złośliwy chłoniak nieziarniczy
Wskazanie

Złośliwy chłoniak nieziarniczy (NHL – non-Hodgkin lymphoma) to heterogenna grupa nowotworów układu limfatycznego, które wywodzą się z limfocytów B, T lub komórek NK. W przeciwieństwie do chłoniaka Hodgkina, NHL charakteryzuje się brakiem komórek Reed-Sternberga. Chłoniaki nieziarnicze mogą występować w każdym wieku, jednak ich częstość wzrasta wraz z wiekiem, ze szczytem zachorowań po 60. roku życia.

Objawy NHL obejmują powiększenie węzłów chłonnych, które zazwyczaj nie jest bolesne, gorączkę, nocne poty, utratę masy ciała oraz zmęczenie. W zależności od lokalizacji chłoniaka mogą wystąpić również objawy związane z uciskiem na okoliczne narządy. Diagnostyka opiera się na badaniu histopatologicznym pobranego węzła chłonnego lub innej zajętej tkanki, badaniach obrazowych (TK, PET-CT) oraz badaniach laboratoryjnych.

Leczenie NHL zależy od podtypu histologicznego, stopnia zaawansowania oraz stanu ogólnego pacjenta. W Polsce stosuje się różne schematy chemioterapii, często w połączeniu z immunoterapią. Najczęściej stosowane leki to rytuksymab (MabThera), cyklofosfamid (Endoxan), doksorubicyna (Adriblastina), winkrystyna (Vincristine) i prednizon, tworzące schemat R-CHOP. Inne stosowane leki to: bendamustyna (Levact, Bendamustine Accord), ibrytumomab tiuksetan (Zevalin), obinutuzumab (Gazyvaro), brentuksymab vedotin (Adcetris), lenalidomid (Revlimid) oraz inhibitory kinaz, takie jak ibrutynib (Imbruvica).

W leczeniu nawrotowych lub opornych postaci NHL stosuje się także piksantron (Pixuvri), polatuzumab vedotin (Polivy), aksykabtagen cyloleucel (Yescarta) czy tisagenlecleucel (Kymriah) – terapie CAR-T. W niektórych przypadkach niezbędne jest przeprowadzenie przeszczepu komórek macierzystych, zarówno autologicznego, jak i allogenicznego.

Największe trudności w leczeniu złośliwych chłoniaków nieziarniczych wiążą się z heterogennością tej grupy nowotworów, co wymaga indywidualizacji terapii. Istotnym problemem jest oporność na standardowe leczenie oraz nawroty choroby, które wymagają zastosowania kolejnych linii terapii. Wyzwaniem pozostaje również toksyczność stosowanych leków, która ogranicza możliwości terapeutyczne, szczególnie u pacjentów starszych lub obciążonych chorobami współistniejącymi. Istotnym problemem jest także dostępność nowoczesnych terapii, które często są kosztowne i nie zawsze refundowane, co ogranicza ich zastosowanie w codziennej praktyce klinicznej.