ciężka niepożądana reakcja skórna

Ciężka niepożądana reakcja skórna (SCAR – Severe Cutaneous Adverse Reaction) to zagrażająca życiu grupa reakcji polekowych, obejmująca zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczną nekrolizę naskórka (TEN), ostrą uogólnioną osutkę krostkową (AGEP) oraz polekową reakcję z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS). Reakcje te charakteryzują się różnym stopniem martwicy naskórka, zajęciem błon śluzowych oraz objawami ogólnoustrojowymi.

Patogeneza SCAR związana jest z nadwrażliwością typu IV według klasyfikacji Gella i Coombsa, z udziałem komórek T i cytokin prozapalnych. Do najczęstszych czynników wywołujących należą leki przeciwdrgawkowe, antybiotyki (zwłaszcza sulfonamidy), allopurynol oraz niesteroidowe leki przeciwzapalne. Występowanie SCAR może być związane z czynnikami genetycznymi, w tym z obecnością określonych alleli układu HLA.

Rozpoznanie SCAR opiera się na obrazie klinicznym, badaniach laboratoryjnych oraz badaniu histopatologicznym. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić choroby infekcyjne, autoimmunologiczne oraz nowotworowe. Leczenie obejmuje natychmiastowe odstawienie leku wywołującego, intensywną terapię wspomagającą oraz w wybranych przypadkach – terapię immunosupresyjną. Śmiertelność w przebiegu SCAR, szczególnie w TEN, może sięgać 30-40%, co podkreśla konieczność szybkiej diagnozy i wdrożenia odpowiedniego postępowania.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl