Przedawkowanie
Penicillinum Crystallisatum TZF 3000000 j.m.

Przedawkowanie benzylopenicyliny potasowej, szczególnie przy dawkach przekraczających 20 mln j.m./dobę podawanych dożylnie, prowadzi do neurotoksyczności manifestującej się podrażnieniem ośrodkowego układu nerwowego, zaburzeniami świadomości, pobudzeniem psychoruchowym oraz drgawkami toniczno-klonicznymi, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie życia. Dodatkowo obserwuje się zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hiperkaliemię wynikającą z zawartości potasu w preparacie (3 mln j.m. zawiera jony potasu), oraz zaburzenia hemodynamiczne, takie jak tachykardia i wahania ciśnienia tętniczego. Ryzyko toksyczności jest szczególnie wysokie u pacjentów z niewydolnością nerek, osób w podeszłym wieku, chorych z padaczką oraz u pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi.

Pobierz ChPL PDF Penicillinum Crystallisatum TZF – Proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 3000000 j.m.
  1. Przedawkowanie leku Penicillinum Crystallisatum TZF
    1. Mechanizm toksyczności
    2. Objawy przedawkowania
    3. Postępowanie w przedawkowaniu
    4. Eliminacja leku z organizmu
    5. Grupy szczególnego ryzyka
    6. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. błonica
  2. borelioza
  3. kiła narządu wzroku
  4. kiła ośrodkowego układu nerwowego
  5. listerioza
  6. meningokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
  7. ostry rzut gorączki reumatycznej
  8. pastereloza
  9. posocznica
  10. profilaktyka okołoporodowa zakażenia paciorkowcowego grupy B
  11. promienica
  12. przewlekłe zapalenie wsierdzia
  13. ropniak płuc
  14. rzeżączka
  15. tężec
  16. wąglik
  17. zakażenie dolnych dróg oddechowych
  18. zakażenie gardła
  19. zakażenie narządów płciowych
  20. zakażenie skóry i tkanki miękkiej
  21. zakażenie wywołane przez Clostridium spp.
  22. zapalenie kości i szpiku
  23. zapalenie migdałków podniebiennych
  24. zapalenie osierdzia
  25. zapalenie oskrzeli
  26. zapalenie płuc
  27. zapalenie stawów
Substancja czynna
  1. benzylopenicylina potasowa
Kategoria leku
  1. antybiotyki
  2. antybiotyki beta-laktamowe
  3. penicyliny

Przedawkowanie leku Penicillinum Crystallisatum TZF

Przedawkowanie benzylopenicyliny potasowej stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, którego konsekwencje mogą być szczególnie niebezpieczne dla układu nerwowego. Konieczne jest dokładne zrozumienie mechanizmów toksyczności, objawów klinicznych oraz postępowania w przypadku wystąpienia przedawkowania tego antybiotyku beta-laktamowego.1

Mechanizm toksyczności

Toksyczność benzylopenicyliny w przypadku przedawkowania związana jest głównie z jej działaniem na ośrodkowy układ nerwowy. Nadmierne stężenie antybiotyku we krwi prowadzi do podrażnienia struktur mózgowych, co może skutkować wystąpieniem zaburzeń neurologicznych, w tym drgawek. Efekt neurotoksyczny jest najbardziej charakterystycznym objawem przedawkowania penicyliny krystalicznej.2

Objawy przedawkowania

Głównym objawem przedawkowania Penicillinum Crystallisatum TZF jest neurotoksyczność objawiająca się podrażnieniem ośrodkowego układu nerwowego. Najpoważniejszą manifestacją kliniczną są drgawki, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie życia dla pacjenta.3

Objaw przedawkowania Opis Mechanizm Potencjalna dawka toksyczna
Podrażnienie OUN Zaburzenia świadomości, pobudzenie psychoruchowe, niepokój, dezorientacja Bezpośrednie działanie toksyczne na struktury mózgowe Zależna od indywidualnej wrażliwości pacjenta, szczególnie przy zaburzeniach funkcji nerek
Drgawki Napady drgawkowe toniczno-kloniczne, mogące prowadzić do stanu padaczkowego Neurotoksyczność związana z wysokim stężeniem leku w OUN Przy szybkim podaniu dużych dawek dożylnych (>20 mln j.m./dobę)
Zaburzenia elektrolitowe Hiperkaliemia (związana z zawartością potasu w preparacie) Każda fiolka 3 mln j.m. zawiera jony potasu Przy wielokrotnym przedawkowaniu, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek
Zaburzenia hemodynamiczne Tachykardia, wahania ciśnienia tętniczego Wtórne do zaburzeń OUN i elektrolitowych Przy znacznym przedawkowaniu

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania benzylopenicyliny potasowej należy wdrożyć następujące postępowanie:4

  1. Natychmiastowe przerwanie podawania antybiotyku
  2. Ścisłe monitorowanie podstawowych funkcji życiowych:
    • Regularna ocena częstości i charakteru oddechu
    • Monitorowanie tętna i rytmu serca
    • Pomiary ciśnienia tętniczego
  3. Wdrożenie leczenia objawowego, w tym:

Eliminacja leku z organizmu

W ciężkich przypadkach przedawkowania Penicillinum Crystallisatum TZF można zastosować metody pozaustrojowego oczyszczania krwi. Hemodializa jest skuteczną metodą usuwania benzylopenicyliny z organizmu i należy ją rozważyć w przypadkach znacznego przedawkowania, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek.5

Grupy szczególnego ryzyka

Zwiększone ryzyko wystąpienia objawów przedawkowania benzylopenicyliny dotyczy następujących grup pacjentów:

  • Pacjenci z niewydolnością nerek – ze względu na zmniejszony klirens leku
  • Pacjenci w wieku podeszłym – z powodu fizjologicznego obniżenia funkcji nerek
  • Pacjenci ze schorzeniami neurologicznymi, w tym padaczką – z powodu zwiększonej wrażliwości OUN
  • Pacjenci z zaburzeniami elektrolitowymi – szczególnie przy ryzyku hiperkaliemii

Dla każdej z tych grup należy szczególnie dokładnie dobierać dawkę leku i monitorować parametry kliniczne i laboratoryjne podczas terapii benzylopenicyliną potasową.6

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 29.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl