nowotwory głowy i szyi
Wskazanie

Nowotwory głowy i szyi obejmują grupę nowotworów złośliwych, które rozwijają się w obrębie górnego odcinka dróg oddechowych i pokarmowych, w tym jamy ustnej, gardła, krtani, zatok przynosowych, jamy nosowej oraz ślinianek. Stanowią one około 5-10% wszystkich nowotworów złośliwych. Najczęstszym typem histologicznym jest rak płaskonabłonkowy, który stanowi ponad 90% przypadków.

Głównymi czynnikami ryzyka rozwoju nowotworów głowy i szyi są: palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu oraz zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), szczególnie w przypadku nowotworów ustnej części gardła. Inne czynniki ryzyka obejmują przewlekłe drażnienie błony śluzowej, ekspozycję na promieniowanie, czynniki genetyczne oraz narażenie zawodowe na szkodliwe substancje.

Leczenie nowotworów głowy i szyi jest wielomodalne i obejmuje chirurgię, radioterapię oraz chemioterapię, stosowane samodzielnie lub w różnych kombinacjach. W chemioterapii stosuje się leki takie jak: cisplatyna (Cisplatin Kabi, Cisplatin-Ebewe), karboplatyna (Carbomedac, Carboplatin Accord), 5-fluorouracyl (Fluorouracil-Ebewe), docetaksel (Docetaxel Accord, Docetaxel-Ebewe) oraz paklitaksel (Paclitaxel Kabi, Paclitaxel-Ebewe).

W leczeniu celowanym wykorzystuje się przeciwciała monoklonalne takie jak cetuksymab (Erbitux), który blokuje receptor naskórkowego czynnika wzrostu (EGFR). W immunoterapii zastosowanie znajdują inhibitory punktów kontrolnych: pembrolizumab (Keytruda) i niwolumab (Opdivo), szczególnie w przypadku nawrotów lub przerzutów.

Największe trudności w leczeniu nowotworów głowy i szyi wynikają z ich lokalizacji anatomicznej, która często utrudnia radykalne leczenie chirurgiczne bez powodowania istotnych deficytów czynnościowych i estetycznych. Poważnym wyzwaniem jest również zachowanie funkcji połykania, mowy oraz oddychania po leczeniu. Leczenie wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, takimi jak zapalenie błon śluzowych, kserostomia (suchość w jamie ustnej), dysfagia (trudności w połykaniu), oraz długoterminowe powikłania po radioterapii.

Istotnym problemem jest także wysoki odsetek nawrotów miejscowych oraz rozwój wtórnych nowotworów w obrębie dróg oddechowych i pokarmowych. Ponadto, późne rozpoznanie choroby (często w zaawansowanym stadium) znacząco pogarsza rokowanie. Dlatego kluczowe znaczenie ma wczesna diagnostyka oraz wielodyscyplinarne podejście terapeutyczne obejmujące nie tylko onkologów, ale również chirurgów, radioterapeutów, logopedów i psychologów.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 20.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl