klirens układowy

Klirens układowy (ang. systemic clearance) to kluczowy parametr farmakokinetyczny określający objętość osocza całkowicie oczyszczoną z danej substancji w jednostce czasu. Wyraża się go najczęściej w ml/min lub l/h i stanowi miarę zdolności organizmu do eliminacji leków lub innych substancji.

Klirens układowy jest sumą wszystkich procesów eliminacji zachodzących w organizmie, przede wszystkim klirensu nerkowego i wątrobowego. Parametr ten ma fundamentalne znaczenie w ustalaniu dawkowania leków, szczególnie u pacjentów z niewydolnością narządów odpowiedzialnych za eliminację substancji. Zmniejszony klirens układowy prowadzi do wydłużenia okresu półtrwania leku i potencjalnego wzrostu jego toksyczności.

W praktyce klinicznej klirens układowy wykorzystuje się do obliczania dawek podtrzymujących leków, oceny ryzyka kumulacji substancji w organizmie oraz dostosowywania schematów terapeutycznych u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek lub wątroby. Monitorowanie klirensu układowego jest szczególnie istotne przy stosowaniu leków o wąskim indeksie terapeutycznym.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl