Leki w grupie
„leki zwiotczające mięśnie szkieletowe”
Leki zwiotczające mięśnie szkieletowe (miorelaksanty) to grupa preparatów farmakologicznych stosowanych do zmniejszania napięcia mięśniowego. Działają one poprzez hamowanie przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego lub wpływając na ośrodkowy układ nerwowy, co prowadzi do rozluźnienia mięśni szkieletowych. Wskazaniami do ich stosowania są przede wszystkim stany wzmożonego napięcia mięśniowego, bolesne skurcze mięśni, choroby neurologiczne przebiegające ze spastycznością oraz procedury anestezjologiczne.
Miorelaksanty dzielą się na dwie główne podgrupy: leki zwiotczające mięśnie szkieletowe o działaniu ośrodkowym oraz leki zwiotczające o działaniu obwodowym (niedepolaryzujące i depolaryzujące). Miorelaksanty o działaniu ośrodkowym (np. baklofen, tyzanidyna, tolperizon) wpływają na rdzeń kręgowy i mózg, zmniejszając napięcie mięśniowe bez wywoływania całkowitego zwiotczenia. Leki o działaniu obwodowym (np. rokuronium, wekuronium, sukcynylocholina) blokują przewodnictwo nerwowo-mięśniowe i są stosowane głównie w anestezjologii do intubacji i procedur chirurgicznych.
Do najważniejszych miorelaksantów o działaniu ośrodkowym dostępnych w Polsce należą: baklofen (Baclofen, Lioresal), tyzanidyna (Tizanor, Sirdalud), tolperizon (Mydocalm), metokarbamol (Robaxin) oraz cyklobenzapryna. Wśród leków o działaniu obwodowym wyróżniamy m.in. rokuronium (Esmeron), wekuronium (Norcuron), pankuronium (Pavulon), atrakurium (Tracrium) oraz sukcynylocholinę (Lystenon, Suxamethonium).
Największymi zaletami stosowania miorelaksantów są skuteczne zmniejszenie bólu związanego z napięciem mięśniowym, poprawa funkcji ruchowych u pacjentów ze spastycznością, ułatwienie rehabilitacji oraz, w przypadku leków stosowanych w anestezjologii, zapewnienie odpowiednich warunków do przeprowadzenia zabiegów chirurgicznych. Miorelaksanty ośrodkowe są szczególnie cenne w leczeniu spastyczności związanej ze stwardnieniem rozsianym, poudarowym uszkodzeniem mózgu czy mózgowym porażeniem dziecięcym.
Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem tych leków obejmują potencjalne działania niepożądane, takie jak senność, zawroty głowy, zaburzenia widzenia czy hipotonia. W przypadku miorelaksantów ośrodkowych istnieje ryzyko uzależnienia oraz efektu odstawienia przy nagłym przerwaniu terapii. Leki o działaniu obwodowym mogą wywoływać poważne powikłania oddechowe i sercowo-naczyniowe, dlatego są stosowane wyłącznie w warunkach szpitalnych pod ścisłym nadzorem anestezjologa, z dostępem do sprzętu do wspomagania oddychania. Szczególnej ostrożności wymaga stosowanie tych leków u pacjentów z niewydolnością wątroby lub nerek, ze względu na zmienioną farmakokinetykę i możliwość kumulacji w organizmie.
Lista leków w tej grupie
-
Baclofen Polpharma – Tabletki – 25 mg
Produkt leczniczy zawiera baklofen w dawkach 10 mg lub 25 mg oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Stosuje się go w leczeniu stanów spastycznych mięśni powstałych w wyniku różnych schorzeń, takich jak stwardnienie rozsiane, uszkodzenia rdzenia kręgowego, udary mózgu, porażenie mózgowe czy urazy głowy. Jest również wskazany do terapii objawowej u dzieci i młodzieży do 18 lat z podobnymi schorzeniami. Preparat łagodzi napięcie mięśniowe i poprawia komfort życia pacjentów z zaburzeniami neurologicznymi.
Wskazania do stosowania- choroba rdzenia kręgowego
- choroba zwyrodnieniowa mózgu
- incydent naczyniowo-mózgowy
- infekcja rdzenia kręgowego
- jamistość rdzenia
- kompresja rdzenia kręgowego
- mózgowe porażenie dziecięce
- poprzeczne zapalenie rdzenia
- porażenie mózgowe
- stan spastyczny
- stwardnienie rozsiane
- stwardnienie zanikowe boczne
- udar naczyniowy mózgu
- uraz głowy
- uraz rdzenia kręgowego
- urazowe porażenie kończyny dolnej
- urazowy niedowład kończyny dolnej
- uszkodzenie rdzenia kręgowego
- zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
- zmiana nowotworowa mózgu
- zmiana nowotworowa rdzenia kręgowego
- zmiana zwyrodnieniowa rdzenia kręgowego
Substancja czynna -
Tizanor – Tabletki – 2 mg
Tabletki zawierają substancję czynną tyzanidynę w dawkach 2 mg lub 4 mg, pochodzącą z tyzanidyny chlorowodorku. Preparat stosuje się w leczeniu bolesnych skurczów mięśni związanych z problemami kręgosłupa oraz w zwiększonym napięciu mięśni przy chorobach neurologicznych. Wskazany jest również po zabiegach chirurgicznych takich jak operacje przepukliny jądra miażdżystego czy zapalenia stawu biodrowego. Może być stosowany u dorosłych pacjentów z porażeniem mózgowym oraz w innych schorzeniach wpływających na mięśnie i układ nerwowy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Tizanor – Tabletki – 4 mg
Produkt leczniczy zawiera tyzanidynę w postaci chlorowodorku, dostępny w dawkach 2 mg oraz 4 mg, wraz z laktozą jako substancją pomocniczą. Stosuje się go w celu łagodzenia bolesnych skurczów mięśni związanych z różnymi schorzeniami kręgosłupa oraz po zabiegach chirurgicznych dotyczących kręgosłupa lub stawów. Preparat znajduje także zastosowanie w terapii zwiększonego napięcia mięśniowego w przebiegu chorób neurologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane czy porażenie mózgowe u dorosłych. Tabletki mają postać owalną i są podzielone linią, ułatwiającą ich połknięcie.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Tracrium – Roztwór do wstrzykiwań lub infuzji – 10 mg/ml
Preparat zawiera atrakuriowy bezylan i występuje w formie roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Stosowany jest podczas znieczulenia ogólnego w celu umożliwienia intubacji dotchawiczej oraz zwiotczenia mięśni szkieletowych podczas zabiegów chirurgicznych. Jest również wykorzystywany u pacjentów na oddziałach intensywnej terapii w celu ułatwienia mechanicznej wentylacji. Dzięki swoim właściwościom wspomaga kontrolę nad napięciem mięśni w trakcie różnych procedur medycznych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Pancuronium Jelfa – Roztwór do wstrzykiwań – 2 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera pankuroniowy bromek, który działa zwiotczająco na mięśnie poprzecznie prążkowane. Roztwór do wstrzykiwań jest bezbarwny i jałowy, z dodatkiem alkoholu benzylowego jako substancji pomocniczej. Stosuje się go głównie podczas intubacji dotchawiczej i znieczulenia ogólnego, a także u pacjentów pod respiratorem wymagających kontroli oddechu. Ponadto lek jest używany do łagodzenia objawów tężca.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Rocuronium Kabi – Roztwór do wstrzykiwań lub infuzji – 10 mg/ml
Produkt zawiera 10 mg rokuroniowego bromku w 1 ml roztworu do wstrzykiwań lub infuzji oraz substancje pomocnicze, w tym sód. Stosuje się go jako środek pomocniczy w znieczuleniu ogólnym, aby ułatwić intubację dotchawiczą i wywołać zwiotczenie mięśni szkieletowych podczas zabiegów chirurgicznych. Produkt jest przeznaczony dla pacjentów dorosłych oraz dzieci i młodzieży od noworodków do 18 lat. Może być również używany w oddziale intensywnej opieki medycznej do krótkotrwałego zwiotczenia mięśni i ułatwienia intubacji.
-
Cisatracurium Accord – Roztwór do wstrzykiwań / do infuzji – 5 mg/ml
Preparat zawiera cisatrakurium w postaci cisatrakuriowego bezylanu, dostępny w różnych stężeniach jako roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Stosowany jest u pacjentów dorosłych oraz dzieci powyżej 1 miesiąca życia podczas zabiegów chirurgicznych i procedur medycznych. Wykorzystywany jest również w intensywnej opiece medycznej do zwiotczenia mięśni szkieletowych oraz wspomagania intubacji i wentylacji mechanicznej. Preparat jest stosowany w terapii uzupełniającej znieczulenia ogólnego lub leków uspokajających.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Cisatracurium Kabi – Roztwór do wstrzykiwań / do infuzji – 5 mg/ml
Jest to roztwór do wstrzykiwań zawierający 5 mg/ml cisatrakurium w postaci cisatrakuriowego bezylanu. Lek stosowany jest podczas zabiegów chirurgicznych oraz u pacjentów wymagających intensywnej opieki medycznej, w tym dzieci powyżej 1 miesiąca życia. Umożliwia zwiotczenie mięśni szkieletowych, co ułatwia intubację dotchawiczą oraz wentylację kontrolowaną. Może być podawany jako terapia uzupełniająca podczas znieczulenia ogólnego lub w połączeniu z lekami uspokajającymi na oddziałach intensywnej opieki.
-
Cisatracurium Accord – Roztwór do wstrzykiwań / do infuzji – 2 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera cisatrakurium w postaci cisatrakuriowego bezylanu, dostępny w różnych stężeniach od 2 mg/ml do 5 mg/ml. Jest to roztwór przeznaczony do wstrzykiwań lub infuzji, o klarowatej barwie od bezbarwnej do jasnożółtej lub zielonożółtej. Stosuje się go głównie podczas zabiegów chirurgicznych, u pacjentów dorosłych i dzieci powyżej 1 miesiąca życia, oraz w oddziałach intensywnej terapii w celu zwiotczenia mięśni szkieletowych. Lek ułatwia intubację dotchawiczą i wentylację mechaniczną, wspomagając leczenie w warunkach znieczulenia ogólnego lub uspokajającego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Sirdalud MR – Kapsułki o zmodyfikowanym uwalnianiu, twarde – 6 mg
Produkt leczniczy zawiera tizanidynę, substancję czynną o zmodyfikowanym uwalnianiu w dawce 6 mg. Preparat jest dostępny w postaci kapsułek do stosowania doustnego. Stosowany jest w leczeniu zwiększonego napięcia mięśni, które występuje w chorobach neurologicznych takich jak stwardnienie rozsiane, przewlekłe i zwyrodnieniowe choroby rdzenia kręgowego, następstwa udarów mózgu oraz mózgowe porażenie dziecięce. Produkt jest przeznaczony dla dorosłych, u których rozpoznano porażenie mózgowe dziecięce.
-
Methocarbamol Espefa – Tabletki – 500 mg
Produkt leczniczy zawiera metokarbamol, substancję czynną o działaniu rozluźniającym mięśnie. Jest dostępny w postaci tabletek o dawce 500 mg. Stosowany jest w leczeniu objawowym zaburzeń mięśniowo-szkieletowych związanych z bólem spowodowanym zwiększonym napięciem mięśni. Pomaga również w ułatwianiu zabiegów rehabilitacyjnych oraz umożliwia wcześniejsze ich rozpoczęcie.
-
Nimbex – Roztwór do wstrzykiwań i infuzji – 2 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera cisatrakurium, substancję czynną stosowaną w formie benzenosulfonianu cisatrakurium w roztworze do wstrzykiwań i infuzji. Jest używany podczas zabiegów chirurgicznych oraz diagnostyczno-terapeutycznych w celu zwiotczenia mięśni szkieletowych. Ponadto znajduje zastosowanie u dorosłych wymagających intensywnej terapii, zwłaszcza przy znieczuleniu ogólnym oraz w oddziałach intensywnej terapii. Ułatwia intubację dotchawiczą oraz kontrolowaną wentylację.
-
Sirdalud – Tabletki – 4 mg
Tabletki zawierają 4 mg tyzanidyny w postaci chlorowodorku tyzanidyny oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Są stosowane doustnie w celu łagodzenia bolesnych skurczów mięśni związanych z chorobami kręgosłupa, powikłaniami po zabiegach chirurgicznych oraz zwiększonym napięciem mięśni w chorobach neurologicznych takich jak stwardnienie rozsiane, udar mózgu czy mózgowe porażenie dziecięce. Preparat jest szczególnie polecany na zespoły bólowe w obrębie szyi i lędźwi oraz w przypadku przewlekłych schorzeń rdzenia kręgowego. Tabletkę można podzielić na dwie równe części, co ułatwia dostosowanie dawki.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Atracurium Kalceks – Roztwór do wstrzykiwań – 10 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera atrakuriowy bezylan w stężeniu 10 mg/ml w postaci roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Jest stosowany jako środek zwiotczający mięśnie szkieletowe podczas znieczulenia ogólnego, umożliwiając intubację dotchawiczą oraz ułatwiając prowadzenie wentylacji mechanicznej. Wykorzystuje się go także podczas zabiegów chirurgicznych oraz w terapii intensywnej. Preparat pomaga w kontrolowanym zwiotczeniu mięśni, co jest niezbędne dla skutecznego leczenia i komfortu pacjenta.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Cisatracurium Kalceks – Roztwór do wstrzykiwań / do infuzji – 2 mg/ml
Preparat zawiera cisatrakurium w postaci cisatrakuriowego bezylanu, dostępny jako roztwór do wstrzykiwań lub infuzji o stężeniu 2 mg/ml. Stosuje się go podczas zabiegów chirurgicznych oraz w intensywnej opiece medycznej u dorosłych i dzieci powyżej 1 miesiąca życia. Lek służy do zwiotczenia mięśni szkieletowych, ułatwiając intubację dotchawiczą i wentylację mechaniczną. Może być stosowany jako uzupełnienie znieczulenia ogólnego lub leków uspokajających.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Baclofen Polpharma – Tabletki – 10 mg
Produkt leczniczy zawiera baklofen w dawkach 10 mg lub 25 mg, który jest główną substancją czynną oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Lek jest dostępny w postaci białych, okrągłych tabletek, które można podzielić na równe dawki w przypadku preparatu 10 mg. Stosuje się go w leczeniu stanów spastycznych mięśni, które występują między innymi w przebiegu stwardnienia rozsianego, urazów rdzenia kręgowego, porażenia mózgowego oraz po udarach mózgu. Ponadto jest wskazany u dzieci i młodzieży do 18 lat na objawowe leczenie spastyczności mięśniowej pochodzenia mózgowego oraz innych schorzeń układu nerwowego.
Wskazania do stosowania- choroba rdzenia kręgowego
- choroba zwyrodnieniowa mózgu
- incydent naczyniowo-mózgowy
- infekcja rdzenia kręgowego
- jamistość rdzenia
- kompresja rdzenia kręgowego
- mózgowe porażenie dziecięce
- poprzeczne zapalenie rdzenia
- porażenie mózgowe
- stan spastyczny
- stwardnienie rozsiane
- stwardnienie zanikowe boczne
- udar naczyniowy mózgu
- uraz głowy
- uraz rdzenia kręgowego
- urazowe porażenie kończyny dolnej
- urazowy niedowład kończyny dolnej
- uszkodzenie rdzenia kręgowego
- zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
- zmiana nowotworowa mózgu
- zmiana nowotworowa rdzenia kręgowego
- zmiana zwyrodnieniowa rdzenia kręgowego
Substancja czynna -
Cisatracurium Kabi – Roztwór do wstrzykiwań / do infuzji – 2 mg/ml
Jest to roztwór do wstrzykiwań zawierający cisatrakurium w postaci cisatrakuriowego bezylanu. Lek stosowany jest u dorosłych i dzieci powyżej 1 miesiąca życia, głównie podczas zabiegów chirurgicznych oraz innych procedur medycznych. Wykorzystywany jest również w terapii intensywnej opieki medycznej do zwiotczenia mięśni szkieletowych i ułatwienia intubacji oraz wentylacji. Preparat działa wspomagająco podczas znieczulenia ogólnego lub w skojarzeniu z lekami uspokajającymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Tizagelan – Tabletki – 4 mg
Produkt leczniczy zawiera tyzanidynę w dawkach 2 mg lub 4 mg wraz z substancjami pomocniczymi, takimi jak laktoza jednowodna i sacharoza. Tabletki mają postać białą do żółtawej, są okrągłe i mogą być dzielone na mniejsze dawki. Lek stosuje się w leczeniu skurczów mięśni szkieletowych związanych z zaburzeniami kręgosłupa oraz po operacjach narządu ruchu. Ponadto jest wskazany w terapii spastyczności wynikającej z różnych schorzeń neurologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane czy udary mózgowo-naczyniowe.
-
Myditin – Tabletki – 3 mg
Lek zawiera aktywny składnik prydynol w dawce 3,02 mg oraz substancję pomocniczą laktozę. Stosuje się go w celu łagodzenia skurczów mięśni pochodzenia ośrodkowego i obwodowego u dorosłych. Wskazany jest zwłaszcza przy bólach kręgosłupa w części lędźwiowej, kręczu szyi oraz ogólnym bólu mięśni. Tabletki mają formę umożliwiającą łatwe dzielenie dawki.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Diazepam Grindeks – Tabletki – 5 mg
Tabletki zawierają 5 mg diazepamu, substancji czynnej o działaniu uspokajającym i przeciwlękowym, oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Lek stosuje się w objawowym leczeniu stanów lękowych, napięcia oraz zaburzeń psychicznych związanych z lękiem. Może być również wykorzystywany w celu zmniejszenia skurczów mięśni spowodowanych urazami lub chorobami neurologicznymi. Preparat zaleca się stosować wyłącznie w przypadku ciężkich zaburzeń, które poważnie utrudniają codzienne funkcjonowanie.
Wskazania do stosowania- atetoza
- lęk wywołany przez zaburzenie czynnościowe
- lęk związany z zaburzeniem psychicznym
- napięcie
- paraplegia
- porażenie mózgowe
- skurcz mięśni wywołany miejscowym urazem
- spastyczność wynikająca z obrażenia neuronów wstawkowych z mięśnia nadgrzebieniowego
- spastyczność wynikająca z obrażenia rdzenia kręgowego
- stan lękowy
- zaburzenie fizyczne związane z lękiem
- zaburzenie psychiczne związane z lękiem
- zespół postępującej sztywności
Substancja czynna -
Tizagelan – Tabletki – 2 mg
Produkt leczniczy zawiera tyzanidynę w dawkach 2 mg lub 4 mg oraz substancje pomocnicze w postaci laktozy jednowodnej i sacharozy. Stosuje się go głównie w leczeniu skurczów mięśni szkieletowych związanych z zaburzeniami kręgosłupa oraz po zabiegach chirurgicznych narządu ruchu. Jest także wskazany w terapii spastyczności wywołanej schorzeniami neurologicznymi, takimi jak stwardnienie rozsiane, mielopatia czy udary mózgowo-naczyniowe. Tabletki mają postać okrągłą, mogą być dzielone na mniejsze dawki w celu dostosowania terapii.
-
Chlorsuccillin – Proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 200 mg
Produkt leczniczy zawiera suksametoniowy chlorek, substancję czynna o działaniu zwiotczającym mięśnie. Występuje w formie proszku do sporządzenia roztworu do wstrzykiwań. Stosowany jest do krótkotrwałego zwiotczenia mięśni, głównie podczas intubacji dotchawiczej w krótkich zabiegach chirurgicznych. Może być także używany pomocniczo w leczeniu drgawek wywołanych elektrowstrząsami lub przedawkowaniem niektórych leków.