Leki w grupie
„związki platyny”
Związki platyny to grupa leków przeciwnowotworowych o działaniu cytotoksycznym, które hamują syntezę DNA poprzez tworzenie wiązań krzyżowych między nićmi DNA, co uniemożliwia replikację komórek nowotworowych i prowadzi do ich apoptozy. Mechanizm działania związków platyny polega na ich aktywacji wewnątrz komórki poprzez hydrolizę, co umożliwia wiązanie z nukleotydami DNA.
Do najważniejszych leków z grupy związków platyny należą: cisplatyna (np. Cisplatin-Ebewe, Cisplatinum Accord), karboplatyna (np. Carboplatin Accord, Carboplatin Pfizer) i oksaliplatyna (np. Oxaliplatin Kabi, Oxaliplatinum Accord). Nowsze generacje tych leków to m.in. satraplatyna, pikoplatyna i nedaplatyna, choć te nie są powszechnie dostępne w Polsce.
Związki platyny są szeroko stosowane w terapii wielu typów nowotworów. Cisplatyna wykazuje wysoką skuteczność w leczeniu raka jądra, raka jajnika, raka płuca, raka pęcherza moczowego oraz nowotworów głowy i szyi. Karboplatyna jest często stosowana w leczeniu raka jajnika i drobnokomórkowego raka płuca, podczas gdy oksaliplatyna jest szczególnie skuteczna w terapii raka jelita grubego.
Największą zaletą związków platyny jest ich wysoka skuteczność przeciwnowotworowa oraz możliwość stosowania w terapiach skojarzonych z innymi lekami cytotoksycznymi lub radioterapią, co pozwala na uzyskanie efektu synergistycznego. Dodatkowo, niektóre z nowszych związków platyny (jak karboplatyna) charakteryzują się korzystniejszym profilem toksyczności w porównaniu z cisplatyną.
Najpoważniejsze działania niepożądane związków platyny obejmują nefrotoksyczność (szczególnie cisplatyna), mielosupresję (głównie karboplatyna), neurotoksyczność (zwłaszcza oksaliplatyna powodująca neuropatię obwodową), ototoksyczność oraz nudności i wymioty. Znaczącym ograniczeniem jest również rozwój oporności nowotworów na leczenie tymi związkami. Należy ściśle monitorować funkcję nerek, parametry morfologii krwi oraz stan neurologiczny pacjentów otrzymujących leki z tej grupy.
Ze względu na mechanizm działania i profil toksyczności, związki platyny można podzielić na generacje: I generacja (cisplatyna), II generacja (karboplatyna) o mniejszej nefrotoksyczności, III generacja (oksaliplatyna) o odmiennym spektrum działania przeciwnowotworowego i profilu toksyczności, oraz IV generacja obejmująca związki będące w fazie badań klinicznych (satraplatyna, pikoplatyna).
Lista leków w tej grupie
-
Oxaliplatin Kalceks – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 5 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera oksaliplatynę w koncentracie do sporządzania roztworu do infuzji, z dawką 5 mg na ml. Preparat jest stosowany w kombinacji z 5-fluorouracylem i kwasem folinowym. Wskazaniem do stosowania jest leczenie uzupełniające raka okrężnicy stopnia III oraz leczenie raka jelita grubego z przerzutami. Roztwór wykazuje pH w zakresie 4,0-7,0 i jest klarowny oraz bezbarwny.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Carboplatin Eugia – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 10 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera karboplatynę w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Preparat jest stosowany głównie w terapii zaawansowanego raka jajnika oraz drobnokomórkowego raka płuca. Lek ten znajduje zastosowanie zarówno w leczeniu pierwszego rzutu, jak i w przypadku niepowodzenia terapii innymi lekami. Karboplatyna działa przeciwnowotworowo, hamując wzrost komórek nowotworowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Oxaliplatinum Accord – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 5 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera oksaliplatynę, która występuje w formie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Substancja czynna stosowana jest w skojarzeniu z 5-fluorouracylem i kwasem folinowym. Wskazany jest do leczenia uzupełniającego raka okrężnicy stopnia III oraz raka odbytnicy i okrężnicy z przerzutami. Preparat ma klarowną, bezbarwną postać oraz odpowiedni poziom pH i osmolarności.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Oxaliplatin Kabi – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 5 mg/ml
Produkt zawiera oksaliplatynę w formie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Substancja aktywna występuje w różnych dawkach, dostosowanych do potrzeb leczenia. Preparat stosuje się w skojarzeniu z 5-fluorouracylem i kwasem folinowym. Wskazany jest do leczenia uzupełniającego oraz przerzutowego raka okrężnicy i odbytu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Oxaliplatin Eugia – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 5 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera oksaliplatynę jako substancję czynną w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Stosuje się go w skojarzeniu z 5-fluorouracylem i kwasem folinowym w leczeniu uzupełniającym raka okrężnicy stopnia III po całkowitej resekcji guza pierwotnego. Lek jest również wskazany w terapii raka jelita grubego z przerzutami. Preparat ma postać klarownego, bezbarwnego roztworu o pH od 4,0 do 7,0.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Carboplatin Pfizer – Roztwór do wstrzykiwań – 10 mg/ml
Produkt leczniczy to przezroczysty roztwór do wstrzykiwań, zawierający karboplatynę jako substancję czynną. Jest stosowany głównie w leczeniu zaawansowanego raka jajnika oraz drobnokomórkowego raka płuca. Preparat podaje się pacjentom, którzy wymagają terapii przeciwnowotworowej, również po wcześniejszym leczeniu cisplatyną. Jego skład pozwala na skuteczne leczenie nowotworów poprzez hamowanie wzrostu komórek nowotworowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Carbomedac – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 10 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera karboplatynę w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Stosowany jest w leczeniu zaawansowanego raka jajnika oraz drobnokomórkowego raka płuca. Preparat może być stosowany zarówno jako terapia pierwszego rzutu, jak i w leczeniu kolejnych faz po niepowodzeniu innych terapii. Dzięki zawartości karboplatyny działa przeciwnowotworowo, hamując rozwój komórek nowotworowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Carboplatin Accord – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 10 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera karboplatynę w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Substancja czynna to karboplatyna, stosowana w terapii nowotworów, takich jak zaawansowany rak jajnika oraz drobnokomórkowy rak płuca. Lek podaje się zarówno w pierwszym rzucie leczenia, jak i w przypadku nieskuteczności innych terapii. Preparat jest przeznaczony do stosowania dożylnie w warunkach szpitalnych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Carboplatin Kabi – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 10 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera karboplatynę w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji, dostępny w różnych dawkach od 50 mg do 600 mg w fiolkach o różnych objętościach. Jest to przezroczysty, bezbarwny do jasnożółtego roztwór, stosowany głównie w leczeniu zaawansowanego raka jajnika oraz drobnokomórkowego raka płuca. Lek jest wykorzystywany zarówno jako terapia pierwszego rzutu, jak i w przypadku nieskuteczności innych metod w leczeniu drugiego rzutu. Przeznaczony jest do podawania dożylnego w ramach terapii przeciwnowotworowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku