Metronidazol Polpharma
Tabletki, 250 mg
Produkt zawiera 250 mg metronidazolu oraz 6,60 mg glukozy w jednej tabletce. Stosowany jest w leczeniu zakażeń wywołanych bakteriami beztlenowymi oraz pierwotniakami, takimi jak Trichomonas czy Giardia lamblia. Jest skuteczny również w zapobieganiu zakażeniom pooperacyjnym oraz leczeniu bakteryjnego zapalenia pochwy i innych stanów zapalnych. Preparat znajduje zastosowanie także w terapii wrzodów trawiennych z infekcją Helicobacter pylori oraz w innych zakażeniach bakteryjnych i pierwotniakowych.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania
- bakteriemia
- bakteryjne zapalenie pochwy
- giardiaza
- gorączka połogowa
- odleżyna
- ostre wrzodziejące zapalenie dziąseł
- ostre zakażenie okołozębowe
- owrzodzenie kończyny dolnej
- pełzakowica
- posocznica
- ropień mózgu
- ropień w obrębie miednicy mniejszej
- rzęsistkowica układu moczowo-płciowego
- wrzód trawienny z zakażeniem Helicobacter pylori
- zakażenie bakteriami beztlenowymi
- zakażenie pierwotniakami Balantidium
- zakażenie pierwotniakami Entamoeba histolytica
- zakażenie pierwotniakami Giardia lamblia
- zakażenie pierwotniakami Trichomonas
- zakażenie ran po zabiegach chirurgicznych
- zapalenie otrzewnej
- zapalenie płuc
- zapalenie przymacicza
- zapalenie szpiku
- zapobieganie zakażeniom pooperacyjnym wywołanym bakteriami beztlenowymi
-
Dawkowanie i sposób podawania
Metronidazol Polpharma w dawce 250 mg jest skutecznym lekiem przeciwbakteryjnym i przeciwpierwotniakowym, stosowanym w leczeniu zakażeń bakteriami beztlenowymi oraz pierwotniakami. Dawkowanie różni się w zależności od wskazania i wieku pacjenta: w profilaktyce zakażeń pooperacyjnych u dorosłych i młodzieży >12 lat stosuje się dawkę początkową 1000 mg jednorazowo, następnie 250 mg 3×/dobę do głodówki przedoperacyjnej; u dzieci <12 lat 20-30 mg/kg mc. jednorazowo 1-2 godziny przed zabiegiem; u noworodków przed 40. tygodniem ciąży 10 mg/kg mc. jednorazowo. W leczeniu zakażeń beztlenowych dawka dla dorosłych i młodzieży wynosi 250-500 mg 3×/dobę przez maksymalnie 7 dni, a u dzieci 20-30 mg/kg mc./dobę, z możliwością zwiększenia do 40 mg/kg mc. W przypadku rzęsistkowicy dawki u dorosłych to 2000 mg jednorazowo lub 250 mg 3×/dobę przez 7 dni, a u dzieci <10 lat 40 mg/kg mc. jednorazowo lub 15-30 mg/kg mc./dobę przez 7 dni. Metronidazol jest metabolizowany w wątrobie, a u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby zaleca się redukcję dawki do 1/3 i podawanie jednorazowo dobowo. Nie ma konieczności modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek, jednak u hemodializowanych dawkę należy podać po sesji dializacyjnej.
W terapii zakażeń takich jak pełzakowica, giardiaza, bakteryjne zapalenie pochwy, eradykacja Helicobacter pylori oraz ostre zakażenia okołozębowe stosuje się różne schematy dawkowania, dostosowane do wieku i masy ciała pacjenta. Przykładowo, w eradykacji H. pylori u dorosłych stosuje się 500 mg 2-3×/dobę przez 7-14 dni, a u dzieci 20 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 500 mg 2×/dobę). W przypadku wcześniaków istnieje ryzyko kumulacji leku, dlatego wskazane jest monitorowanie stężenia metronidazolu w surowicy po kilku dniach terapii. U pacjentów w podeszłym wieku zaleca się ostrożność, zwłaszcza przy wysokich dawkach. Tabletki można podawać niezależnie od posiłków, a w przypadku trudności z połykaniem dopuszcza się rozkruszenie tabletki, pamiętając, że linia na tabletce nie służy do dzielenia dawki. Standardowy czas leczenia nie powinien przekraczać 7-14 dni, w zależności od wskazania klinicznego.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Dawkowanie i sposób podawania – Metronidazol Polpharma 250 mg
ameboza, bakteria beztlenowa, bakteryjne zapalenie pochwy, ciągła dializa otrzewnowa, dializa otrzewnowa, dysfagia, encefalopatia wątrobowa, eradykacja Helicobacter pylori, giardiaza, hemodializa, lamblioza, metronidazol, monoterapia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odleżyna, okres półtrwania leku, owrzodzenie kończyny dolnej, pełzakowica, preparat przeciwbakteryjny, rzęsistkowica, wrzodziejące zapalenie dziąseł, zakażenie okołozębowe, zakażenie pooperacyjne -
Profil bezpieczeństwa leku
Metronidazol jest przeciwwskazany u kobiet karmiących ze względu na przenikanie do mleka w stężeniach zbliżonych do osoczowych, co wymaga zaprzestania karmienia podczas terapii. Spożycie alkoholu podczas leczenia oraz przez co najmniej 48 godzin po jego zakończeniu jest zabronione z powodu ryzyka reakcji disulfiramowej, objawiającej się m.in. uderzeniami gorąca, wymiotami, tachykardią i bólami głowy. W trakcie terapii należy zachować ostrożność przy prowadzeniu pojazdów i obsłudze maszyn, gdyż mogą wystąpić objawy neurologiczne takie jak senność, zawroty głowy, dezorientacja, omamy, drgawki czy przemijające zaburzenia widzenia.
U pacjentów w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek i wątroby konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności. W przypadku niewydolności nerek nie jest wymagane zmniejszenie dawki, jednak po hemodializie należy podać lek ponownie, gdyż metronidazol i jego metabolity są usuwane podczas dializy. U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby dawkę należy zmniejszyć do 1/3 i podawać ją jednorazowo dobowo, zwracając uwagę na ryzyko encefalopatii wątrobowej. Monitorowanie stanu klinicznego i dostosowanie dawkowania są kluczowe w tych grupach pacjentów.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Profil bezpieczeństwa leku – Metronidazol Polpharma 250 mg
-
Przeciwwskazania
Metronidazol Polpharma w dawce 250 mg w postaci tabletek posiada istotne przeciwwskazania, które należy bezwzględnie uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na metronidazol lub inne pochodne 5-nitroimidazolu, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Ponadto, lek zawiera glukozę (6,60 mg/tabletkę), co może stanowić alergen u niektórych pacjentów. Metronidazol jest bezwzględnie przeciwwskazany w pierwszym trymestrze ciąży z uwagi na potencjalne działanie teratogenne, co jest szczególnie istotne podczas organogenezy płodu. Tabletki mają charakterystyczną właściwość żółknięcia pod wpływem światła i są obustronnie płaskie z linią ułatwiającą rozkruszenie, jednak nie służą do dzielenia na równe dawki, co należy uwzględnić u pacjentów z zaburzeniami połykania. Przed przepisaniem Metronidazolu Polpharma 250 mg konieczne jest dokładne zbadanie historii medycznej pacjenta pod kątem wymienionych przeciwwskazań, w tym nadwrażliwości na substancję czynną, pochodne 5-nitroimidazolu oraz substancje pomocnicze, zwłaszcza glukozę. W przypadku kobiet w wieku rozrodczym należy szczególnie unikać stosowania leku w pierwszym trymestrze ciąży. W sytuacjach, gdy pacjent ma trudności z przyjmowaniem tabletek, należy rozważyć alternatywne formy farmaceutyczne metronidazolu. Świadome i ostrożne podejście do przeciwwskazań jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii i minimalizacji ryzyka powikłań.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przeciwwskazania – Metronidazol Polpharma 250 mg
-
Przedawkowanie
Przedawkowanie metronidazolu, szczególnie w formie tabletek Metronidazol Polpharma zawierających 250 mg substancji czynnej, może prowadzić do poważnych objawów toksycznych, głównie ze strony układu nerwowego i pokarmowego. Jednorazowe przyjęcie dawki około 15 g (60 tabletek) wywołuje nudności, wymioty oraz bezład ruchowy, natomiast powtarzające się dawki w zakresie 6-10,4 g co drugi dzień przez 5-7 dni mogą skutkować ciężką neurotoksycznością, w tym stanami drgawkowymi i neuropatiami obwodowymi. Brak specyficznego antidotum wymaga leczenia objawowego i monitorowania funkcji życiowych pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem objawów neurologicznych i zaburzeń ze strony przewodu pokarmowego.
Ze względu na niską dawkę pojedynczej tabletki (250 mg), ryzyko przedawkowania jest istotne przy kilkukrotnym przekroczeniu zalecanej dawki terapeutycznej, co może prowadzić do kumulacji leku i nasilenia neurotoksyczności. Personel medyczny powinien zwracać uwagę na charakterystykę farmaceutyczną produktu – tabletki są białe z żółtawym odcieniem, okrągłe, obustronnie płaskie, z linią podziału służącą jedynie ułatwieniu połknięcia, a nie do dzielenia na równe dawki. W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczne jest wdrożenie intensywnego leczenia podtrzymującego oraz ścisłe monitorowanie stanu pacjenta.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedawkowanie – Metronidazol Polpharma 250 mg
bezład ruchowy, dawka śmiertelna, dolegliwości układu pokarmowego, funkcje poznawcze, funkcje życiowe, leczenie objawowe, metronidazol, Metronidazol Polpharma, neuropatia obwodowa, neurotoksyczność, nudności, objawy neurologiczne, stan drgawkowy, substancja czynna, układ nerwowy, układ pokarmowy, wymioty, zaburzenie koordynacji ruchowej, zaburzenie świadomości -
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania nad metronidazolem wykazały działanie mutagenne w testach in vitro, jednakże brak potwierdzenia mutagenności in vivo u ssaków, co sugeruje istnienie mechanizmów detoksykacji w organizmach żywych. Długotrwałe podawanie doustne metronidazolu u myszy i szczurów ujawniło mutagenne efekty, natomiast chomiki nie wykazały takiej reakcji, wskazując na międzygatunkowe różnice. W kontekście kancerogenności, u samców myszy stosujących dawkę 500 mg/kg mc./dobę odnotowano wzrost częstości złośliwych guzów wątroby, a u myszy poddanych terapii przez całe życie zaobserwowano zwiększoną częstość chłoniaków i nowotworów płuc. U samic szczurów długotrwałe doustne podawanie leku wiązało się ze wzrostem zachorowań na raka sutka i wątroby.
Ocena teratogenności metronidazolu wykazała brak uszkodzeń płodów u ciężarnych szczurów nawet przy dawce pięciokrotnie wyższej niż stosowana u ludzi. U ciężarnych myszy toksyczność dla płodu była zależna od drogi podania: dootrzewnowa dawka odpowiadająca dawce ludzkiej wykazywała działanie toksyczne, natomiast podanie doustne nie powodowało toksyczności. Wyniki te podkreślają konieczność ostrożnej interpretacji danych przedklinicznych w kontekście klinicznym, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu i wysokich dawkach metronidazolu, jednak standardowa doustna droga podania wydaje się względnie bezpieczna, co ma istotne znaczenie dla terapii u kobiet w wieku rozrodczym.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metronidazol Polpharma 250 mg
badanie in vitro, badanie in vivo, detoksykacja, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, kancerogenność, metronidazol, mutagenność, nowotwór płuc, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, rak sutka, rak wątroby, toksyczność płodowa, uszkodzenie płodu, złośliwy guz wątroby -
Skład i postać leku
Metronidazol Polpharma to lek w postaci tabletek zawierających 250 mg metronidazolu jako substancję czynną, stosowany w terapii zakażeń bakteryjnych i pierwotniakowych. Tabletki mają okrągły kształt, są obustronnie płaskie, białe z odcieniem żółtawym i posiadają linię podziału, która ułatwia rozkruszenie, ale nie służy do dzielenia dawki na pół (125 mg). W skład preparatu wchodzą substancje pomocnicze: skrobia ziemniaczana, żelatyna, glukoza ciekła (6,60 mg/tabletka) oraz magnezu stearynian. Produkt jest pakowany w blistry Aluminium/PVC po 20 tabletek, umieszczone w tekturowym pudełku.
Metronidazol Polpharma powinien być przechowywany w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nieprzekraczającej 25°C, a okres ważności wynosi 3 lata od daty produkcji. Tabletki wykazują tendencję do żółknięcia pod wpływem światła, co jest naturalną cechą metronidazolu. Nie stwierdzono niezgodności farmaceutycznych ani konieczności stosowania specjalnych środków ostrożności przy przygotowaniu i usuwaniu leku. Produkt jest przeznaczony do stosowania pod nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Skład i postać leku – Metronidazol Polpharma 250 mg
-
Specjalne ostrzeżenia
Metronidazol Polpharma w dawce 250 mg wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza ze względu na ograniczone spektrum działania przeciwbakteryjnego (brak aktywności wobec bakterii tlenowych i względnych beztlenowców) oraz ryzyko powikłań neurologicznych (obwodowa neuropatia, ataksja, napady drgawkowe) i ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Terapia powinna być monitorowana pod kątem parametrów hematologicznych, zwłaszcza przy leczeniu trwającym powyżej 10 dni, a także czynności wątroby i nerek, ze względu na ryzyko kumulacji leku i metabolitów. U pacjentów z zespołem Cockayne’a metronidazol może wywołać ciężką hepatotoksyczność, dlatego stosowanie jest dopuszczalne tylko przy braku alternatyw i przewadze korzyści nad ryzykiem. Zaleca się także unikanie spożycia alkoholu podczas terapii i przez co najmniej 48 godzin po jej zakończeniu, aby zapobiec reakcji disulfiramowej.
W trakcie leczenia metronidazolem należy zwracać uwagę na możliwość wystąpienia kandydozy jamy ustnej, pochwy i przewodu pokarmowego oraz na potencjalne zaburzenia neurologiczne, które mogą wymagać przerwania terapii. Pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, encefalopatią wątrobową, niewydolnością nerek oraz leczonych kortykosteroidami należy traktować z dużą ostrożnością. Metronidazol może wpływać na wyniki badań laboratoryjnych, w tym AspAT, AlAT, LDH, poziom trójglicerydów i glukozy. Ponadto, tabletki zawierają 6,60 mg glukozy, co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Informacja o fizjologicznym, ciemniejszym zabarwieniu moczu powinna być przekazana pacjentom w celu uniknięcia niepotrzebnego niepokoju.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Specjalne ostrzeżenia – Metronidazol Polpharma
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, ataksja, dehydrogenaza mleczanowa, encefalopatia wątrobowa, hepatotoksyczność, kortykosteroidy, lek przeciwgrzybiczny, leukocyty, metronidazol, napady drgawkowe, neuropatia obwodowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obraz krwi, ostra niewydolność wątroby, parametry wątrobowe, reakcja disulfiramowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, Trichomonas vaginalis, zawroty głowy, zespół Cockayne’a, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy -
Właściwości farmakodynamiczne
Metronidazol, należący do pochodnych nitroimidazolu (kod ATC: P01AB01), wykazuje działanie przeciwpierwotniakowe i przeciwbakteryjne, szczególnie wobec organizmów beztlenowych. Mechanizm jego działania opiera się na redukcji grupy nitrowej w środowisku o niskim potencjale oksydoredukcyjnym, co prowadzi do uszkodzenia łańcucha DNA w komórkach pierwotniaków i bakterii. Lek jest skuteczny przeciwko patogenom takim jak Trichomonas vaginalis, Giardia lamblia, Entamoeba histolytica oraz Balantidium coli, co czyni go lekiem z wyboru w leczeniu rzęsistkowicy, lambliozy, pełzakowicy i balantidiozy.
Metronidazol wykazuje również silne działanie bakteriobójcze wobec beztlenowych bakterii Gram-ujemnych (np. Bacteroides fragilis i inne gatunki Bacteroides, Fusobacterium) oraz Gram-dodatnich (Eubacterium, Clostridium, Peptococcus, Peptostreptococcus). Nie działa natomiast na bakterie tlenowe, względnie beztlenowe, grzyby ani wirusy, co wynika z konieczności beztlenowego środowiska do aktywacji leku. Ta selektywność minimalizuje zaburzenia fizjologicznej flory tlenowej, jednak w zakażeniach mieszanych może wymagać stosowania dodatkowych antybiotyków o szerszym spektrum działania.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Właściwości farmakodynamiczne – Metronidazol Polpharma 250 mg
5-nitroimidazol, Bacteroides, Bacteroides fragilis, bakteria beztlenowa, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, bakteryjne zapalenie pochwy, balantidioza, Balantidium coli, Clostridium, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwpierwotniakowe, Entamoeba histolytica, Eubacterium, ferredoksyna, Fusobacterium, Giardia lamblia, lamblioza, metronidazol, pełzakowica, Peptococcus, Peptostreptococcus, pochodna nitroimidazolu, potencjał oksydoredukcyjny, rozerwanie łańcucha DNA, rzęsistkowica układu moczowo-płciowego, Trichomonas vaginalis, zakażenie beztlenowe, zakażenie wewnątrzbrzuszne -
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Metronidazol Polpharma w dawce 250 mg może znacząco wpływać na zdolności psychomotoryczne pacjenta, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Do najważniejszych działań niepożądanych należą: senność, zawroty głowy, dezorientacja, omamy, drgawki oraz przemijające zaburzenia widzenia. Objawy te mogą wydłużać czas reakcji, zaburzać orientację przestrzenną i percepcję, co stwarza poważne ryzyko wypadków drogowych. Zaleca się całkowite powstrzymanie się od prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn w przypadku wystąpienia któregokolwiek z wymienionych objawów oraz unikanie spożywania alkoholu podczas terapii, który może nasilać te działania niepożądane.
Lekarz ma obowiązek szczegółowo poinformować pacjenta o potencjalnym wpływie metronidazolu na zdolności psychomotoryczne, zwłaszcza u osób zawodowo prowadzących pojazdy, pacjentów w podeszłym wieku, przyjmujących leki o działaniu ośrodkowym oraz z chorobami neurologicznymi. Niezbędne jest udokumentowanie przekazania tych informacji w dokumentacji medycznej, a w przypadku pacjentów wysokiego ryzyka – uzyskanie pisemnego potwierdzenia zrozumienia zaleceń. Indywidualne podejście do pacjenta oraz dostosowanie informacji do jego sytuacji zdrowotnej i zawodowej są kluczowe dla minimalizacji ryzyka powikłań związanych z terapią metronidazolem.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Metronidazol Polpharma 250 mg
choroba neurologiczna, dezorientacja, drgawki, działanie niepożądane, działanie ośrodkowe, epizod drgawkowy, funkcje psychomotoryczne, interakcja lekowa, metronidazol, Metronidazol Polpharma, nasilenie działań niepożądanych, obniżona czujność, omamy, senność, spożywanie alkoholu, tabletki 250 mg, zaburzenia percepcji, zaburzenia świadomości, zaburzenia widzenia, zawroty głowy, zdolności psychomotoryczne -
Wskazania do stosowania
Metronidazol Polpharma, zawierający 250 mg metronidazolu, jest lekiem o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego i przeciwpierwotniakowego, stosowanym w terapii zakażeń wywołanych przez bakterie beztlenowe (m.in. Bacteroides, Fusobacterium, Clostridium) oraz pierwotniaki takie jak Trichomonas, Entamoeba histolytica, Giardia lamblia i Balantidium. Wskazania terapeutyczne obejmują m.in. posocznicę, bakteriemię, zapalenie otrzewnej, ropnie mózgu i miednicy mniejszej, zapalenie płuc i szpiku, gorączkę połogową, zakażenia ran pooperacyjnych oraz bakteryjne zapalenie pochwy i rzęsistkowicę układu moczowo-płciowego. Lek jest również stosowany profilaktycznie w zapobieganiu zakażeniom pooperacyjnym, szczególnie w zabiegach chirurgicznych jamy brzusznej i miednicy mniejszej, gdzie ryzyko zakażenia florą beztlenową jest wysokie.
Metronidazol Polpharma znajduje zastosowanie także w leczeniu ostrych zakażeń okołozębowych, wrzodziejącego zapalenia dziąseł, owrzodzeń kończyn dolnych oraz odleżyn, gdzie często występuje etiologia mieszana z udziałem bakterii beztlenowych. Ponadto, lek jest składnikiem terapii skojarzonej w leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy z zakażeniem Helicobacter pylori, stosowanym wraz z inhibitorami pompy protonowej i antybiotykami (np. amoksycyliną lub klarytromycyną). Przy przepisywaniu metronidazolu należy uwzględnić aktualne wytyczne dotyczące stosowania leków przeciwbakteryjnych w celu optymalizacji terapii i ograniczenia ryzyka rozwoju oporności. Tabletki posiadają linię podziału ułatwiającą rozkruszenie, jednak nie służą do dzielenia na równe dawki.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Wskazania do stosowania – Metronidazol Polpharma 250 mg
ameboza, Bacteroides, bakterie beztlenowe, bakteriemia, bakteryjne zapalenie pochwy, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, Clostridium, Entamoeba histolytica, Eubacterium, Fusobacterium, Gardnerella vaginalis, Giardia lamblia, giardiaza, gorączka połogowa, Helicobacter pylori, lamblioza, metronidazol, odleżyna, ostre wrzodziejące zapalenie dziąseł, owrzodzenie kończyn dolnych, pełzakowica, posocznica, ropień miednicy mniejszej, ropień mózgu, rzęsistkowica, rzęsistkowica układu moczowo-płciowego, sepsa, Trichomonas, zakażenie pooperacyjne, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przymacicza, zapalenie szpiku