zakażenie pierwotniakami Entamoeba histolytica
Wskazanie

Zakażenie pierwotniakami Entamoeba histolytica, znane również jako ameboza, jest pasożytniczą chorobą wywołaną przez pierwotniaki E. histolytica. Infekcja ta występuje głównie w krajach rozwijających się o niskim standardzie sanitarnym, szczególnie w regionach tropikalnych i subtropikalnych. Do zakażenia dochodzi najczęściej drogą fekalno-oralną, poprzez spożycie skażonej wody lub żywności.

Choroba może przebiegać bezobjawowo (u około 90% zakażonych) lub manifestować się jako ostra czerwonka pełzakowa (dyzenteria amebowa) z biegunką zawierającą krew i śluz. W cięższych przypadkach może dojść do powikłań pozajelitowych, z których najczęstszym jest ropień wątroby. Rzadziej występują ropnie mózgu, płuc lub innych narządów. Diagnoza opiera się na badaniu mikroskopowym kału, testach serologicznych oraz technikach molekularnych.

W leczeniu zakażeń E. histolytica w Polsce stosuje się przede wszystkim metronidazol (Metronidazol, Metronidazole Polpharma) jako lek pierwszego wyboru. W przypadkach opornych lub ciężkich zakażeń można zastosować tynidazol (niedostępny w Polsce pod polską nazwą handlową, sprowadzany w ramach importu docelowego) lub ornidazol. Po terapii nitroimidazolami zaleca się podanie leku działającego na formy w świetle jelita – paromomycyny (Humatin) lub diloksanidu furoanu (niedostępny w Polsce).

Największe trudności w leczeniu zakażeń E. histolytica obejmują problem oporności na leki, trudności diagnostyczne (odróżnienie patogennej E. histolytica od niepatogennej E. dispar), oraz leczenie powikłań pozajelitowych. Ropnie wątroby mogą wymagać nie tylko intensywnej farmakoterapii, ale również interwencji zabiegowej (drenaż). Istotnym wyzwaniem jest także dostępność niektórych leków drugiego rzutu w Polsce, które często muszą być sprowadzane w ramach importu docelowego. Ponadto, u pacjentów z obniżoną odpornością lub niedożywionych przebieg choroby może być szczególnie ciężki i oporny na standardowe leczenie.