Przedawkowanie
Encorton 20 mg
Przedawkowanie prednizonu, substancji czynnej leku Encorton, charakteryzuje się odmiennym obrazem klinicznym niż typowe ostre zatrucia lekami. Nawet jednorazowe przyjęcie bardzo dużych dawek prednizonu rzadko wywołuje objawy ostrego zatrucia, a w literaturze brak jest doniesień o takich przypadkach. W sytuacji podejrzenia przedawkowania zaleca się standardowe postępowanie obejmujące dekontaminację przewodu pokarmowego (wywołanie wymiotów lub płukanie żołądka w ciągu 1-2 godzin od spożycia), monitorowanie parametrów życiowych (ciśnienie tętnicze, tętno, elektrolity, glikemia) oraz leczenie objawowe i podtrzymujące, gdyż nie istnieje swoiste antidotum dla prednizonu.
- alergiczne owrzodzenie brzeżne rogówki
- alergiczne zapalenie spojówek
- alergiczny nieżyt nosa
- astma oskrzelowa
- atopowe zapalenie skóry
- beryloza
- białaczka
- chłoniak
- choroba Leśniowskiego-Crohna
- choroba posurowicza
- dnawe zapalenie stawów
- gruźlica płuc
- gruźlicze zapalenie opon mózgowych
- hiperkalcemia związana z chorobą nowotworową
- idiopatyczna plamica małopłytkowa
- kontaktowe zapalenie skóry
- łojotokowe zapalenie skóry
- łuszczyca
- łuszczycowe zapalenie stawów
- małopłytkowość wtórna
- młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów
- niedokrwistość aplastyczna wrodzona
- niedokrwistość hemolityczna nabyta
- niedokrwistość wskutek wybiórczej hipoplazji układu czerwonokrwinkowego
- nieswoiste zapalenie pochewki ścięgna
- niewydolność kory nadnerczy pierwotna
- niewydolność kory nadnerczy wtórna
- opryszczkowe pęcherzowe zapalenie skóry
- ostre reumatyczne zapalenie mięśnia sercowego
- pęcherzyca
- pourazowe zapalenie kości i stawów
- reakcje nadwrażliwości na leki
- reumatoidalne zapalenie stawów
- rozlane zapalenie błony naczyniowej tylnego odcinka oka
- rumień wielopostaciowy
- sarkoidoza
- stwardnienie rozsiane
- toczeń rumieniowaty układowy
- włośnica
- wrodzona hiperplazja nadnerczy
- wrzodziejące zapalenie okrężnicy
- współczulne zapalenie naczyniówki
- zachłystowe zapalenie płuc
- zapalenie błony maziowej
- zapalenie kaletki
- zapalenie naczyniówki i siatkówki
- zapalenie nadkłykcia
- zapalenie nerwu wzrokowego
- zapalenie przedniego odcinka oka
- zapalenie rogówki
- zapalenie skórno-mięśniowe
- zapalenie tarczycy
- zapalenie tęczówki
- zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego
- zespół Löfflera
- zespół nerczycowy
- zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
- ziarniniak grzybiasty
- złuszczające zapalenie skóry
Przedawkowanie leku Encorton
Przedawkowanie prednizonu (substancji czynnej leku Encorton) wykazuje specyficzną charakterystykę, różniącą się od typowego obrazu ostrego zatrucia lekami. W przypadku tego kortykosteroidu, nawet przyjęcie bardzo dużych dawek jednorazowo zazwyczaj nie prowadzi do objawów typowych dla ostrego przedawkowania. W literaturze medycznej brakuje doniesień o przypadkach ostrego zatrucia prednizonem lub innymi kortykosteroidami1.
Ostre przedawkowanie
W sytuacji podejrzenia ostrego przedawkowania prednizonu zaleca się zastosowanie standardowych procedur postępowania w przypadku przedawkowania leków doustnych. Rekomendowane działania obejmują:
- Opróżnienie żołądka poprzez wywoływanie wymiotów lub wykonanie płukania żołądka
- Podtrzymywanie podstawowych funkcji życiowych pacjenta
- Monitorowanie parametrów życiowych
Należy podkreślić, że dla prednizonu nie istnieje swoiste antidotum, dlatego leczenie ostrego przedawkowania ma charakter wyłącznie objawowy i podtrzymujący2.
Przewlekłe przedawkowanie
Znacznie poważniejszym problemem klinicznym jest długotrwałe stosowanie prednizonu w dawkach przekraczających zalecane, co prowadzi do rozwoju objawów charakterystycznych dla nadmiernej aktywności hormonów kory nadnerczy. Stan taki przypomina obraz kliniczny zespołu Cushinga i manifestuje się szerokim spektrum zaburzeń wielonarządowych3.
Objawy przedawkowania
Objawy przedawkowania prednizonu różnią się w zależności od czasu ekspozycji na lek. W przypadku przewlekłego przedawkowania, czyli długotrwałego przyjmowania nadmiernych dawek leku Encorton, mogą wystąpić liczne powikłania charakterystyczne dla hiperkortyzolizmu4.
| Kategoria objawów | Objawy przedawkowania | Charakterystyka |
|---|---|---|
| Zaburzenia psychiczne | Zmiany nastroju, depresja, euforia, psychozy kortykosteroidowe | Mogą wystąpić przy długotrwałym stosowaniu nawet umiarkowanych dawek prednizonu |
| Zaburzenia metaboliczne | Nieprawidłowe odkładanie się tkanki tłuszczowej, zwiększenie masy ciała | Charakterystyczne rozmieszczenie tkanki tłuszczowej (twarz księżycowata, bawoli kark, otyłość centralna) |
| Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej | Retencja płynów, obrzęki | Związane z działaniem mineralokortykoidowym prednizonu |
| Zaburzenia skórne | Nadmierne owłosienie (hirsutyzm), trądzik, rozstępy skórne | Rozstępy często mają charakterystyczny wygląd – szerokie, purpurowe |
| Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego | Wzrost ciśnienia tętniczego krwi | Wynikający z retencji sodu i wody oraz wzrostu oporu obwodowego |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Upośledzenie odporności, zwiększona podatność na infekcje | Maskowanie objawów infekcji, aktywacja infekcji utajonych |
| Zaburzenia układu kostnego | Osteoporoza, zwiększone ryzyko złamań kości | Szczególnie dotyczy kręgosłupa i kości udowej |
| Zaburzenia układu pokarmowego | Wrzód trawienny, krwawienia z przewodu pokarmowego | Zwiększone ryzyko przy jednoczesnym stosowaniu NLPZ |
Postępowanie w przypadku przedawkowania
Postępowanie w przypadku przedawkowania prednizonu zależy od charakteru ekspozycji na lek oraz nasilenia objawów klinicznych5.
Ostre zatrucie
W przypadku jednorazowego przyjęcia dużej dawki prednizonu (Encorton) zaleca się:
- Dekontaminację przewodu pokarmowego – opróżnienie żołądka poprzez wywołanie wymiotów lub wykonanie płukania żołądka (szczególnie w przypadku, gdy od momentu spożycia leku nie upłynęło więcej niż 1-2 godziny)
- Monitorowanie parametrów życiowych – kontrola ciśnienia tętniczego, tętna, poziomu elektrolitów i glikemii
- Leczenie objawowe i podtrzymujące – ze względu na brak swoistego antidotum
Przedawkowanie przewlekłe
W przypadku długotrwałego stosowania nadmiernych dawek prednizonu postępowanie jest bardziej złożone i obejmuje6:
- Stopniowe zmniejszanie dawki leku – nagłe odstawienie prednizonu po długotrwałym stosowaniu może prowadzić do ostrej niewydolności kory nadnerczy
- Leczenie powikłań narządowych – terapia nadciśnienia, osteoporozy, zaburzeń metabolicznych
- Monitorowanie funkcji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza – ocena stopnia supresji własnych mechanizmów hormonalnych
- Leczenie zachowawcze objawów zespołu Cushinga – kontrola glikemii, ciśnienia tętniczego, gospodarki wodno-elektrolitowej
Należy pamiętać, że w przypadku przewlekłego przedawkowania prednizonu konieczne jest prowadzenie pacjenta przez specjalistę endokrynologa, ze względu na złożoność zaburzeń hormonalnych i metabolicznych7.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania