przełom tarczycowy
Wskazanie

Przełom tarczycowy (tyreotoksyczny) to zagrażający życiu stan nagłego nasilenia objawów nadczynności tarczycy. Charakteryzuje się wysoką gorączką (często powyżej 38,5°C), tachykardią ponad 140 uderzeń na minutę, zaburzeniami świadomości (od pobudzenia i niepokoju po śpiączkę), objawami ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka) oraz niewydolnością sercowo-naczyniową.

Najczęstszą przyczyną jest nieleczona lub niewłaściwie leczona choroba Gravesa-Basedowa, rzadziej wole guzkowe nadczynne. Czynnikami wyzwalającymi mogą być: infekcje, operacje, poród, uraz, przerwanie leczenia przeciwtarczycowego, ekspozycja na jod (np. środki kontrastowe) czy stres. Śmiertelność w przełomie tarczycowym, mimo właściwego leczenia, wciąż wynosi 10-30%.

Leczenie wymaga natychmiastowej hospitalizacji na oddziale intensywnej terapii i obejmuje kompleksowe postępowanie: tiamazol (Thyrozol) w dużych dawkach 60-120 mg/dobę, preparaty jodu (płyn Lugola) podawane 1-2 godziny po tiamazolu, glikokortykosteroidy (hydrokortyzon, deksametazon), leki blokujące receptory beta-adrenergiczne (propranolol, metoprolol), intensywne leczenie objawowe obejmujące chłodzenie, płynoterapię, leczenie niewydolności krążenia oraz terapię choroby podstawowej.

Największą trudnością w leczeniu przełomu tarczycowego jest wczesne rozpoznanie, gdyż objawy mogą być początkowo niespecyficzne i przypominać inne stany nagłe. Opóźnienie w diagnostyce i leczeniu drastycznie zwiększa śmiertelność. Wyzwaniem jest również jednoczesne leczenie przyczyny wyzwalającej (np. ciężkiej infekcji) oraz zarządzanie potencjalnymi powikłaniami, takimi jak niewydolność serca, zaburzenia rytmu serca czy niewydolność oddechowa. U pacjentów z niewydolnością wątroby dawkowanie leków przeciwtarczycowych może być problematyczne, a występujące zaburzenia elektrolitowe dodatkowo komplikują leczenie.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl