wrodzony układ odpornościowy
Wrodzony układ odpornościowy (innate immunity) stanowi pierwszą linię obrony organizmu przed patogenami, działającą natychmiast po kontakcie z czynnikiem zakaźnym. W przeciwieństwie do adaptacyjnego układu immunologicznego, nie wymaga wcześniejszej ekspozycji na patogen i nie wykazuje pamięci immunologicznej.
System ten obejmuje bariery fizyczne (skóra, błony śluzowe), komórkowe (neutrofile, makrofagi, komórki NK, komórki dendrytyczne) oraz składniki humoralne (układ dopełniacza, białka ostrej fazy, cytokiny). Rozpoznaje on konserwatywne struktury molekularne patogenów (PAMPs) za pomocą receptorów rozpoznających wzorce (PRRs), w tym receptorów Toll-podobnych (TLRs).
Aktywacja wrodzonego układu odpornościowego prowadzi do indukcji procesów zapalnych, fagocytozy patogenów oraz uruchomienia mechanizmów odpowiedzi adaptacyjnej. Zaburzenia funkcjonowania tego układu mogą prowadzić do zwiększonej podatności na infekcje, chorób autoimmunologicznych lub przewlekłych stanów zapalnych.
Badania nad wrodzonym układem odpornościowym dostarczają cennych informacji na temat patogenezy chorób infekcyjnych i autoimmunologicznych, a także umożliwiają rozwój nowych strategii terapeutycznych, takich jak immunomodulatory czy adiuwanty szczepionek.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Autoimmunologiczne zapalenie trzustki – Patofizjologia i mechanizm
Autoimmunologiczne zapalenie trzustki (AIP) to choroba o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzująca się naciekiem komórek immunologicznych w tkance trzustkowej i dobrą odpowiedzią na terapię steroidową. Wyróżnia się trzy typy AIP: typ 1 (AIP-1), związany z IgG4 i chorobą wielonarządową; typ 2 (AIP-2), niezwiązany z IgG4, z naciekiem neutrofilowym i możliwą rolą limfocytów Th17; oraz typ 3 (AIP-3), indukowany inhibitorami punktów kontrolnych układu immunologicznego. Patogeneza AIP-1 obejmuje aktywację receptorów Toll-podobnych (TLR), plazmacytoidalnych komórek dendrytycznych (pDC) oraz cytokiny IL-33, która stymuluje odpowiedź Th2 i produkcję cytokin fibrogennych (IL-4, IL-13). W AIP-2 obserwuje się nadekspresję IL-8 i nacieki neutrofilowe, a w AIP-3 dominują limfocyty T CD8+. Genetyczne czynniki ryzyka obejmują haplotypy HLA DRB1*0405 i DQB1*0401 oraz polimorfizmy CTLA4. W diagnostyce istotne są podwyższone stężenia IgG4 oraz obecność autoprzeciwciał, takich jak ALF i CA-II, a także immunofenotyp limfocytów T CD4+ i CD8+ z ekspresją HLA-DR.
adaptacyjny układ odpornościowy, autoimmunologiczne zapalenie trzustki, choroba związana z IgG4, cytokina zapalna, dysbioza jelitowa, inhibitor punktów kontrolnych układu immunologicznego, interferon typu I, limfocyt T CD8, nawrót choroby, plazmacytoidalna komórka dendrytyczna, przewód Santoryniego, przewód Wirsunga, receptor rozpoznający wzorce molekularne, receptor Toll-podobny, terapia steroidowa, wrodzony układ odpornościowy - Leksykon chorób i schorzeń
Wysypka wielopostaciowa na światło – Patofizjologia i mechanizm
Polimorficzna wysypka świetlna (PMLE) jest najczęstszą immunologiczną fotodermatozą, charakteryzującą się opóźnioną reakcją nadwrażliwości typu IV na endogenny antygen indukowany promieniowaniem UV, głównie UVA, ale także UVB, UVC, a u niektórych pacjentów nawet światłem widzialnym. Patogeneza PMLE obejmuje zaburzenia fizjologicznej immunosupresji po ekspozycji na UV, w tym nieprawidłową migrację komórek Langerhansa, zmniejszoną ekspresję cytokin takich jak TNF-α, IL-4, IL-10 oraz rolę cytokin z rodziny IL-1, zwłaszcza IL-36 gamma. W patomechanizmie istotne są również defekty apoptozy keratynocytów (obniżona ekspresja genów C1S i SCARB1), co sprzyja prezentacji fotoantygenu i rozwojowi reakcji zapalnej. Dodatkowo, zaburzenia mikrobioty skóry i niedobór witaminy D3 (niski poziom 25(OH)D) zwiększają podatność na chorobę, a efekt hartowania (photohardening) stanowi mechanizm adaptacyjny, wykorzystywany terapeutycznie poprzez stopniową ekspozycję na światło lub fototerapię UVB 311 nm.
akantoza naskórka, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, apoptoza keratynocytów, bliźnięta dwujajowe, bliźnięta jednojajowe, cząsteczki adhezyjne, czynnik martwicy nowotworu alfa, defensyna, filtr przeciwsłoneczny, fotodermatoza, fototerapia UVB, hiperkeratoza, IL-31, immunosupresja indukowana promieniowaniem UV, interleukina-10, interleukina-4, katelicydyna, komórki Langerhansa, limfocyt CD4+, limfocyt CD8, miejscowy kortykosteroid, mikrobiota skórna, minimalna dawka rumieniowa, model wielogenowy, nadwrażliwość typu opóźnionego, niedobór witaminy D3, odpowiedź typu Th2, peptydy przeciwdrobnoustrojowe, promieniowanie ultrafioletowe, promieniowanie UVA, promieniowanie UVB, promieniowanie UVC, reakcja autoimmunologiczna, światło widzialne, tolerancja immunologiczna, wrodzony układ odpornościowy, współczynnik ochrony przeciwsłonecznej, wysypka wielopostaciowa na światło - Leksykon chorób i schorzeń
Reumatoidalne zapalenie stawów związane z łuszczycą – Etiologia i przyczyny
Łuszczycowe zapalenie stawów (PsA) to przewlekła choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się zapaleniem stawów i skóry, związana z nieprawidłową odpowiedzią immunologiczną, w której kluczową rolę odgrywają komórki Th17 oraz cytokiny prozapalne, takie jak TNF. Patogeneza obejmuje aktywację szlaku JAK/STAT, prowadzącą do hiperproliferacji błony maziowej i tworzenia pannus. Genetyczne predyspozycje, zwłaszcza w obrębie regionu HLA na chromosomie 6, oraz polimorfizmy w genach il23r, TNFAIP3 i PTPN22, znacząco zwiększają ryzyko rozwoju PsA. Epidemiologicznie, około 30% pacjentów z łuszczycą rozwija PsA, często po około 10 latach od pojawienia się zmian skórnych, a łuszczyca paznokci występuje u 80% chorych z PsA, stanowiąc ważny marker wczesnej diagnozy.
choroba autoimmunologiczna, cytokiny zapalne, czynnik martwicy nowotworu, dysbioza, fosfataza tyrozynowa, geny HLA, główny kompleks zgodności tkankowej, leki biologiczne, łuszczyca paznokci, łuszczyca skóry, łuszczycowe zapalenie stawów, mikrobiom jelitowy, paciorkowcowe zapalenie gardła, polimorfizmy genów, reumatoidalne zapalenie stawów, szlak JAK-STAT, układ immunologiczny, wrodzony układ odpornościowy, zapalenie stawów, zjawisko Koebnera - Leksykon chorób i schorzeń
Inwazyjny rak zrazikowy – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Inwazyjny rak zrazikowy (ILC) stanowi 10-15% wszystkich inwazyjnych raków piersi i charakteryzuje się powolnym wzrostem oraz trudnościami diagnostycznymi ze względu na liniowy wzorzec rozrostu. Pięcioletni względny wskaźnik przeżycia dla ILC wynosi 88,6%, a dziesięcioletni 73,6%, z wyraźnym zróżnicowaniem w zależności od stadium choroby: zlokalizowane (ponad 99%), regionalne (87%) i odległe (32%). Rokowanie jest gorsze u pacjentek w wieku ≤35 lat oraz ≥70 lat, a także zależy od podtypów receptorów hormonalnych ER/PR. Raki HR+ wykazują niższe ryzyko nawrotów w pierwszych 5 latach, ale wyższe po 10 latach. Mutacje w genach ERBB2, ERBB3, TP53, AKT1 i ROS1 korelują z gorszym rokowaniem i opornością na terapię hormonalną. Nawrót ILC może wystąpić nawet po wielu latach, z predylekcją do przerzutów do wątroby, płuc, kości oraz narządów przewodu pokarmowego i ginekologicznych.
algorytm Random Forest, chemioterapia adiuwantowa, cykl komórkowy, HER2/neu, inwazyjny rak zrazikowy, MammaPrint, nawrót choroby, przerzut do kości, przerzut do węzłów chłonnych, przewód pokarmowy, rak piersi, rak przewodowy, receptor estrogenowy, receptor progesteronowy, ścieżka molekularna, stopień złośliwości nowotworu, sygnatura genowa, sygnatura molekularna, terapia hormonalna, węzły chłonne pachowe, wrodzony układ odpornościowy, wskaźnik przeżycia - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Remurel 20 mg/ml
Remurel zawiera glatirameru octan w stężeniu 20 mg/ml, będący syntetycznym polipeptydem o masie cząsteczkowej 5000-9000 Da, stosowany w leczeniu rzutowo-remisyjnej postaci stwardnienia rozsianego (RRMS). Mechanizm działania polega na modulacji układu immunologicznego, w tym wpływie na monocyty, komórki dendrytyczne oraz limfocyty B i T, co prowadzi do zwiększonej produkcji cytokin przeciwzapalnych. Skuteczność kliniczna została potwierdzona w trzech kontrolowanych badaniach placebo, obejmujących łącznie 269 pacjentów, gdzie glatirameru octan zmniejszył częstość rzutów o 32% (z 1,98 do 1,34). Długoterminowe dane (do 12 lat) potwierdzają bezpieczeństwo i trwałość efektu terapeutycznego. W badaniu 9001/9001E (251 pacjentów, do 35 miesięcy) odsetek pacjentów z 3-miesięcznym potwierdzonym postępem niesprawności wynosił 23,2% w grupie leczonej vs 29,4% w placebo (p=0,199), bez istotnego wpływu na czas trwania lub nasilenie rzutów. Brak danych dotyczących skuteczności u postaci pierwotnie lub wtórnie postępującej SM.
cytokiny przeciwzapalne, glatirameru octan, jednoogniskowy epizod neurologiczny, komórka dendrytyczna, kryteria Posera, lek immunostymulujący, limfocyty, modulacja procesów immunologicznych, monocyt, obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego, osmolarność, patofizjologia stwardnienia rozsianego, patogeneza stwardnienia rozsianego, pojedynczy epizod kliniczny, postęp niesprawności, progresja niesprawności, rezonans magnetyczny, roztwór do wstrzykiwań, rzutowo-remisyjna postać stwardnienia rozsianego, stwardnienie rozsiane, syntetyczny polipeptyd, wrodzony układ odpornościowy, wzmocnienie gadolinem, zanik mózgu, zmiana hipointensywna, zmiana T1-zależna, zmiana T2-zależna