rak odbytnicy
Wskazanie

Rak odbytnicy to nowotwór złośliwy rozwijający się w końcowej części jelita grubego. Zazwyczaj rozwija się z polipów gruczolakowych i charakteryzuje się stopniowym wzrostem oraz możliwością przerzutowania do okolicznych tkanek i narządów odległych. Najczęstszymi objawami są krwawienie z odbytu, zmiana rytmu wypróżnień, ból w okolicy odbytu, uczucie niepełnego wypróżnienia oraz spadek masy ciała.

Leczenie raka odbytnicy jest wielospecjalistyczne i zależy od stadium zaawansowania. W przypadku wczesnych stadiów stosuje się leczenie chirurgiczne (resekcja odbytnicy z zachowaniem zwieraczy lub bez, amputacja brzuszno-krzyżowa). W Polsce dostępne są również zabiegi endoskopowe w przypadku bardzo wczesnych zmian. W bardziej zaawansowanych stadiach przed operacją stosuje się radioterapię lub radiochemioterapię (tzw. leczenie neoadjuwantowe) z wykorzystaniem takich leków jak: Xeloda (kapecytabina), Fluorouracil (5-FU), Eloxatin (oksaliplatyna) czy Irinotecan (irynotekan).

W leczeniu uzupełniającym (adjuwantowym) oraz w przypadku choroby przerzutowej wykorzystuje się schematy chemioterapii oparte na 5-FU/kapecytabinie, oksaliplatynie i irynotekanie (schematy FOLFOX, FOLFIRI, CAPOX). W leczeniu ukierunkowanym molekularnie stosuje się przeciwciała monoklonalne takie jak Avastin (bewacyzumab), Erbitux (cetuksymab) czy Vectibix (panitumumab), których zastosowanie zależy od statusu mutacji genów RAS.

Największe trudności w leczeniu raka odbytnicy wiążą się z zachowaniem funkcji zwieraczy i uniknięciem konieczności wyłonienia stałej kolostomii, co znacząco wpływa na jakość życia pacjentów. Wyzwaniem jest również indywidualizacja leczenia w zależności od zaawansowania, lokalizacji guza i stanu ogólnego pacjenta. Istotny problem stanowi także oporność na chemioterapię w przypadku nawrotów oraz leczenie powikłań po radioterapii miednicy (zwłóknienia, zaburzenia czynności pęcherza moczowego i dysfunkcje seksualne). Dla wielu pacjentów rehabilitacja po leczeniu raka odbytnicy, szczególnie w zakresie funkcji wydalniczych, stanowi długotrwały i trudny proces.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl