transporter serotoninowy

Transporter serotoninowy (SERT lub 5-HTT) to białko błonowe należące do rodziny transporterów monoaminowych, odpowiedzialne za wychwyt zwrotny serotoniny (5-HT) z przestrzeni synaptycznej z powrotem do neuronu presynaptycznego. Jest to kluczowy element regulujący stężenie serotoniny w synapsie, a tym samym modulujący przekaźnictwo serotoninergiczne w układzie nerwowym.

Gen kodujący transporter serotoninowy (SLC6A4) znajduje się na chromosomie 17q11.2. Polimorfizmy tego genu, szczególnie w regionie promotorowym (5-HTTLPR), wiązane są z różnicami w ekspresji transportera i efektywności wychwytu zwrotnego serotoniny, co może wpływać na predyspozycje do zaburzeń nastroju, zachowań samobójczych i reakcji na leki.

Transporter serotoninowy stanowi główny punkt uchwytu dla selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – grupy leków przeciwdepresyjnych, takich jak fluoksetyna, sertralina czy escitalopram. Blokada SERT przez SSRI prowadzi do zwiększenia stężenia serotoniny w synapsie, co stanowi podstawę działania przeciwdepresyjnego tych leków.

Dysfunkcje transportera serotoninowego mogą odgrywać istotną rolę w patofizjologii wielu zaburzeń neuropsychiatrycznych, w tym depresji, zaburzeń lękowych, zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych i zaburzeń ze spektrum autyzmu. Badania z wykorzystaniem neuroobrazowania (PET, SPECT) umożliwiają ocenę gęstości i funkcji SERT w mózgu, co ma znaczenie w badaniach nad patogenezą tych zaburzeń i mechanizmami działania leków.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl