układu endokrynologicznego Zespół Cushinga, supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zespół odstawienia steroidów Objawy zespołu Cushinga: twarz księżycowata, otyłość centralna, zaniki mięśniowe. Nagłe odstawienie może prowadzić do objawów zespołu odstawienia, w tym niewydolności nadnerczy.
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Kwasica metaboliczna, lipomatoza nadtwardówkowa, retencja sodu, zatrzymanie płynów, zasadowica hipokaliemiczna, dyslipidemia, zaburzenia tolerancji glukozy, zwiększenie zapotrzebowania na insulinę (lub doustne leki przeciwcukrzycowe u pacjentów z cukrzycą), lipomatoza, zwiększenie łaknienia Zaburzenia równowagi elektrolitowej mogą prowadzić do obrzęków, nadciśnienia i hipokaliemii. Zaburzenia gospodarki węglowodanowej mogą nasilać lub ujawniać cukrzycę. Dyslipidemia wymaga monitorowania profilu lipidowego.
Zaburzenia psychiczne Zaburzenia afektywne (nastrój depresyjny, nastrój euforyczny, niestabilność emocjonalna, uzależnienia od leku, myśli samobójcze), zaburzenia psychotyczne (stan pobudzenia maniakalnego, urojenia, omamy i schizofrenia), zachowania psychotyczne, zaburzenia umysłowe, zmiany osobowości, stan splątania, lęk, zmiany nastroju, nieprawidłowe zachowania, bezsenność, drażliwość Zaburzenia psychiczne mogą wystąpić u 5-20% pacjentów. Zwiększone ryzyko u osób z wcześniejszymi zaburzeniami psychicznymi. Nasilenie objawów zazwyczaj koreluje z dawką leku.
Zaburzenia układu nerwowego Zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego (z obrzękiem tarcz nerwów wzrokowych), napady drgawkowe, niepamięć, zaburzenia funkcji poznawczych, zawroty głowy, ból głowy Łagodne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe może objawiać się bólami głowy, zaburzeniami widzenia i wymaga różnicowania z innymi przyczynami. Napady drgawkowe częściej występują u pacjentów z padaczką.
Zaburzenia oka Chorioretinopatia, zaćma, jaskra, wytrzeszcz, nieostre widzenie Zaćma podtorebkowa tylna jest typowym powikłaniem długotrwałego leczenia. Jaskra może rozwinąć się u osób predysponowanych. Regularne kontrole okulistyczne są zalecane.
Zaburzenia ucha i błędnika Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego Zazwyczaj ustępują po zakończeniu leczenia.
Zaburzenia serca Zastoinowa niewydolność serca (u podatnych pacjentów) Retencja sodu i wody może nasilać objawy niewydolności serca. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z chorobą wieńcową i nadciśnieniem.
Zaburzenia naczyniowe Zdarzenia zakrzepowe, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, uderzenia gorąca Zwiększone ryzyko zakrzepicy żylnej i tętniczej. Monitorowanie ciśnienia tętniczego podczas leczenia jest niezbędne.
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Zator tętnicy płucnej, czkawka Zator płucny może być następstwem zakrzepicy żył głębokich. Czkawka zwykle ma charakter przejściowy.
Zaburzenia żołądka i jelit Wrzody trawienne (z możliwością perforacji i krwawienia), perforacje jelit, krwawienia z żołądka, zapalenie trzustki, wrzodziejące zapalenie przełyku, zapalenie przełyku, wzdęcia, ból brzucha, biegunka, niestrawność, nudności Powikłania żołądkowo-jelitowe stanowią najczęstszą przyczynę ciężkich działań niepożądanych. Równoczesne stosowanie leków z grupy NLPZ zwiększa ryzyko. Profilaktyczne stosowanie IPP może być zalecane.
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększona aktywność enzymów wątrobowych (ALT, AST) Zazwyczaj przejściowe, ustępujące po zakończeniu leczenia. Monitorowanie funkcji wątroby zalecane przy długotrwałej terapii.
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Obrzęk naczynioruchowy, nadmierne owłosienie, wybroczyny, wylewy krwawe podskórne lub dotkankowe, zanik skóry, rumień, nadmierne pocenie się, rozstępy skórne, wysypka, świąd, pokrzywka, trądzik Zaniki skóry i rozstępy są często nieodwracalne. Trądzik posteroidowy zwykle ustępuje po zakończeniu leczenia. Powolne zmniejszanie dawki może zminimalizować niektóre objawy skórne.
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Osłabienie mięśni, ból mięśniowy, miopatia, zanik mięśni, osteoporoza, martwica kości, złamania patologiczne, neuropatyczne zwyrodnienie stawów, bóle stawowe, zahamowanie wzrostu Osteoporoza indukowana steroidami jest najczęstszym powikłaniem długotrwałej terapii. Suplementacja wapnia, witaminy D oraz bisfosfoniany są zalecane profilaktycznie. Zahamowanie wzrostu u dzieci może być nieodwracalne.
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Nieregularne miesiączki Zwykle ustępują po zakończeniu leczenia.
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zaburzone gojenie się ran, obrzęk obwodowy, uczucie zmęczenia, złe samopoczucie Opóźnione gojenie ran wynika z hamowania syntezy kolagenu i migracji fibroblastów. Może zwiększać ryzyko zakażeń ran pooperacyjnych.
Badania diagnostyczne Zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego, zmniejszenie tolerancji węglowodanów, zmniejszenie stężenia potasu we krwi, zwiększenie stężenia wapnia w moczu, zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zahamowanie reakcji w testach skórnych Monitorowanie parametrów laboratoryjnych jest wskazane przed i podczas terapii. Szczególnej uwagi wymaga stężenie potasu i glukozy we krwi.
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Złamania kompresyjne kręgosłupa, zerwanie ścięgna Złamania kompresyjne kręgosłupa występują najczęściej w odcinku piersiowo-lędźwiowym. Zerwania ścięgien (najczęściej Achillesa) mogą wystąpić u pacjentów aktywnych fizycznie.

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

Personel medyczny powinien regularnie monitorować pacjentów przyjmujących metyloprednizolon, aby wcześnie rozpoznać ewentualne działania niepożądane. W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych należy rozważyć modyfikację dawki lub przerwanie leczenia, biorąc pod uwagę stosunek korzyści do ryzyka.

Zgodnie z wymogami monitorowania bezpieczeństwa farmakoterapii, po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.12

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.13

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl